Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος μελετά τα ηθικά διλήμματα που γεννούν οι επιστήμες της ζωής και οι τεχνολογικές εξελίξεις;
Ο Φιλόλογος – Βιοηθικός είναι ο επιστήμονας που ερευνά, αναλύει και αξιολογεί τα ηθικά, κοινωνικά και φιλοσοφικά ζητήματα που προκύπτουν από τη σύγχρονη βιοτεχνολογία, τη γενετική, την ιατρική και τις εφαρμογές τους.
Με απλά λόγια, είναι ο ειδικός που θέτει το ερώτημα «τι επιτρέπεται» και «τι είναι σωστό» σε μια εποχή ραγδαίων επιστημονικών εξελίξεων.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Μελετά τα ηθικά ζητήματα που ανακύπτουν από τη βιοτεχνολογία και τη γενετική.
Αναλύει τις κοινωνικές και νομικές συνέπειες των επιστημονικών εφαρμογών.
Συνεργάζεται με βιολόγους, γενετιστές, νομικούς και κοινωνιολόγους.
Συμμετέχει σε ερευνητικά προγράμματα και επιτροπές βιοηθικής.
Διατυπώνει τεκμηριωμένες προτάσεις για ζητήματα δημόσιας πολιτικής.
Συμμετέχει σε συνέδρια και επιστημονικές συζητήσεις.
Μπορεί να διδάσκει σε σχολεία ή πανεπιστήμια.
Συμβάλλει στη δημόσια συζήτηση για θέματα ζωής, υγείας και τεχνολογίας.
Συνθήκες Εργασίας
Εργάζεται σε γραφεία, βιβλιοθήκες, ακαδημαϊκούς και ερευνητικούς χώρους.
Αν διδάσκει, εργάζεται σε σχολική ή πανεπιστημιακή τάξη.
Το ωράριο διαμορφώνεται ανάλογα με το ρόλο του (εκπαιδευτικός ή ερευνητής).
Απαιτούνται συχνά μετακινήσεις για συνέδρια και επιστημονικές συνεργασίες.
Η εργασία είναι πνευματικά απαιτητική και βασίζεται σε έρευνα και τεκμηρίωση.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Φιλολόγου – Βιοηθικού ταιριάζει σε νέους που αγαπούν τη φιλοσοφία και τον στοχασμό,
ενδιαφέρονται για τα ηθικά ζητήματα της επιστήμης,
διαθέτουν αναλυτική και κριτική σκέψη,
έχουν ευρύ πεδίο γνώσεων και πνευματική περιέργεια,
είναι υπεύθυνοι και ευσυνείδητοι,
θέλουν να συμβάλουν στον δημόσιο διάλογο για θέματα υγείας και κοινωνίας.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι ιατρική ή εργαστηριακή έρευνα.
Δεν περιορίζεται στη θεωρητική φιλοσοφία χωρίς κοινωνική εφαρμογή.
Δεν είναι απλή διδασκαλία χωρίς ερευνητική ενασχόληση.
Δεν αφορά όσους αποφεύγουν τον προβληματισμό πάνω σε σύνθετα ηθικά διλήμματα.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Φιλόλογος – Βιοηθικός;
Πτυχίο από Τμήμα Φιλολογίας, Φιλοσοφίας, Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής ή συναφές Πανεπιστημιακό Τμήμα.
Μεταπτυχιακές σπουδές στη Βιοηθική ή σε συναφή αντικείμενα.
Ενδεχομένως διδακτορικό για ακαδημαϊκή σταδιοδρομία.
Συνεχής επιμόρφωση σε θέματα επιστημών ζωής και δημόσιας πολιτικής.
Πού μπορείς να δουλέψεις;
Σε ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια.
Σε υπουργεία (Υγείας, Παιδείας κ.ά.) και επιτροπές χάραξης πολιτικής.
Σε οργανισμούς και κέντρα βιοηθικής.
Ως σύμβουλος σε θέματα ηθικής της υγείας και της τεχνολογίας.
Ως εκπαιδευτικός στη δευτεροβάθμια ή τριτοβάθμια εκπαίδευση.
Ως επιμελητής ή μεταφραστής επιστημονικών κειμένων.
Ο Φιλόλογος – Βιοηθικός διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στη διαμόρφωση υπεύθυνων αποφάσεων που επηρεάζουν την ανθρώπινη ζωή, τη δημόσια υγεία και το κοινωνικό σύνολο.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σε προβληματίζουν τα ηθικά ζητήματα της γενετικής και της βιοτεχνολογίας;
Σου αρέσει να αναλύεις σύνθετα κοινωνικά και φιλοσοφικά θέματα;
Θα ήθελες να συμβάλλεις στον δημόσιο διάλογο για ζητήματα υγείας;
Έχεις υπομονή για έρευνα και μελέτη;
Μπορείς να υποστηρίζεις τεκμηριωμένα τις απόψεις σου;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Ο φιλόλογος – βιοηθικός ασχολείται με την επιστημονική έρευνα και την εξέταση θεμάτων που αφορούν την εξέλιξη των επιστημών και τις συνέπειες των εφαρμογών τους. Ειδικότερα, ερευνά τα προβλήματα ηθικής που γεννά η σύγχρονη βιοτεχνολογία, τις νέες δυνατότητες που έχει φέρει στο προσκήνιο καθώς και τις λύσεις που προτείνει σε ορισμένα ζητήματα της ανθρώπινης ζωής.
Εξετάζει, σε συνεργασία με άλλους επιστήμονες (Βιολόγους, Γενετιστές, Νομικούς, Κοινωνιολόγους κ.ά.), τα επιστημονικά επιτεύγματα της τεχνολογίας και τις συνέπειές τους στην ανθρώπινη ζωή και διατυπώνει τις απόψεις του για ηθικά ή κοινωνικά ζητήματα που ανακύπτουν σε σχέση με την αξιοποίηση των δυνατοτήτων της.
Ο φιλόλογος – βιοηθικός πρέπει να έχει μια συγκεκριμένη ηθική στάση απέναντι στο αντικείμενο της εργασίας του, όπως και απέναντι στις γνώσεις του. Για παράδειγμα, είναι ανάγκη να χρησιμοποιεί τις επιστημονικές του γνώσεις για να βοηθά τους ανθρώπους και το κοινωνικό σύνολο, του οποίου αποτελεί και ο ίδιος μέλος, και όχι να τις χρησιμοποιεί για να βοηθά κάποιους να επιβληθούν στο κοινωνικό σύνολο.
Συνθήκες Εργασίας:
Εργάζεται σε γραφείο και σχολική τάξη, όταν απασχολείται ως εκπαιδευτικός, με ωράριο που καθορίζεται από τη λειτουργία του σχολείου, ή ως ερευνητής, σε γραφεία, βιβλιοθήκες, ακαδημαϊκούς χώρους σε ωράρια που καθορίζει ο ίδιος. Συχνά απαιτείται να μετακινείται στην Ελλάδα ή το εξωτερικό προκειμένου να αξιοποιεί αρχεία και άλλες πρωτογενείς πηγές πληροφόρησης.
Τέλος, συμμετέχει σε επιστημονικά συνέδρια και έρευνες και συνεργάζεται με άλλους επιστήμονες (Φιλόσοφους, Κοινωνιολόγους, Νομικούς κ.ά.) για την εκτέλεση μιας συγκεκριμένης εργασίας.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Η αναλυτική και συνθετική σκέψη, η κριτική ικανότητα, η παρατηρητικότητα, η μεθοδικότητα, η επαγγελματική ευσυνειδησία και η υψηλή αίσθηση του καθήκοντος αποτελούν βασικά προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματος. Ακόμη, χρειάζεται να διαθέτει δημιουργική φαντασία, αγάπη για την έρευνα, προσοχή, συνέπεια, διορατικότητα, οξυδέρκεια και υπευθυνότητα.
Στην περίπτωση της ενασχόλησης με τη διδασκαλία, η μεταδοτικότητα, η υπομονή και η κατανόηση θεωρούνται απαραίτητα προσόντα, όπως επίσης και η ευγένεια, η προσήνεια, η ικανότητα επικοινωνίας, αλλά και το πνεύμα συνεργασίας. Η γνώση ξένων γλωσσών και η χρήση ηλεκτρονικού υπολογιστή θεωρούνται, τέλος, χρήσιμα εφόδια για την άσκηση του επαγγέλματος.
Σπουδές:
Σπουδές παρέχονται στα τμήματα Φιλολογίας ή Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών ή Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής ή Φιλοσοφίας Πάτρας ή Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας των Πανεπιστημίων. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σπουδές σε μεταπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε σχετικά Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών, όπως για παράδειγμα, αυτό του τμήματος Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κρήτης που οργανώνει Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών, στη γνωστική περιοχή της Βιοηθικής.
Αντικείμενο του ΠΜΣ είναι η διεπιστημονική προσέγγιση των ηθικών ζητημάτων που προκύπτουν ή σχετίζονται με τις Επιστήμες της Ζωής, τις ιατρικές εφαρμογές τους και τις κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις τους. Στοχεύει στην εξειδίκευση και την εκπαίδευση επιστημόνων – ερευνητών, οι οποίοι θα συνεισφέρουν στην προώθηση της βιοηθικής έρευνας στη χώρα μας και, μέσω αυτής, είναι δυνατόν να συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας του επιστημονικού δυναμικού των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, των Ερευνητικών Ιδρυμάτων, της Δημόσιας Διοίκησης, των Επιχειρήσεων Τεχνολογιών Αιχμής, των Οργανισμών Υγείας, και κατ επέκταση στην τόνωση της απασχόλησης στη χώρα μας.
Τομείς Απασχόλησης:
Εργάζεται ως ερευνητής ή σύμβουλος σε ερευνητικά κέντρα, μουσεία και βιβλιοθήκες, σε υπουργεία (Υγείας, Παιδείας κ.λπ.), σε ειδικές επιτροπές χάραξης πολιτικής σε θέματα υγείας, στο Κέντρο Βιοηθικής του Πανεπιστημίου Κρήτης κ.α., αλλά και ως μεταφραστής ή επιμελητής κειμένων σε εκδοτικούς οίκους, ως διορθωτής σε εφημερίδες, περιοδικά και διάφορα έντυπα κ.λπ.
Επίσης, μπορεί να εργαστεί και ως εκπαιδευτικός στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και κατάρτιση ή στην τριτοβάθμια εκπαίδευση αν διαθέτει διδακτορικό. Ακόμη, μπορεί να εργαστεί στην Εθνική Επιτροπή Βιοηθικής και να ασχολείται με τη συστηματική μελέτη και ανάλυση των κοινωνικών, ηθικών ή νομικών ζητήματος που σχετίζονται με τις συνέπειες των εφαρμογών της Επιστήμης της Βιολογίας, της Βιοτεχνολογίας, της Γενετικής, της Ιατρικής κ.ά.