το άρθρο ενημερώθηκε στις : 12/08/2026
Με μία ματιά
Τμήμα: Ιστορίας και Αρχαιολογίας
Ίδρυμα: Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Τι σπουδάζεις: Ιστορία, αρχαιολογία και ιστορία της τέχνης, μελέτη του υλικού και άυλου πολιτισμού
Τίτλος σπουδών: Πτυχίο Ανώτατης Εκπαίδευσης (επίπεδο 6 Εθνικού Πλαισίου Προσόντων)
Διάρκεια: 4 έτη
Τι ανοίγει μετά: Μεταπτυχιακές σπουδές και επαγγελματική δραστηριοποίηση στην εκπαίδευση, την αρχαιολογική υπηρεσία, τα μουσεία και την έρευνα
Γιατί να σπουδάσω Ιστορία και Αρχαιολογία στο ΕΚΠΑ;
Το Τμήμα προσφέρει υψηλού επιπέδου σπουδές που καλύπτουν την ελληνική και παγκόσμια ιστορία, την αρχαιολογία και την ιστορία της τέχνης, συνδυάζοντας θεωρητική κατάρτιση με έρευνα πεδίου, πρόσβαση σε αρχεία, μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους, σε ένα ακαδημαϊκό περιβάλλον με ισχυρή επιστημονική παράδοση.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Σε συναρπάζει η μελέτη του παρελθόντος και των πολιτισμών.
Θέλεις να ερμηνεύεις ιστορικές πηγές και υλικά κατάλοιπα.
Σου αρέσει η έρευνα, η ανάλυση και η τεκμηρίωση.
Αναζητάς σπουδές με ανθρωπιστικό και πολιτισμικό προσανατολισμό.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το Τμήμα
Δεν περιορίζεται σε αποστήθιση χρονολογιών.
Δεν αφορά μόνο θεωρητική ιστορία χωρίς μεθοδολογία.
Απαιτεί συστηματική μελέτη και κριτική σκέψη.
Τι θα σπουδάσεις – τι θα μάθεις
Θα μελετήσεις ιστορία από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή.
Θα γνωρίσεις αρχαιολογική μεθοδολογία και ανασκαφικές πρακτικές.
Θα ασχοληθείς με ιστορία της τέχνης και μουσειολογία.
Θα συνδέσεις πηγές, ευρήματα και ιστορική ερμηνεία.
Ποιες δεξιότητες θα αναπτύξεις
Αναπτύσσεις κριτική και συνθετική σκέψη.
Καλλιεργείς ερευνητικές και αναλυτικές δεξιότητες.
Μαθαίνεις τεκμηρίωση, συγγραφή και επιστημονική ερμηνεία.
Ενισχύεις πολιτιστική ευαισθησία και μεθοδολογική ακρίβεια.
Πού μπορεί να σε οδηγήσει το πτυχίο
Μπορείς να εργαστείς στην εκπαίδευση και την αρχαιολογική υπηρεσία.
Ανοίγονται δυνατότητες σε μουσεία, αρχεία και πολιτιστικούς φορείς.
Το πτυχίο αποτελεί βάση για μεταπτυχιακές σπουδές στην ιστορία, την αρχαιολογία και την ιστορία της τέχνης.
Αν μέχρι εδώ νιώθεις ότι το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών μπορεί να σου ταιριάζει, παρακάτω θα βρεις όλες τις επίσημες και αναλυτικές πληροφορίες για τη δομή των σπουδών, το πρόγραμμα μαθημάτων, τις κατευθύνσεις, τις επαγγελματικές προοπτικές και τις δυνατότητες συνέχισης σε ανώτερο ακαδημαϊκό επίπεδο.
Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Φιλοσοφική Σχολή
Τμήμα Ιστορίας & Αρχαιολογίας (Αθήνα)
Έδρα :
Διεύθυνση : Πανεπιστημιούπολη Αθηνών, 15772 Άνω Ιλίσια
Τηλέφωνο: 210 7277318, 210 7277956, 210 7277849, 210 7277356, 210 7277314, Fax: 210 7277954, E-mail: secr@arch.uoa.gr
Σκοπός του τμήματος :
Το Τμήμα εκπαιδεύει τους φοιτητές στη σφαιρική κατανόηση των ιστορικών φαινομένων και στη μελέτη των υλικών καταλοίπων των ανθρώπων του παρελθόντος. Έτσι, ερευνώντας τα πολιτισμικά δείγματα του παρελθόντος εμπλουτίζεται η ιστορική γνώση του παρόντος.
Διάρκεια σπουδών : 4 έτη (8 εξάμηνα)
Κατευθύνσεις – Επιδιωκόμενα αποτελέσματα του Προγράμματος Σπουδών:
Στο Πρόγραμμα Σπουδών του τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας επιδιώκεται η ερμηνευτική προσέγγιση των ιστορικών φαινομένων και η μελέτη των υλικών καταλοίπων της ανθρώπινης δραστηριότητας.
Μελέτη, η οποία αγκαλιάζει κάθε τομέα της ανθρώπινης δράσης, όπως την πολιτική, την κοινωνική ζωή, την οικονομία, τον πολιτισμό, την καθημερινότητα, τη σχέση με το φυσικό περιβάλλον, σε οποιαδήποτε στιγμή του παρελθόντα χρόνου. Η μελέτη αυτή εξαρτάται από την ποσότητα, την ποιότητα και το είδος των πηγών (γραπτές, προφορικές, οπτικοακουστικές κ.ά.), τις οποίες διαθέτει ο/η ιστορικός, καθώς και από τις μεθόδους και τις τεχνικές ανάλυσης που θα χρησιμοποιήσει στην προσέγγισή τους. Ο στόχος είναι η κριτική εξέταση, η σφαιρική και πολυεπίπεδη κατανόηση των όσων έχουν συμβεί στο παρελθόν με βάση τα ερωτήματα και τους προβληματισμούς που γεννά η εκάστοτε συγκυρία. Η ιστορική γνώση που παράγεται, κρίνεται και αξιολογείται στο πλαίσιο ενός ανοιχτού και γόνιμου διαλόγου εντός της ιστορικής κοινότητας αλλά και με το ευρύτερο κοινό.
Επίσης, αντικείµενο της επιστήµης της Αρχαιολογίας είναι η µελέτη του υλικού πολιτισμού του παρελθόντος, µε σκοπό την κατανόηση και την ερµηνεία της οικονοµικής, κοινωνικής, πολιτικής και πολιτισµικής δοµής των κοινωνικών συνόλων. Μέσα από τη μελέτη της αρχαίας τεχνολογίας, χειροτεχνίας και τέχνης και των ιδεολογικών παραμέτρων που τις καθορίζουν, αλλά και των πάσης φύσεως οργανικών και ανόργανων καταλοίπων που σχετίζονται με την ζωή του ανθρώπου, ο αρχαιολόγος επιχειρεί να ανασυνθέσει τον τρόπο ζωής, όσο και σκέψης, των αρχαίων κοινωνιών. Η αρχαιολογική έρευνα περιστρέφεται συνήθως γύρω από κεντρικούς θεματικούς άξονες της ανθρώπινης δραστηριότητας, όπως: φυσικό και πολιτισμικό περιβάλλον, κοινωνική και πολιτική οργάνωση, θρησκεία και λατρεία, δημόσιος και ιδιωτικός χώρος, τέχνη, τεχνολογία και αισθητική, οικονομία και εμπόριο, πολεμικές πρακτικές, ταφικά έθιμα, αθλητισμός, κόσμηση και ένδυση κ.ο.κ.
Η διδασκαλία της Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών επικεντρώνεται στη μελέτη της μεθοδολογίας και της ιστορίας της αρχαιολογικής έρευνας, στην ανασκαφική μέθοδο, στη μελέτη των απαρχών του πολιτισμού στον ελληνικό χώρο και στις γύρω περιοχές, στη μελέτη του κλασικού πολιτισμού και των νεωτερικών του προσλήψεων, καθώς και στη μελέτη των ποικίλων εκφάνσεων της Βυζαντινής Τέχνης.
Το Τµήµα Ιστορίας και Αρχαιολογίας περιλαµβάνει δύο κατευθύνσεις σπουδών, που αντιστοιχούν σε δύο ειδικεύσεις:
α) ειδίκευση Ιστορίας και
β) ειδίκευση Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης.
Η επιλογή κατεύθυνσης δηλώνεται από τον φοιτητή στη Γραµµατεία µετά την ολοκλήρωση του Δ΄ εξαµήνου των σπουδών του. Με την ειδίκευση, ο φοιτητής εµβαθύνει, σύµφωνα µε τις απαιτήσεις της σύγχρονης έρευνας, σε ορισµένες εποχές ή επιµέρους κλάδους και αποκοµίζει ειδικές γνώσεις, ερεθίσµατα και µεθόδους προσέγγισης της ιστορικής και αρχαιολογικής επιστήµης. Το πτυχίο του Τµήµατος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Ε.Κ.Π.Α., και των δύο κατευθύνσεων, εξασφαλίζει Παιδαγωγική και Διδακτική Επάρκεια στους αποφοίτους του, ώστε να είναι δυνατή η απορρόφησή τους και από τη Δευτεροβάθµια Εκπαίδευση.
Τα Προγράμματα Σπουδών των τμημάτων Ιστορίας & Αρχαιολογίας είναι αντίστοιχα και εφάμιλλα μεταξύ τους.
Μαθησιακά αποτελέσματα του Προγράμματος Σπουδών
Το Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών παρέχει ολοκληρωμένη εκπαίδευση στη μελέτη του ανθρώπινου παρελθόντος μέσα από τις επιστήμες της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας και της Ιστορίας της Τέχνης. Συνδυάζει την κριτική μελέτη γραπτών, προφορικών, οπτικών και υλικών πηγών με τη θεωρία και μεθοδολογία της ιστορικής και αρχαιολογικής έρευνας. Καλύπτει ευρύ χρονικό και θεματικό φάσμα, από την προϊστορία και την αρχαιότητα έως τη βυζαντινή, μεσαιωνική, νεότερη και σύγχρονη εποχή, και περιλαμβάνει αρχαιολογική έρευνα πεδίου, ιστορία της τέχνης, μουσειολογία, ψηφιακές εφαρμογές, παιδαγωγική και διδακτική κατάρτιση και πρακτική άσκηση. Μετά την ολοκλήρωση του Δ΄ εξαμήνου οι φοιτητές και οι φοιτήτριες επιλέγουν μία από τις δύο ειδικεύσεις του Προγράμματος: Ιστορία ή Αρχαιολογία και Ιστορία της Τέχνης.
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Σπουδών, ο απόφοιτος ή η απόφοιτη είναι σε θέση:
Επιστημονικό πεδίο UNESCO ISCED-F: Ιστορία και αρχαιολογία
Γνώσεις
- να κατανοεί βασικές έννοιες, θεωρίες, μεθόδους και ερευνητικά ερωτήματα των επιστημών της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας και της Ιστορίας της Τέχνης,
- να γνωρίζει σημαντικές περιόδους, γεγονότα, θεσμούς και μετασχηματισμούς της ελληνικής, ευρωπαϊκής και παγκόσμιας ιστορίας από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη εποχή,
- να κατανοεί την εξέλιξη των ανθρώπινων κοινωνιών μέσα από πολιτικές, κοινωνικές, οικονομικές, πολιτισμικές και περιβαλλοντικές διαστάσεις,
- να γνωρίζει τις βασικές κατηγορίες ιστορικών πηγών και τις αρχές της κριτικής, ερμηνείας και αξιοποίησής τους στην ιστορική έρευνα,
- να κατανοεί τις αρχές, τις μεθόδους και τις τεχνικές της αρχαιολογικής έρευνας και τη σημασία του υλικού πολιτισμού για την ανασύνθεση κοινωνιών του παρελθόντος,
- να γνωρίζει βασικές περιόδους, πολιτισμούς και κατηγορίες υλικών καταλοίπων της προϊστορικής, κλασικής, βυζαντινής και μεταβυζαντινής αρχαιολογίας,
- να κατανοεί βασικές έννοιες, περιόδους και μεθόδους της Ιστορίας της Τέχνης και τη σχέση των έργων τέχνης με το ιστορικό και πολιτισμικό τους περιβάλλον,
- να γνωρίζει τις βασικές αρχές της μουσειολογίας, της οργάνωσης συλλογών, της πολιτιστικής κληρονομιάς και της κοινωνικής λειτουργίας των μουσείων,
- να κατανοεί τις δυνατότητες των διεπιστημονικών και ψηφιακών προσεγγίσεων στην ιστορική, αρχαιολογική και μουσειακή έρευνα,
- να γνωρίζει βασικές παιδαγωγικές και διδακτικές αρχές που απαιτούνται για τη διδασκαλία της Ιστορίας και συναφών αντικειμένων.
Δεξιότητες
- να εντοπίζει, να ταξινομεί, να διασταυρώνει και να αξιολογεί κριτικά γραπτές, προφορικές, οπτικοακουστικές, αρχειακές και ψηφιακές ιστορικές πηγές,
- να παρατηρεί, να καταγράφει, να τεκμηριώνει και να ερμηνεύει αρχαιολογικά κατάλοιπα, μνημεία, αντικείμενα και έργα τέχνης στο ιστορικό τους πλαίσιο,
- να εφαρμόζει κατάλληλες θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις σε ιστορικά και αρχαιολογικά ερευνητικά ερωτήματα,
- να συγκρίνει διαφορετικές περιόδους, κοινωνίες και πολιτισμούς και να αναγνωρίζει συνέχειες, ασυνέχειες και ιστορικούς μετασχηματισμούς,
- να συμμετέχει σε αρχαιολογική έρευνα πεδίου και να κατανοεί βασικές διαδικασίες ανασκαφής, καταγραφής και τεκμηρίωσης ευρημάτων,
- να αναζητά και να αξιοποιεί επιστημονική βιβλιογραφία, αρχεία, καταλόγους, βάσεις δεδομένων, ψηφιακές συλλογές και γεωχωρικά ή άλλα ψηφιακά εργαλεία,
- να διατυπώνει ερευνητικά ερωτήματα και να εκπονεί επιστημονικά τεκμηριωμένες εργασίες με σαφή επιχειρηματολογία και ορθή χρήση πηγών,
- να σχεδιάζει εκπαιδευτικές δραστηριότητες και να παρουσιάζει ιστορικό και αρχαιολογικό υλικό με τρόπο κατάλληλο για διαφορετικά μαθησιακά περιβάλλοντα,
- να συμβάλλει στην τεκμηρίωση, ερμηνεία και παρουσίαση συλλογών, μνημείων και πολιτιστικών αγαθών σε μουσεία, αρχεία και άλλους πολιτιστικούς φορείς,
- να επικοινωνεί ερευνητικά αποτελέσματα προφορικά, γραπτά και ψηφιακά σε επιστημονικό, εκπαιδευτικό και ευρύτερο κοινό.
Ικανότητες
- να συνθέτει πληροφορίες από διαφορετικά είδη πηγών και επιστημονικές προσεγγίσεις για την πολυεπίπεδη κατανόηση του παρελθόντος,
- να διαμορφώνει ανεξάρτητες και τεκμηριωμένες κρίσεις, διακρίνοντας μεταξύ πηγής, ερμηνείας, υπόθεσης και μεταγενέστερης αναπαράστασης του παρελθόντος,
- να αξιολογεί κριτικά την αξιοπιστία, την προέλευση, τα κενά και τις μεροληψίες ιστορικών, αρχαιολογικών και ψηφιακών τεκμηρίων,
- να εργάζεται αυτόνομα και υπεύθυνα σε ερευνητικά, εκπαιδευτικά, αρχαιολογικά, μουσειακά, αρχειακά και πολιτιστικά περιβάλλοντα,
- να συνεργάζεται αποτελεσματικά σε διεπιστημονικές ομάδες και σε έρευνες που συνδυάζουν ιστορικές, αρχαιολογικές, ανθρωπολογικές, φιλολογικές και τεχνολογικές προσεγγίσεις,
- να αντιμετωπίζει την πολιτιστική κληρονομιά με επιστημονική υπευθυνότητα και ευαισθησία απέναντι σε ζητήματα προστασίας, διαχείρισης, δεοντολογίας και δημόσιας πρόσβασης,
- να προσαρμόζει τη γνώση και την επικοινωνία του σε διαφορετικά κοινά, από τη σχολική τάξη και την επιστημονική κοινότητα έως το μουσείο και τον δημόσιο χώρο,
- να εφαρμόζει αρχές ακαδημαϊκής και επαγγελματικής δεοντολογίας και να χρησιμοποιεί υπεύθυνα πηγές, ευρήματα, εικόνες, δεδομένα και ψηφιακό υλικό,
- να αξιοποιεί κριτικά νέες τεχνολογίες και ψηφιακές μεθόδους χωρίς να υποκαθιστά με αυτές την ιστορική ή αρχαιολογική τεκμηρίωση και ερμηνεία,
- να αναλαμβάνει την ευθύνη για τη συνεχή επιστημονική και επαγγελματική του ανάπτυξη και να παρακολουθεί τις εξελίξεις στα επιμέρους πεδία της Ιστορίας, της Αρχαιολογίας και της Ιστορίας της Τέχνης.
Ειδίκευση Ιστορίας
- να εμβαθύνει στη θεωρία και μεθοδολογία της Ιστορίας και να εφαρμόζει κριτικές μεθόδους στην ανάλυση διαφορετικών κατηγοριών ιστορικών πηγών,
- να εξετάζει την ελληνική, ευρωπαϊκή και παγκόσμια ιστορία σε μεγάλο χρονικό εύρος, από την αρχαιότητα έως τον 21ο αιώνα,
- να αναλύει πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και πολιτισμικά φαινόμενα με πολυπρισματική προσέγγιση και να συνδέει το τοπικό με το ευρύτερο ιστορικό πλαίσιο,
- να αξιοποιεί αρχειακό υλικό, βιβλιογραφία και ψηφιακές πηγές για τον σχεδιασμό και την εκπόνηση ιστορικής έρευνας,
- να συνθέτει τεκμηριωμένο ιστορικό λόγο και να παρουσιάζει σύνθετα ιστορικά ζητήματα σε επιστημονικό, εκπαιδευτικό και δημόσιο περιβάλλον,
- να εφαρμόζει την ιστορική γνώση και μεθοδολογία στη διδασκαλία, στα αρχεία, στις βιβλιοθήκες, στα μουσεία, στα ερευνητικά κέντρα και σε άλλους φορείς παραγωγής και διαχείρισης ιστορικής γνώσης.
Ειδίκευση Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης
- να εμβαθύνει στη μελέτη του υλικού πολιτισμού και στις θεωρητικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις της αρχαιολογικής επιστήμης και της Ιστορίας της Τέχνης,
- να αναγνωρίζει, να χρονολογεί, να ταξινομεί και να ερμηνεύει αρχαιολογικά κατάλοιπα, μνημεία και έργα τέχνης από την προϊστορία έως τους νεότερους χρόνους,
- να εφαρμόζει βασικές αρχές και τεχνικές αρχαιολογικής έρευνας πεδίου, ανασκαφής, καταγραφής, τεκμηρίωσης και μελέτης ευρημάτων,
- να συνδέει τον υλικό πολιτισμό με την οικονομική, κοινωνική, πολιτική, θρησκευτική και πολιτισμική οργάνωση των κοινωνιών που τον δημιούργησαν,
- να αξιοποιεί μεθόδους της Ιστορίας της Τέχνης για την ανάλυση της μορφής, της λειτουργίας, της εικονογραφίας, της τεχνοτροπίας και της ιστορικής πρόσληψης έργων τέχνης,
- να συμβάλλει στην έρευνα, προστασία, τεκμηρίωση, διαχείριση και δημόσια παρουσίαση αρχαιολογικών χώρων, μνημείων, μουσείων και συλλογών με επιστημονική και δεοντολογική υπευθυνότητα.
Σημείωση τεκμηρίωσης:
Η παρουσίαση βασίζεται στον ισχύοντα Οδηγό Σπουδών. Η επιλογή, η ομαδοποίηση και η διατύπωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων αποτελούν συνθετική επεξεργασία του mysep, σύμφωνα με το Ελληνικό Πλαίσιο Προσόντων και τους περιγραφικούς δείκτες του Δουβλίνου.
Ενδεικτικά Μαθήματα :
Εισαγωγή στον Προϊστορικό Πολιτισμό, Εισαγωγή στην Ελληνική Κλασική Αρχαιολογία, Εισαγωγή στη Χριστιανική και Βυζαντινή Αρχαιολογία, Προϊστορικές Κοινωνίες του Αιγαίου και της Βαλκανικής, Τοπογραφία: Ιερά Ολυμπίας, Δελφών, Δήλου, Αττικής Υστεροβυζαντινή Αρχαιολογία, Αρχιτεκτονική της αρχαϊκής και Κλασικής Εποχής, Παλαιοχριστιανική Αρχαιολογία, Μεσοβυζαντινή Αρχαιολογία, Υστεροβυζαντινή Αρχαιολογία Δημόσιος και Ιδιωτικός Βίος στην Αρχαία Ελλάδα, Αρχαία Ελληνική Επιγραφή, Θέματα στην Αρχαία Ελληνική Αγγειογραφία, Αρχιτεκτονική (Διαχρονικά), Θέματα Ζωγραφικής Παλαιογραφία-Κωδικολογία Βιοαρχαιολογία – Αρχαίο Περιβάλλον, Οικονομία-Νομισματική, Αρχαία Ελληνική Θρησκεία, Φροντιστήριο Αρχαίας Ελληνικής Αγγειογραφίας, Παλαιοχριστιανική Γλυπτική-Μικροτεχνία, Μνημειακή Τοπογραφία Κωνσταντινουπόλεως, Παλαιογραφία – Κωδικολογία.
Αναλυτικά όλα τα μαθήματα ανά εξάμηνο και κατεύθυνση: Πρόγραμμα Σπουδών
Περισσότερα στοιχεία :
Ηλεκτρονική διεύθυνση του τμήματος: http://www.arch.uoa.gr/
Οδηγός σπουδών τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας (ακαδ. έτος 2026-2027)
Τι άλλο πρέπει να ξέρω :
Επαγγελματικά Δικαιώματα – Προοπτικές :
Η κατεύθυνση Ιστορίας είναι η µία από τις δύο ειδικεύσεις που µπορούν να επιλέξουν οι φοιτητές και φοιτήτριες του Τµήµατος Ιστορίας και Αρχαιολογίας. Οι πτυχιούχοι µε ιστορική ειδίκευση έχουν καταρχάς τη δυνατότητα να εργαστούν στη Δευτεροβάθµια Εκπαίδευση, όπου µπορούν να διδάξουν Ιστορία και άλλα φιλολογικά µαθήµατα.
Ένας σηµαντικός αριθµός των αποφοίτων µας έχει στραφεί µε επιτυχία σε άλλες επαγγελµατικές επιλογές (διαχείριση πολιτιστικών αγαθών, δηµοσιογραφία, επιµέλεια εκδόσεων) στον δηµόσιο και ιδιωτικό τοµέα, µε βάση τα εφόδια που έχει αποκτήσει στη διάρκεια των σπουδών του, τη συνθετική και κριτική σκέψη, τη γλωσσική επάρκεια, την πολύπλευρη και πολυπρισµατική µελέτη των πολιτικών και κοινωνικών φαινοµένων. Απόφοιτοι της ειδίκευσης Ιστορίας, µετά από µεταπτυχιακές σπουδές, διδάσκουν σε ελληνικά και ξένα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύµατα, ενώ παράλληλα υπάρχει η δυνατότητα να εργαστούν σε εξειδικευµένα κέντρα ιστορικής έρευνας και παραγωγής γνώσης (αρχεία, ερευνητικά κέντρα, βιβλιοθήκες, µουσεία κ.ά.).
Οι πτυχιούχοι µε την ειδίκευση της αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης έχουν ως κύρια επαγγελµατική κατεύθυνση του αρχαιολόγου και την απορρόφησή τους στην Αρχαιολογική Υπηρεσία του Κράτους, στόχο της οποίας αποτελεί η αρχαιολογική έρευνα και η προστασία των µνηµείων (εντοπισµός, αποκάλυψη, µελέτη, συντήρηση, ανάδειξη, νοµική προστασία και διαχείριση πολιτιστικών αγαθών) καθώς και η οργάνωση µουσείων και εκθέσεων. Αποφασιστική υπήρξε πάντοτε η συµβολή των αρχαιολόγων και ιστορικών της τέχνης στη διατήρηση και ανάδειξη της ιστορικής και πολιτιστικής φυσιογνωµίας του ελληνικού χώρου, µε τη διάσωση των αρχαίων µνηµείων και έργων τέχνης, των παραδοσιακών οικισµών και του ιστορικού, εν γένει, αλλά και φυσικού τοπίου µέσα στο οποίο έζησε και έδρασε ο άνθρωπος. Δηµιουργούνται, έτσι, κίνητρα επισκεψιµότητας και επικοινωνίας µε ανθρώπους από όλο τον κόσµο µε πολλαπλά οφέλη, µεταξύ των οποίων και οικονοµικά.
Αρχαιολόγοι και ιστορικοί της τέχνης απασχολούνται επίσης σε Ανώτατα Εκπαιδευτικά και σε Ερευνητικά Ιδρύµατα, καθώς και σε ιδιωτικά Μουσεία και Συλλογές. Τέλος, η Δευτεροβάθµια Εκπαίδευση απορροφά µεγάλο µέρος αποφοίτων του Τµήµατος Ιστορίας και Αρχαιολογίας.
Γενικότερα, οι πτυχιούχοι μπορούν να καλύψουν θέσεις εργασίας σε τομείς ανάλογους με τις σπουδές και την εξειδίκευσή τους. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι μπορούν να απασχοληθούν στον δημόσιο και ιδιωτικό Τομέα:
ως αρχαιολόγοι στην αρχαιολογική υπηρεσία
ως στελέχη σε θέσεις σχετικές με το αντικείμενο των σπουδών τους σε κέντρα αρχειοθέτησης και τεκμηρίωσης, βιβλιοθήκες, στις κρατικές πινακοθήκες και μουσεία
στην Εκπαίδευση και την Κατάρτιση (καθηγητές του κλάδου ΠΕ 02 φιλόλογοι)
σε ερευνητικά – επιστημονικά ή πολιτιστικά ιδρύματα
στη συντήρηση, παρουσίαση και διεύθυνση συλλογών ή μουσείων
στη συγγραφή αρχαιολογικών κειμένων, κ.α.
Επαγγελματικά Δικαιώματα :
Τα επαγγελματικά δικαιώματα των Αρχαιολόγων, έχουν κατοχυρωθεί και ορίζονται ρητά, σύμφωνα με το Π.Δ. 941/77 (ΦΕΚ 320 τ.Α΄/17.10.77).
Τα επαγγελματικά δικαιώματα του ιστορικού είναι τα αντίστοιχα του εργασιακού τους περιβάλλοντος και καθεστώτος. Όταν εργάζεται σε σχολεία της Δευτεροβάθμιας Δημόσιας Εκπαίδευσης ως εκπαιδευτικός, τα επαγγελματικά τους δικαιώματα προβλέπονται από τον Ν. 1566/1985, άρθρο 14, (ΦΕΚ 167/τ. Α/1985) και από τον Δημοσιοϋπαλληλικό Κώδικα και τον Διαρκή Εκπαιδευτικό Κώδικα.
Όταν εργάζεται στην ιδιωτική εκπαίδευση, τα επαγγελματικά του δικαιώματα προβλέπονται, εκτός από τον Ν. 1566/1985, άρθρο 14, (ΦΕΚ 167/τ. Α/1985), και από τις συμβάσεις εργασίας μεταξύ εργοδοτών Σχολαρχών και Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών Λειτουργών Ελλάδας.
Μεταπτυχιακές σπουδές του τμήματος :
Το τμήμα προσφέρει τα παρακάτω Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών:
ΠΜΣ: Αρχαιολογία και Ιστορία του Αρχαίου Κόσμου: από την Απώτατη Προϊστορία έως την Ύστερη Αρχαιότητα
ΠΜΣ: Βυζαντινός Κόσμος: Ιστορία και Αρχαιολογία
ΠΜΣ: Νεότερη και Σύγχρονη Ιστορία και Ιστορία της Τέχνης
ΔΠΜΣ: Διαχείριση Μνημείων: Αρχαιολογία, Πόλη και Αρχιτεκτονική
ΔΠΜΣ: Μουσειακές Σπουδές
ΔΠΜΣ: Αρχαιολογία και Γεωεπιστήμες
ΔΠΜΣ: MSc in Digital Humanities (Ψηφιακές Ανθρωπιστικές Επιστήμες)
Ευρωπαϊκό ΔΠΜΣ: European Master of Classical Cultures
Ευρωπαϊκό ΔΠΜΣ : Πολιτική και Πολιτισμική Ιστορία της Μεσαιωνικής, Νεότερης και Σύγχρονης Ευρώπης
Σχετικά επαγγέλματα:
Καθηγητής Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης
Φιλόλογος – Ερευνητής Θεάτρου και Κινηματογράφου
Ιστορικός Ελληνοαραβικών Σπουδών
Ιστορικός με Ειδίκευση στη Μεθοδολογία Κριτικής και Έκδοσης των Ιστορικών Πηγών
Ιστορικός, Αρχαιολόγος και Ειδικός Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών
Ανθεκτικότητα απέναντι στην Τεχνητή Νοημοσύνη
Οι επαγγελματικές διαδρομές που συνδέονται με την Ιστορία, την Αρχαιολογία και την Ιστορία της Τέχνης παρουσιάζουν σχετικά υψηλή ανθεκτικότητα απέναντι στην Τεχνητή Νοημοσύνη, επειδή η ουσιαστική έρευνα βασίζεται στην κριτική αξιολόγηση πηγών και στην ερμηνεία τους μέσα σε συγκεκριμένο ιστορικό πλαίσιο. Ο ιστορικός χρειάζεται να διασταυρώνει τεκμήρια, να αναγνωρίζει κενά και μεροληψίες και να συνθέτει διαφορετικές οπτικές, ενώ ο αρχαιολόγος εργάζεται και με τον ίδιο τον υλικό πολιτισμό: ανασκαφές, μνημεία, αντικείμενα, στρωματογραφία και τοπογραφικό πλαίσιο. Αντίστοιχα, η μουσειακή εργασία, η προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς, η διδασκαλία και η δημόσια παρουσίαση του παρελθόντος απαιτούν επιστημονική κρίση, φυσική παρουσία, δεοντολογική ευθύνη και επικοινωνία με διαφορετικά κοινά.
Η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί, ωστόσο, να επιταχύνει σημαντικά τη βιβλιογραφική και αρχειακή αναζήτηση, τη μεταγραφή και περίληψη κειμένων, την ταξινόμηση εικόνων και αντικειμένων, τη δημιουργία μεταδεδομένων, την επεξεργασία μεγάλων συνόλων ιστορικών δεδομένων και την πρώτη οργάνωση ερευνητικού ή εκπαιδευτικού υλικού. Για τον μελλοντικό ιστορικό ή αρχαιολόγο αυτό σημαίνει ότι γίνεται ακόμη σημαντικότερη η ικανότητα ελέγχου της προέλευσης και της αυθεντικότητας των πληροφοριών, επειδή ένα σύστημα ΤΝ μπορεί να παράγει πειστικές αλλά ανύπαρκτες παραπομπές, λανθασμένες χρονολογήσεις ή εικόνες που μοιάζουν με ιστορικά τεκμήρια χωρίς να είναι. Η συστηματική εκπαίδευση στην κριτική των πηγών, στην αρχαιολογική τεκμηρίωση, στην έρευνα πεδίου και στην ιστορική ερμηνεία αποτελεί επομένως ισχυρή βάση για την υπεύθυνη αξιοποίηση της ΤΝ ως εργαλείου και όχι ως υποκατάστατου της επιστημονικής κρίσης.
Μετεγγραφές Φοιτητών: Αντίστοιχα τμήματα άλλων Α.Ε.Ι. με βάση το ΦΕΚ 3536 τ.Β’/17.06.2026
Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Ιωάννινα) – Παν. Ιωαννίνων
Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Θεσσαλονίκη) – Α.Π.Θ.
Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Ρέθυμνο) – Παν. Κρήτης
Ιστορίας Αρχαιολογίας και Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών (Καλαμάτα) – Παν. Πελοποννήσου
Ιστορίας Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας (Βόλος) – Παν. Θεσσαλίας
Ιστορίας και Αρχαιολογίας (Πάτρα) – Παν. Πατρών
Σχετικές Επαγγελματικές Οργανώσεις :
Στατιστικά στοιχεία Βάσεων Εισαγωγής
Πανελλαδικές 2026
Κωδικός Μηχανογραφικού : 0110
Συντελεστής Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής : 1,05
Προβλεπόμενες Θέσεις εισακτέων ακαδ. έτος 2026-2027: 212
Υπολογισμός Μορίων – Συντελεστές βαρύτητας πανελλαδικά εξεταζόμενων μαθημάτων
Γενικό Λύκειο
1ο Επιστημονικό πεδίο: Ανθρωπιστικές, Νομικές & Πολιτικές Επιστήμες
Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία : 30 %
Αρχαία Ελληνικά : 26 %
Ιστορία : 24 %
Λατινικά : 20 %
Γενικό Λύκειο (με 90%):
Βαθμολογία Πρώτου Εισαγόμενου 2026 : 18.684
Βαθμολογία Τελευταίου Εισαγόμενου 2026 : 11.660
Επαγγελματικό Λύκειο:
Δεν προβλέπεται πρόσβαση στους αποφοίτους των Επαγγελματικών Λυκείων για το ανωτέρω τμήμα.
Διαχρονική Εξέλιξη των Βάσεων Εισαγωγής Μαθητών Γενικού Λυκείου (GEL) με το 90%
Διαχρονική Εξέλιξη του Αριθμού των Εισακτέων
Εν κατακλείδι:
Το Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας προσφέρει μια ουσιαστική γνωριμία με την ιστορική επιστήμη και την αρχαιολογία, με στόχο την κατανόηση του ανθρώπινου παρελθόντος και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Οι φοιτητές καλλιεργούν δεξιότητες ιστορικής ανάλυσης, τεκμηρίωσης, έρευνας πεδίου και σύνδεσης της θεωρίας με την πράξη.
Ιδανικός φοιτητής είναι εκείνος που διαθέτει πνευματική περιέργεια, αγάπη για το παρελθόν, αναλυτική και συνθετική σκέψη, σεβασμό στον πολιτισμό και διάθεση να συμβάλει στη διατήρηση και ανάδειξη της συλλογικής μνήμης.