το άρθρο ενημερώθηκε στις 14.10.2026
Σε ποιον ταιριάζει το ΠΜΣ Αστικό Δίκαιο (Civil Law);
Το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Αστικό Δίκαιο (Civil Law)» απευθύνεται σε πτυχιούχους νομικής και νομικούς επαγγελματίες που επιθυμούν να εμβαθύνουν επιστημονικά και συστηματικά στον πυρήνα του αστικού δικαίου, τόσο σε θεωρητικό όσο και σε εφαρμοσμένο επίπεδο. Το πρόγραμμα εστιάζει στο γενικό και ειδικό ενοχικό δίκαιο, στο εμπράγματο, οικογενειακό και κληρονομικό δίκαιο, στη σύγχρονη νομολογία και στη δογματική ανάλυση, προσφέροντας υψηλού επιπέδου νομική κατάρτιση και ενίσχυση της ερμηνευτικής και συνθετικής ικανότητας των φοιτητών.
Ταιριάζει ιδιαίτερα σε όσους:
έχουν ενδιαφέρον για τη συστηματική μελέτη του αστικού δικαίου.
θέλουν να εξειδικευτούν σε βασικούς και σύγχρονους τομείς του ιδιωτικού δικαίου.
επιθυμούν να κατανοήσουν σε βάθος τη θεωρία, τη νομολογία και την εφαρμογή του αστικού δικαίου.
αναζητούν ένα ΠΜΣ με έντονο δογματικό, ερμηνευτικό και επιστημονικό χαρακτήρα.
ενδιαφέρονται για τη σύνδεση θεωρίας και δικαστικής πράξης.
θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες νομικής ανάλυσης, επιχειρηματολογίας και σύνθεσης.
επιδιώκουν ακαδημαϊκή ή επαγγελματική εξέλιξη στη δικηγορία, τη δικαστική σταδιοδρομία ή τη νομική έρευνα.
Το ΠΜΣ αποτελεί κατάλληλη επιλογή για όσους στοχεύουν στη βαθιά γνώση του αστικού δικαίου ως θεμελίου του νομικού συστήματος και στην ενίσχυση της επιστημονικής και επαγγελματικής τους επάρκειας.
Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Σχολή Νομικών, Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών
Τμήμα Νομικής (Αθήνα)
ΠΜΣ: Αστικό Δίκαιο (Civil Law)
Έδρα:
Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Πανεπιστημιούπολη Ζωγράφου (Κτίριο Νομικής) 157 84 Αθήνα
Τηλέφωνα: 210 3688659, Fax: 210 3688640
Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :
Το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Π.Μ.Σ.) αποσκοπεί στην εμβάθυνση και την προαγωγή της γνώσης και στην προώθηση της έρευνας στο γνωστικό αντικείμενο του Αστικού Δικαίου, με συνεκτίμηση των αναγκών ανάπτυξης της χώρας. Ειδικότερα η εκπόνηση διπλωματικής εργασίας αποβλέπει στην παραγωγή επιστημονικής έρευνας υψηλού επιπέδου στα ως άνω γνωστικά αντικείμενα και στη δημιουργία επιστημόνων ικανών να συμβάλουν στην πρόοδο της επιστήμης και της διδασκαλίας.
Τίτλος Σπουδών:
Το Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΜΣ) στις παρακάτω επιμέρους επιστημονικές ειδικεύσεις:
α) Γενικό Αστικό Δίκαιο (General Civil Law).
β) Αστικό Δίκαιο και Νέες Τεχνολογίες (Civil Law and New Technologies).
γ) Αστικό Δίκαιο και Σύγχρονες Οικονομικές Συναλλαγές (Civil Law and Modern Financial Transactions).
Μαθησιακά αποτελέσματα του Προγράμματος Σπουδών:
Το Π.Μ.Σ. «Αστικό Δίκαιο» της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ εμβαθύνει στη δογματική θεμελίωση, στη συστηματική ερμηνεία και στη σύγχρονη εφαρμογή του ελληνικού ιδιωτικού δικαίου, σε συνάρτηση με το ενωσιακό δίκαιο, τη συγκριτική νομική και τη νομολογία. Η διδασκαλία εξετάζει τη λειτουργία των δικαιοπραξιών και των συμβάσεων, την αδικοπρακτική και συμβατική ευθύνη, την προστασία της προσωπικότητας, τις εμπράγματες και οικογενειακές σχέσεις και τις μεταβολές των οικονομικών συναλλαγών. Η επιστημονική εξειδίκευση αναπτύσσεται στις επίσημες κατευθύνσεις Γενικού Αστικού Δικαίου, Αστικού Δικαίου και Νέων Τεχνολογιών, και Αστικού Δικαίου και Σύγχρονων Οικονομικών Συναλλαγών. Έμφαση δίνεται στην κριτική αξιολόγηση νομοθετικών λύσεων, στην ανάλυση σύνθετων πραγματικών περιστατικών, στην τεκμηριωμένη νομική επιχειρηματολογία και στην παραγωγή πρωτότυπης έρευνας, με βάση τη μεθοδολογία της νομικής επιστήμης.
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Σπουδών, ο απόφοιτος ή η απόφοιτη είναι σε θέση:
Επιστημονικό πεδίο UNESCO ISCED-F: Δίκαιο
Γνώσεις
- να εξηγεί σε προχωρημένο επίπεδο τη συστηματική διάρθρωση του Αστικού Κώδικα και την αλληλεπίδραση γενικών αρχών, ενοχικού, εμπράγματου, οικογενειακού και κληρονομικού δικαίου κατά την επίλυση σύνθετων ιδιωτικών διαφορών.
- να αναλύει τις μεθόδους ερμηνείας νόμων και δικαιοπραξιών, με έμφαση στην καλή πίστη, στα συναλλακτικά ήθη, στην απαγόρευση κατάχρησης δικαιώματος και στην τελολογική στάθμιση αντικρουόμενων συμφερόντων.
- να ερμηνεύει τη δογματική των δικαιοπραξιών και των συμβάσεων, εξετάζοντας την κατάρτιση, το κύρος, την εκπλήρωση, τη μη προσήκουσα παροχή και τις συνέπειες της ανώμαλης εξέλιξης της ενοχής.
- να προσδιορίζει τις προϋποθέσεις συμβατικής και αδικοπρακτικής ευθύνης, διακρίνοντας την παρανομία, την υπαιτιότητα, την αιτιώδη συνάφεια, τη ζημία και τα κριτήρια προσδιορισμού της αποζημίωσης.
- να εξηγεί τη σχέση ελληνικού και ενωσιακού ιδιωτικού δικαίου σε πεδία όπως η προστασία καταναλωτή, οι καταχρηστικές ρήτρες, η ευθύνη για προϊόντα και η παροχή ψηφιακού περιεχομένου.
- να κατανοεί τους μηχανισμούς εμπράγματης ασφάλειας, τις εγγραφές στο Κτηματολόγιο, τις έννομες συνέπειές τους και την προστασία των δικαιωμάτων επί ακινήτων.
- να αναλύει την προστασία της προσωπικότητας, της ιδιωτικής ζωής και των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο ιδιωτικών έννομων σχέσεων και τεχνολογικά διαμεσολαβημένων συναλλαγών.
- να ερμηνεύει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των σύγχρονων τραπεζικών, πιστωτικών και καταναλωτικών συμβάσεων, με έμφαση στη διαφάνεια, στον υπεύθυνο δανεισμό και στην κατανομή συμβατικών κινδύνων.
- να εξετάζει τις θεμελιώδεις αρχές οικογενειακού και κληρονομικού δικαίου και τη συνάρτησή τους με την ιδιωτική αυτονομία, την προστασία ευάλωτων προσώπων και τις σύγχρονες κοινωνικές μεταβολές.
- να αναγνωρίζει τις μεθοδολογικές διαφορές του ηπειρωτικού και του αγγλοαμερικανικού ιδιωτικού δικαίου, ιδίως ως προς τη συμβατική ευθύνη, την αμέλεια και τον υπολογισμό αποζημιώσεων.
- να αναλύει τις επιδράσεις οικονομικών κρίσεων και έκτακτων συνθηκών στις συμβατικές σχέσεις, υπό το πρίσμα της καλής πίστης, της μεταβολής συνθηκών και της ανωτέρας βίας.
- να κατανοεί τη λειτουργία της νομικής έρευνας και τη διαφορά μεταξύ νομοθετικού κειμένου, νομολογιακής ερμηνείας και επιστημονικής θεωρίας κατά τη διαμόρφωση τεκμηριωμένων συμπερασμάτων.
Δεξιότητες
- να εντοπίζει, να ιεραρχεί και να συνδυάζει τις εφαρμοστέες διατάξεις του Αστικού Κώδικα, ειδικών νόμων και ενωσιακών κανόνων, κατασκευάζοντας πλήρη νομικό συλλογισμό για σύνθετα πραγματικά περιστατικά.
- να ερευνά συστηματικά ελληνική και ευρωπαϊκή νομολογία, να συγκρίνει αποκλίνουσες δικαστικές κρίσεις και να αξιολογεί την επιχειρηματολογία τους με σαφή αναφορά στις πραγματικές και νομικές προϋποθέσεις.
- να συντάσσει επιστημονικά τεκμηριωμένες νομικές γνωμοδοτήσεις, αξιοποιώντας πρωτογενείς πηγές, κριτική βιβλιογραφική επισκόπηση και συνεπή παραπομπή στη θεωρία και τη νομολογία.
- να διατυπώνει και να ερμηνεύει συμβατικές ρήτρες με ακρίβεια, προβλέποντας ζητήματα εκπλήρωσης, κατανομής κινδύνων, ευθύνης και αντιμετώπισης ενδεχόμενης συμβατικής δυσλειτουργίας.
- να εξετάζει νομικά ζητήματα αστικής ευθύνης, προσδιορίζοντας τη νομική βάση της αξίωσης, τις ενστάσεις και τα αποδεικτικά δεδομένα που επηρεάζουν την επιδίωξη αποζημίωσης.
- να αξιολογεί τη συμβατότητα όρων συναλλαγών με τις απαιτήσεις προστασίας του καταναλωτή, της διαφάνειας και της απαγόρευσης καταχρηστικών γενικών όρων συναλλαγών.
- να αναλύει υποθέσεις κτηματολογικών εγγραφών και εμπράγματων διαφορών, συνδέοντας το ουσιαστικό δίκαιο με τις δικονομικές δυνατότητες δικαστικής προστασίας.
- να εφαρμόζει συγκριτική νομική μέθοδο σε προβλήματα συμβάσεων και αδικοπραξιών, διακρίνοντας τις ουσιαστικές θεσμικές διαφορές μεταξύ ελληνικού και αλλοδαπών δικαιικών συστημάτων.
- να αξιολογεί νομικές επιπτώσεις ψηφιακών συναλλαγών και επεξεργασίας προσωπικών δεδομένων, συνδυάζοντας τις ιδιωτικοδικαιικές αξιώσεις με τις συναφείς ενωσιακές υποχρεώσεις.
- να διερευνά ζητήματα αστικής ιατρικής ευθύνης και βιοηθικής, εξετάζοντας την ενημέρωση, τη συναίνεση του ασθενούς, την υποχρέωση επιμέλειας και την προστασία της προσωπικότητας.
- να παρουσιάζει και να υπερασπίζεται προφορικά σύνθετες νομικές θέσεις σε επιστημονικό διάλογο, αντιμετωπίζοντας τεκμηριωμένα αντιρρήσεις και εναλλακτικές ερμηνευτικές προσεγγίσεις.
- να σχεδιάζει και να εκπονεί πρωτότυπη μεταπτυχιακή έρευνα με σαφές ερώτημα, κατάλληλη μεθοδολογία, κριτική επεξεργασία πηγών και συνεκτική ανάπτυξη νομικών επιχειρημάτων.
Ικανότητες
- να διαμορφώνει αυτοτελή και επιστημονικά υπεύθυνη κρίση σε αμφισβητούμενα ζητήματα ιδιωτικού δικαίου, σταθμίζοντας τις δογματικές παραδοχές, τη νομολογία και τις πρακτικές συνέπειες κάθε λύσης.
- να συνθέτει γνώσεις διαφορετικών κλάδων του ιδιωτικού δικαίου όταν μία υπόθεση συνδυάζει συμβατικές, εμπράγματες, οικογενειακές, κληρονομικές ή δικονομικές διαστάσεις.
- να αναγνωρίζει και να αξιολογεί συγκρούσεις ιδιωτικής αυτονομίας, προστασίας προσωπικότητας, ισότητας και συναλλακτικής ασφάλειας, διατυπώνοντας αιτιολογημένες προτάσεις επίλυσής τους.
- να αντιμετωπίζει νέα νομικά ερωτήματα που ανακύπτουν από τεχνολογικές και οικονομικές εξελίξεις, χωρίς να περιορίζεται σε μηχανική αναπαραγωγή ήδη διαμορφωμένων ερμηνευτικών σχημάτων.
- να οργανώνει αυτόνομα σύνθετη επιστημονική εργασία, να αξιολογεί την αξιοπιστία και επικαιρότητα νομικών πηγών και να αναθεωρεί συμπεράσματα όταν προκύπτουν νέα δεδομένα.
- να επικοινωνεί εξειδικευμένα νομικά πορίσματα με σαφήνεια προς επιστημονικό και επαγγελματικό ακροατήριο, διαχωρίζοντας τις ισχύουσες ρυθμίσεις από ερμηνευτικές προτάσεις.
- να αξιοποιεί κριτικά τη συγκριτική και ενωσιακή διάσταση του ιδιωτικού δικαίου, αναγνωρίζοντας τα όρια μεταφοράς αλλοδαπών νομικών λύσεων στην ελληνική έννομη τάξη.
- να συνδυάζει επιστημονική αυστηρότητα και επαγγελματική δεοντολογία κατά τη διαχείριση υποθέσεων που αφορούν προσωπικά δεδομένα, υγεία, οικογενειακές σχέσεις ή οικονομική ευαλωτότητα.
- να προσεγγίζει διεπιστημονικά τα προβλήματα των συναλλαγών, συνεκτιμώντας οικονομικές, τεχνολογικές και κοινωνικές παραμέτρους χωρίς να υποκαθιστά την απαιτούμενη νομική τεκμηρίωση.
- να διατυπώνει τεκμηριωμένες ερευνητικές υποθέσεις και να εντοπίζει ζητήματα που επιδέχονται περαιτέρω διδακτορική έρευνα ή συμβολή στην εξέλιξη της επιστήμης του αστικού δικαίου.
Ειδίκευση: Γενικό Αστικό Δίκαιο
- να εμβαθύνει στην ενιαία δογματική του ιδιωτικού δικαίου, συσχετίζοντας την ερμηνεία δικαιοπραξιών και συμβάσεων με τους κανόνες ευθύνης, εμπράγματης προστασίας και τις γενικές ρήτρες του Αστικού Κώδικα.
- να εξετάζει εξειδικευμένες μορφές αδικοπρακτικής ευθύνης και αποζημίωσης, αξιολογώντας τη συνδρομή των επιμέρους προϋποθέσεων ευθύνης και τις συνέπειες της κατανομής του βάρους απόδειξης.
- να αναλύει σύνθετα ζητήματα οικογενειακού και κληρονομικού δικαίου, ιδίως την εκ διαθήκης και αναγκαστική διαδοχή, υπό το πρίσμα της νομολογίας και της προστασίας των εμπλεκομένων προσώπων.
- να εφαρμόζει εξειδικευμένη ερμηνευτική μεθοδολογία σε ζητήματα δικαίου ακινήτων, κτηματολογίου, ιδιωτικών συμβάσεων και αστικών αξιώσεων με σημαντικές δικονομικές προεκτάσεις.
- να συνθέτει τις επιδράσεις του ενωσιακού ιδιωτικού δικαίου στην ελληνική έννομη τάξη, ιδίως ως προς τη συμβατική προστασία, την ευθύνη και τις σχέσεις καταναλωτών και προμηθευτών.
- να διατυπώνει ολοκληρωμένη νομική επιχειρηματολογία σε προβλήματα ιδιωτικού δικαίου με πολλαπλές ερμηνευτικές εκδοχές, αναγνωρίζοντας τη σημασία της δικαιοπολιτικής αξιολόγησης.
Ειδίκευση: Αστικό Δίκαιο και Νέες Τεχνολογίες
- να αναλύει τη νομική προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και ιδιωτικής ζωής στις ιδιωτικές έννομες σχέσεις, συνδέοντας τις υποχρεώσεις επεξεργασίας με την αστική ευθύνη και τις αξιώσεις προστασίας της προσωπικότητας.
- να ερμηνεύει τη σύναψη και εκτέλεση ηλεκτρονικών συμβάσεων, τις συναλλαγές ψηφιακού περιεχομένου και υπηρεσιών και τα ειδικά ζητήματα ενημέρωσης και προστασίας του αντισυμβαλλομένου.
- να εξετάζει την προστασία πνευματικής ιδιοκτησίας και συγγενικών δικαιωμάτων σε ψηφιακά περιβάλλοντα, διακρίνοντας τις συμβατικές άδειες εκμετάλλευσης από τις αξιώσεις λόγω προσβολής δικαιωμάτων.
- να αξιολογεί την εφαρμογή γενικών αρχών του ιδιωτικού δικαίου σε τεχνολογικά μεταβαλλόμενες συναλλαγές, αναγνωρίζοντας κενά προστασίας και τις δυνατότητες ερμηνευτικής αντιμετώπισής τους.
- να συσχετίζει ζητήματα βιοηθικής, ιατρικής ευθύνης και προσωπικότητας με νέες μορφές τεχνολογικής επεξεργασίας πληροφοριών, δίνοντας έμφαση στη συναίνεση και στην προστασία θεμελιωδών δικαιωμάτων.
- να διερευνά συγκριτικά και ενωσιακά πρότυπα ρύθμισης της ψηφιακής οικονομίας, διαχωρίζοντας τις ειδικές κανονιστικές υποχρεώσεις από τις ιδιωτικοδικαιικές συνέπειες της παράβασής τους.
Ειδίκευση: Αστικό Δίκαιο και Σύγχρονες Οικονομικές Συναλλαγές
- να αναλύει τη δομή και τη λειτουργία τραπεζικών και πιστωτικών συμβάσεων, τις υποχρεώσεις ενημέρωσης και διαφάνειας και τις αστικές συνέπειες παραβίασης των κανόνων προστασίας του συναλλασσομένου.
- να εξετάζει μηχανισμούς εξασφάλισης πιστώσεων και κατανομής συναλλακτικού κινδύνου, συσχετίζοντας εμπράγματες και ενοχικές ασφάλειες με τις απαιτήσεις των σύγχρονων χρηματοοικονομικών συναλλαγών.
- να αξιολογεί γενικούς όρους συναλλαγών και καταναλωτικές συμβάσεις υπό το πρίσμα της διαφάνειας, της καλής πίστης, της καταχρηστικότητας και της σχετικής ελληνικής και ενωσιακής νομολογίας.
- να ερμηνεύει σύνθετες εμπορικά αξιοποιούμενες ιδιωτικές συμβάσεις, εξετάζοντας τη διαπραγμάτευση, τη διαμόρφωση ρητρών, την ανώμαλη εξέλιξη και τις έννομες συνέπειες της αθέτησης.
- να αναλύει τις επιπτώσεις οικονομικών κρίσεων και απρόβλεπτων μεταβολών στην εκτέλεση συμβάσεων, με εφαρμογή των γενικών ρητρών και κριτική αξιολόγηση της νομολογίας.
- να διερευνά τη συνάρτηση των σύγχρονων οικονομικών συναλλαγών με την προστασία προσωπικών δεδομένων, τις ψηφιακές υπηρεσίες, την αστική ευθύνη και τις συμβάσεις της νέας οικονομίας.
Σημείωση τεκμηρίωσης: Η παρουσίαση βασίζεται στον ισχύοντα Κανονισμό Σπουδών. Η επιλογή, η ομαδοποίηση και η διατύπωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων αποτελούν συνθετική επεξεργασία του mysep, σύμφωνα με το Ελληνικό Πλαίσιο Προσόντων και τους περιγραφικούς δείκτες του Δουβλίνου.
Διάρκεια σπουδών : Η χρονική διάρκεια για την απονομή του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΜΣ) του Προγράμματος ορίζεται σε ένα (1) ακαδημαϊκό έτος.
Γλώσσα Διδασκαλίας: Ως γλώσσα διδασκαλίας του Π.Μ.Σ. ορίζεται η ελληνική ή και η αγγλική, ύστερα από πρόταση και έγκριση της Συνέλευσης.
Δίδακτρα: Τα τέλη φοίτησης των μεταπτυχιακών φοιτητών τα οποία ανέρχονται στα 600,00 € για κάθε εξάμηνο.
Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:
Ο αριθμός εισακτέων στο Π.Μ.Σ. δεν μπορεί να υπερβαίνει τους είκοσι πέντε (25) ανά ειδίκευση και καθορίζεται κατ’ έτος με απόφαση της Συνέλευσης, με εισήγηση της Σ.Ε.
Με την ίδια απόφαση, μπορούν να γίνονται επιπροσθέτως δεκτοί έως τρεις (3) δικαστικοί λειτουργοί ανά ειδίκευση, επιλεγόμενοι με βάση το βαθμό πτυχίου, την τυχόν κατοχή μεταπτυχιακού τίτλου και προφορική συνέντευξη. Στην Προκήρυξη του Προγράμματος ανακοινώνεται ο ακριβής αριθμός εισακτέων και ο τρόπος εισαγωγής.
Διαδικασία επιλογής:
Στο Π.Μ.Σ. για κτήση Δ.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί όσοι:
α) έχουν πτυχίο Νομικής Σχολής ημεδαπής ή αντιστοίχου Τμήματος ή Σχολής αλλοδαπού Α.Ε.Ι., του οποίου ο τίτλος έχει αναγνωριστεί από τον ΔΟΑΤΑΠ, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 34, παρ. 7 του ν. 4485/2017, όπως τροποποιήθηκε και ισχύει με το άρθρο 101 παρ. 5 του ν. 4547/2018 και
β) έχουν πολύ καλή γνώση (επιπέδου C1 και άνω) μίας τουλάχιστον από τις εξής γλώσσες: αγγλική, γαλλική ή γερμανική. Με απόφαση της Σ.Ε., μπορούν να γίνουν δεκτοί και πτυχιούχοι Ανωτάτων Σχολών σε συναφή προς το αντικείμενο της ειδίκευσης γνωστικά αντικείμενα.
Για την εισαγωγή στο Π.Μ.Σ. της Νομικής Σχολής, απαιτείται η επιτυχής συμμετοχή σε αξιολόγηση, γραπτή ή προφορική, από τριμελή επιτροπή που συγκροτείται από τη Συνέλευση, έπειτα από πρόταση της Συντονιστικής Επιτροπής (Σ.Ε.). Δικαίωμα συμμετοχής έχουν όσοι υποψήφιοι απέκτησαν το πτυχίο τους με βαθμό τουλάχιστον «Λίαν Καλώς» ή συγκεντρώνουν βαθμό «Λίαν Καλώς» στα συναφή με τη δηλούμενη ειδίκευση μαθήματα ή είναι κάτοχοι μεταπτυχιακού τίτλου σε συναφές με τη δηλούμενη ειδίκευση γνωστικό αντικείμενο.
Τα εξεταστέα αντικείμενα και η μορφή της αξιολόγησης καθορίζονται ετησίως με απόφαση της Συνέλευσης, με εισήγηση της ΣΕ του Π.Μ.Σ. Η απόφαση αυτή λαμβάνεται το αργότερο μέχρι τα μέσα Ιουνίου κάθε έτους και δημοσιοποιείται στην ιστοσελίδα του ΠΜΣ.
Περιγραφή των εξεταστέων αντικειμένων και της μορφής των εξετάσεων περιλαμβάνεται στην Προκήρυξη του Προγράμματος. Σε περίπτωση που ο υποψήφιος δεν διαθέτει τίτλο επαρκούς γλωσσομάθειας για μία από τις γλώσσες της παραγράφου 1, μαζί με την αίτηση υποψηφιότητας υποβάλλει δήλωση σχετικά με τη γλώσσα στην οποία επιθυμεί να εξετασθεί. Η εξέταση αυτή διενεργείται από μέλος Δ.Ε.Π. της Σχολής, μετά τη διενέργεια των εισαγωγικών εξετάσεων του άρθρου 8, επί νομικού κειμένου. Η βαθμολογία της ξένης γλώσσας καταχωρίζεται με τον τελικό χαρακτηρισμό «επιτυχώς» ή «ανεπιτυχώς» και όχι με αριθμητικό βαθμό.
Το Π.Μ.Σ. προκηρύσσεται μέχρι το τέλος Μαΐου κάθε έτους, με απόφαση της Συνέλευσης, έπειτα από εισήγηση της Σ.Ε. Στην Προκήρυξη περιλαμβάνονται, ανά ειδίκευση, τουλάχιστον:
α) οι προϋποθέσεις συμμετοχής υποψηφίων στη διαδικασία επιλογής
β) ο αριθμός εισακτέων
γ) τα δικαιολογητικά που πρέπει να υποβληθούν και
η προθεσμία υποβολής
δ) η διαδικασία και τα κριτήρια επιλογής
ε) η ημερομηνία των εξετάσεων.
Kάθε υποψήφιος μπορεί να υποβάλει κατ’ έτος αίτηση υποψηφιότητας σε δύο – κατ’ ανώτατο όριο – ειδικεύσεις, είτε του ίδιου, είτε διαφορετικών Π.Μ.Σ., αλλά, εφόσον επιτύχει και στις δύο, μπορεί να εγγραφεί μόνο στην ειδίκευση που έχει δηλώσει ως πρώτη επιλογή. Το έντυπο της «αίτησης υποψηφιότητας» είναι αναρτημένο στην ιστοσελίδα του ΠΜΣ.
Η αίτηση κατατίθεται στη Γραμματεία της Σχολής (Τμήμα Μεταπτυχιακών Σπουδών), συνοδευόμενη από όλα τα απαραίτητα δικαιολογητικά, εντός της προθεσμίας που ορίζεται στην Προκήρυξη.
Διαδικασία επιλογής και εγγραφή επιτυχόντων
Η αξιολόγηση διενεργείται εντός των δύο πρώτων εβδομάδων του μηνός Σεπτεμβρίου. Μετά το πέρας της, οι συμμετέχοντες κατατάσσονται με βάση τη σειρά της βαθμολογίας τους, η οποία αποτυπώνεται με ακέραιο αριθμό και μέχρι δύο δεκαδικά ψηφία. Η οριστική σειρά επιτυχίας καταρτίζεται από τη Σ.Ε. μετά την ολοκλήρωση και των εξετάσεων ξένης γλώσσας και εγκρίνεται από τη Συνέλευση της Σχολής.
Επιτυχών θεωρείται ο υποψήφιος που έχει λάβει προβιβάσιμο βαθμό (5 και άνω). Σε περίπτωση εξέτασης υποψηφίων σε περισσότερα του ενός γνωστικά αντικείμενα, επιτυχών θεωρείται ο υποψήφιος που έχει λάβει προβιβάσιμο βαθμό σε κάθε ένα από αυτά.
Αν ο αριθμός επιτυχόντων σε μία ειδίκευση είναι μικρότερος από τον προβλεπόμενο στην ετήσια προκήρυξη του Π.Μ.Σ, εγγράφονται όλοι οι επιτυχόντες στις εξετάσεις υποψήφιοι. Αν ο αριθμός των επιτυχόντων στις εισαγωγικές εξετάσεις είναι μεγαλύτερος από τον προβλεπόμενο αριθμό εισακτέων, οι υποψήφιοι επιλέγονται με σειρά κατάταξης. Αν υπάρχουν ισοβαθμούντες με τον τελευταίο, εγγράφονται όλοι οι ισοβαθμούντες. Αν ο αριθμός των επιτυχόντων υπολείπεται των οκτώ (8), το Πρόγραμμα ή η επί μέρους ειδίκευση δύναται να μην προσφερθεί, μετά από εισήγηση της ΣΕ και απόφαση της Συνέλευσης.
Ο πίνακας κατάταξης περιλαμβάνει εκτός από τους επιλεγόμενους μεταπτυχιακούς φοιτητές και κατάλογο επιλαχόντων κατά σειρά επιτυχίας. Τυχόν κενές θέσεις καλύπτονται από επιλαχόντες εντός δέκα ημερών από τη λήξη της προθεσμίας εγγραφής.
Οι εγγραφές των μεταπτυχιακών φοιτητών αρχίζουν την επόμενη μέρα από τη συνεδρίαση της Συνέλευσης στην οποία επικυρώνεται ο πίνακας των επιτυχόντων. Η προθεσμία για τις εγγραφές είναι δεκαπέντε (15) ημέρες. Εντός της προθεσμίας αυτής, οι μεταπτυχιακοί φοιτητές υποχρεούνται να δηλώνουν τα μαθήματα επιλογής τους για το πρώτο εξάμηνο. Τα μαθήματα επιλογής για το δεύτερο εξάμηνο δηλώνονται τη δεύτερη εβδομάδα μετά την έναρξη των μαθημάτων του εξαμήνου αυτού.
Οι πίνακες των επιτυχόντων στο Πρόγραμμα και ανά ειδίκευση και οι πίνακες των τελικώς εγγεγραμμένων μεταπτυχιακών φοιτητών καταχωρίζονται στο Μητρώο του άρθ. 15 και αναρτώνται στην ιστοσελίδα του ΠΜΣ.
Τρόπος παρακολούθησης:
Η διδασκαλία τόσο των υποχρεωτικών μαθημάτων όσο και των μαθημάτων επιλογής συνίσταται στην εις βάθος επεξεργασία ειδικών θεμάτων της ειδίκευσης και την ανάδειξη σύγχρονων τάσεων και προβληματισμών, με ανάπτυξη από το διδάσκοντα, με εκπόνηση εργασιών, με διαλέξεις από προσκεκλημένους ομιλητές ή με οποιαδήποτε άλλη μέθοδο που, κατά την κρίση του διδάσκοντος, μπορεί να συμβάλλει στην επιστημονική έρευνα και κατάρτιση του φοιτητή. Η διδασκαλία μπορεί να περιλαμβάνει ενδιάμεσες ασκήσεις, επισκέψεις σε ρυθμιστικούς ή άλλους φορείς και εικονικές δίκες.
Μπορεί επίσης να οργανωθεί σε σεμιναριακές ενότητες, με διαφορετικούς εισηγητές υπό την επίβλεψη του οριζόμενου στο πρόγραμμα διδάσκοντος. Ο αριθμός των απουσιών ανά μάθημα δεν μπορεί να υπερβαίνει τις τρείς (3), εκ των οποίων οι δύο (2) αδικαιολόγητες. Με την επιφύλαξη του άρθρου 11, η υπέρβαση του ως άνω αριθμού απουσιών σε ένα ή περισσότερα μαθήματα, υποχρεωτικά ή επιλογής, συνεπάγεται διαγραφή από το Π.Μ.Σ., με απόφαση της Συνέλευσης, μετά από εισήγηση της Σ.Ε
Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECTS)
Απόκτηση διπλώματος μεταπτυχιακών σπουδών – Πιστωτικές μονάδες
Η φοίτηση στο εντατικό Π.Μ.Σ. «Αστικό Δίκαιο» της Νομικής Σχολής και η απόκτηση του Δ.Μ.Σ. αντιστοιχούν σε εβδομήντα πέντε (75) πιστωτικές μονάδες. Ειδικότερα, ο φόρτος εργασίας με τον οποίο επιβαρύνεται ο φοιτητής αποτιμάται σε δέκα (10) πιστωτικές μονάδες ανά μάθημα πρώτου και δεύτερου εξαμήνου. Η μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία αποτιμάται σε δεκαπέντε (15) πιστωτικές μονάδες. Με τα δεδομένα αυτά, το ΠΜΣ απεικονίζεται, σε επίπεδο πιστωτικών μονάδων, ως εξής:
Το πρόγραμμα των μαθημάτων ανά ακαδημαϊκό εξάμηνο και ανά ειδίκευση διαμορφώνεται ως εξής:
1. Ειδίκευση: «Γενικό Αστικό Δίκαιο»
Α’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.1 | Αστικό Δίκαιο Ενωσιακής Προέλευσης (Κοινοτικό Αστικό Δίκαιο) | 10 |
| 1.2 | Ειδικά θέματα στο σύστημα της Αδικοπρακτικής Ευθύνης | 10 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.3 | Θεσμοί Αγγλοσαξονικού και Αμερικανικού Αστικού Δικαίου | 10 |
| 1.4 | Ζητήματα Αστικού και Αστικού Δικονομικού Δικαίου | 10 |
| 1.5 | Δίκαιο του Κτηματολογίου | 10 |
| 1.6 | Η Οικονομική Ζημία στο Δίκαιο των Συναλλαγών | 10 |
| 1.7 | Οικονομική Κρίση και Ιδιωτικό Δίκαιο | 10 |
| 1.8 | Ζητήματα Ιδιωτικού Δικαίου στις Δημόσιες Συμβάσεις | 10 |
| 1.9 | Ιδιωτικό Διεθνές Δίκαιο | 10 |
| 1.10 | Θεμελιώδη ζητήματα Δικονομικού Δικαίου | 10 |
Β’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.1 | Ερμηνεία των Νόμων και Δικαιοπραξιών | 10 |
| 2.2 | Ανώμαλη Εξέλιξη των Συμβάσεων σε συγκριτική εξέταση | 10 |
| 2.3 | Διπλωματική Εργασία | 15 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.4 | Αστική Ευθύνη του Δημοσίου | 10 |
| 2.5 | Η εξασφάλιση των πιστώσεων ιδίως στις σύγχρονες συναλλαγές | 10 |
| 2.6 | Ζητήματα από την εκ διαθήκης και την αναγκαστική κληρονομική διαδοχή | 10 |
| 2.7 | Δίκαιο Αστικής Ιατρικής Ευθύνης | 10 |
| 2.8 | Προσωπικότητα και Ιδιωτικές Έννομες Σχέσεις | 10 |
| 2.9 | Βιοηθική | 10 |
| 2.10 | Αθλητικό Δίκαιο | 10 |
| 2.11 | Ενέργεια και Αστικό Δίκαιο | 10 |
| 2.12 | Θέματα Φιλοσοφίας του Ιδιωτικού Δικαίου | 10 |
| 2.13 | Θέματα Ιδιωτικού/Δημοσίου Δικαίου στο Βυζάντιο | 10 |
| 2.14 | Εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών | 10 |
| 2.15 | Σύγχρονα Ζητήματα του Δικαίου των Συμβάσεων, ιδίως οι Γ.Ο.Σ. | 10 |
2. Ειδίκευση «Αστικό Δίκαιο και Νέες Τεχνολογίες»
Α’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.1 | Σύγχρονες Εξελίξεις στην Πνευματική Ιδιοκτησία και τα Συγγενικά Δικαιώματα | 10 |
| 1.2 | Ηλεκτρονικό Αστικό Δίκαιο | 10 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.3 | Θεσμοί Αγγλοσαξονικού και Αμερικανικού Αστικού Δικαίου | 10 |
| 1.4 | Ζητήματα Αστικού και Αστικού Δικονομικού Δικαίου | 10 |
| 1.5 | Δίκαιο του Κτηματολογίου | 10 |
| 1.6 | Η Οικονομική Ζημία στο Δίκαιο των Συναλλαγών | 10 |
| 1.7 | Οικονομική Κρίση και Ιδιωτικό Δίκαιο | 10 |
| 1.8 | Ζητήματα Ιδιωτικού Δικαίου στις Δημόσιες Συμβάσεις | 10 |
| 1.9 | Η προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση | 10 |
| 1.10 | Θέματα Δικαϊκής Ηθικής | 10 |
Β’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.1 | Σύγχρονα Προβλήματα Οικογενειακού Δικαίου | 10 |
| 2.2 | Δεδομένα Προσωπικού Χαρακτήρα και Αστικό Δίκαιο | 10 |
| 2.3 | Διπλωματική Εργασία | 15 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.4 | Αστική Ευθύνη του Δημοσίου | 10 |
| 2.5 | Η εξασφάλιση των πιστώσεων ιδίως στις σύγχρονες συναλλαγές | 10 |
| 2.6 | Ζητήματα από την εκ διαθήκης και την αναγκαστική κληρονομική διαδοχή | 10 |
| 2.7 | Δίκαιο Αστικής Ιατρικής Ευθύνης | 10 |
| 2.8 | Προσωπικότητα και Ιδιωτικές Έννομες Σχέσεις | 10 |
| 2.9 | Βιοηθική | 10 |
| 2.10 | Αθλητικό Δίκαιο | 10 |
| 2.11 | Ενέργεια και Αστικό Δίκαιο | 10 |
| 2.12 | Θέματα Φιλοσοφίας του Ιδιωτικού Δικαίου | 10 |
| 2.13 | Εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών | 10 |
| 2.14 | Σύγχρονα Ζητήματα του Δικαίου των Συμβάσεων, ιδίως οι Γ.Ο.Σ. | 10 |
3. Ειδίκευση «Αστικό Δίκαιο και Σύγχρονες Οικονομικές Συναλλαγές»
Α’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.1 | Δίκαιο Τραπεζικών Συναλλαγών | 10 |
| 1.2 | Δίκαιο Προστασίας του Καταναλωτή | 10 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 1.3 | Θεσμοί Αγγλοσαξονικού και Αμερικανικού Αστικού Δικαίου | 10 |
| 1.4 | Ζητήματα Αστικού και Αστικού Δικονομικού Δικαίου | 10 |
| 1.5 | Δίκαιο του Κτηματολογίου | 10 |
| 1.6 | Η Οικονομική Ζημία στο Δίκαιο των Συναλλαγών | 10 |
| 1.7 | Οικονομική Κρίση και Ιδιωτικό Δίκαιο | 10 |
| 1.8 | Ζητήματα Ιδιωτικού Δικαίου στις Δημόσιες Συμβάσεις | 10 |
| 1.9 | Δίκαιο Διεθνούς Διαιτησίας | 10 |
| 1.10 | Εισαγωγή στο Λογιστικό Δίκαιο | 10 |
Β’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.1 | Συμβάσεις της Σύγχρονης Οικονομίας | 10 |
| 2.2 | Νομική Μεθοδολογία και Ιδιωτικό Δίκαιο | 10 |
| 2.3 | Διπλωματική Εργασία | 15 |
Μαθήματα Επιλογής (Ένα μάθημα επιλογής)
| Κωδικός | Μάθημα | ECTS |
|---|---|---|
| 2.4 | Αστική Ευθύνη του Δημοσίου | 10 |
| 2.5 | Η εξασφάλιση των πιστώσεων ιδίως στις σύγχρονες συναλλαγές | 10 |
| 2.6 | Ζητήματα από την εκ διαθήκης και την αναγκαστική κληρονομική διαδοχή | 10 |
| 2.7 | Δίκαιο Αστικής Ιατρικής Ευθύνης | 10 |
| 2.8 | Προσωπικότητα και Ιδιωτικές Έννομες Σχέσεις | 10 |
| 2.9 | Βιοηθική | 10 |
| 2.10 | Αθλητικό Δίκαιο | 10 |
| 2.11 | Ενέργεια και Αστικό Δίκαιο | 10 |
| 2.12 | Θέματα Φιλοσοφίας του Ιδιωτικού Δικαίου | 10 |
| 2.13 | Εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών | 10 |
| 2.14 | Σύγχρονα Ζητήματα του Δικαίου των Συμβάσεων, ιδίως οι Γ.Ο.Σ. 10 | 10 |
Τι άλλο πρέπει να ξέρω :
Χρήσιμα Έντυπα:
Προκήρυξη : Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος (ακαδ. έτος 2026-2027)
ΦΕΚ ίδρυσης (ή επανίδρυσης) : ΦΕΚ 4150 τ.Β’/21.09.2018 & ΦΕΚ 5203 τ.Β’ / 28.08.2023
Κανονισμός Σπουδών: ΦΕΚ 5488 τ.Β’/06.12.2018 & ΦΕΚ 846 τ.Β’/04.03.2021 & ΦΕΚ 3119 τ.Β’/16.07.2021 & ΦΕΚ 3823 τ.Β’/18.07.2025
Περισσότερα στοιχεία :
Ηλεκτρονική διεύθυνση ΠΜΣ: Π.Μ.Σ. ΑΣΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ
Ηλεκτρονική διεύθυνση του τμήματος: http://www.law.uoa.gr/
Διάρκεια Λειτουργίας
Το ΠΜΣ θα λειτουργήσει μέχρι το ακαδημαϊκό έτος 2027-2028 εφόσον πληροί τα κριτήρια της εσωτερικής και εξωτερικής αξιολόγησης, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 32 και την παρ. 6 του άρθρου 44 του ν. 4485/2017.
