το άρθρο ενημερώθηκε στις 23.12.2025
Σε ποιον ταιριάζει το ΠΜΣ Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων;
Το Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων» απευθύνεται σε αποφοίτους που επιδιώκουν υψηλού επιπέδου επιστημονική και τεχνική εξειδίκευση στον σχεδιασμό, την ανάλυση και την κατασκευή υπόγειων έργων υποδομής. Το πρόγραμμα καλύπτει σε βάθος τη γεωτεχνική μηχανική, τη μηχανική βράχου και εδαφών, τη δομοστατική συμπεριφορά υπόγειων κατασκευών, τις μεθόδους διάνοιξης σηράγγων και υπόγειων χώρων, καθώς και τα σύγχρονα συστήματα υποστήριξης και ασφάλειας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη σύνδεση θεωρητικής θεμελίωσης, προηγμένων υπολογιστικών μεθόδων και εφαρμοσμένης πρακτικής, σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα σχεδιασμού και κατασκευής.
Ταιριάζει ιδιαίτερα σε υποψηφίους που:
ενδιαφέρονται ουσιαστικά για τα υπόγεια έργα ως κρίσιμη κατηγορία τεχνικών υποδομών που υποστηρίζουν τις μεταφορές, την ενέργεια και τις αστικές λειτουργίες,
επιδιώκουν να κατανοήσουν σε βάθος τη γεωτεχνική συμπεριφορά εδαφών και βραχομαζών και τη взаимодействσή τους με υπόγειες κατασκευές,
διαθέτουν ισχυρό υπόβαθρο στην πολιτική μηχανική ή σε συναφείς τεχνικές επιστήμες και επιθυμούν να το εξελίξουν σε εξειδικευμένο επαγγελματικό και ερευνητικό προφίλ,
θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες ανάλυσης, προσομοίωσης και σχεδιασμού υπόγειων έργων, αξιοποιώντας σύγχρονα υπολογιστικά εργαλεία και λογισμικά,
ενδιαφέρονται για τις μεθόδους διάνοιξης σηράγγων, τα συστήματα υποστήριξης, τη διαχείριση κινδύνων και την ασφάλεια κατά την κατασκευή,
έχουν διάθεση να εργαστούν σε απαιτητικά τεχνικά περιβάλλοντα που απαιτούν ακρίβεια, υπευθυνότητα και συνεργασία σε διεπιστημονικές ομάδες,
στοχεύουν σε επαγγελματική σταδιοδρομία σε μεγάλες τεχνικές εταιρείες, μελετητικά γραφεία, έργα υποδομών διεθνούς κλίμακας ή σε ερευνητική και ακαδημαϊκή συνέχεια.
Συνολικά, το ΠΜΣ «Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων» ταιριάζει σε υποψηφίους με έντονο αναλυτικό και τεχνικό προσανατολισμό, ενδιαφέρον για σύνθετα γεωτεχνικά προβλήματα και διάθεση συστηματικής ενασχόλησης με έργα υψηλής ευθύνης. Αν επιθυμείς να δραστηριοποιηθείς στον πυρήνα της σύγχρονης τεχνικής υποδομής, με επιστημονική επάρκεια και επαγγελματική αξιοπιστία, το συγκεκριμένο ΔΠΜΣ αποτελεί εξαιρετικά κατάλληλη επιλογή.
Συνεργαζόμενες Σχολές:
Σχολή Μηχανικών Μεταλλείων – Μεταλλουργών του Ε.Μ.Π.
Σχολή Πολιτικών Μηχανικών του Ε.Μ.Π.
Σχολή Αγρονόμων και Τοπογράφων Μηχανικών του Ε.Μ.Π.
.
ΔΠΜΣ: «Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων»
Έδρα:
Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Σχολή Μηχ. Μεταλλείων – Μεταλλουργών Ηρώων Πολυτεχνείου 9, 15773 Πολυτεχνειούπολη Ζωγράφου. Αθήνα
Τηλέφωνα: 210 7722066 E-mail : metaptyhiako@metal.ntua.gr
Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :
Γνωστικό αντικείμενο του προγράμματος είναι ο σχεδιασμός και η κατασκευή υπόγειων πολιτικών, στρατιωτικών, μεταλλευτικών και ερευνητικών έργων. Αντικείμενο του μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών είναι η παροχή εξειδικευμένων γνώσεων υψηλής στάθμης μέσω σειράς μαθημάτων, που συνοδεύονται κατά περίπτωση από τις ανάλογες πρακτικές ασκήσεις εργαστηρίου και υπαίθρου, από ειδικές διαλέξεις και σεμινάρια και από την εκπόνηση μεταπτυχιακής εργασίας σε σχετικά θέματα με το σχεδιασμό, τη χωροθέτηση, και την κατασκευή πάσης φύσεως υπογείων έργων, όπως (α) σήραγγες για πολλαπλούς σκοπούς, όπως συγκοινωνιακές, υδραυλικές, ύδρευσης – αποχέτευσης, επιταχυντών αδρονίων, αποστραγγιστικές, (β) θαλάμους ΥΗΕ, αποθήκευσης, χώρους ενδιαίτησης, (γ) φρέατα, (δ) ορυχεία, (ε) στρατιωτικές εγκαταστάσεις, (στ) υπόγεια ερευνητικά εργαστήρια.
Η άντληση γνώσης από πολλές διαφορετικές επιστημονικές περιοχές για την υλοποίηση των παραπάνω τεχνολογιών δημιουργεί την ανάγκη υιοθέτησης μιας διεπιστημονικής προσέγγισης, που καλύπτεται από το σύνολο των συνεργαζόμενων φορέων του προγράμματος.
Σκοποί του Δ.Π.Μ.Σ. είναι:
α) Η εμβάθυνση μηχανικών και επιστημόνων θετικής κατεύθυνσης, καθώς και επιστημόνων άλλων ειδικοτήτων, στις μεθόδους και τεχνικές της ολοκληρωμένης διεπιστημονικής προσέγγισης, έρευνας και αντιμετώπισης των επί μέρους θεμάτων του πιο πάνω αντικειμένου, έτσι ώστε να διαμορφωθούν στελέχη με εξειδικευμένη γνώση στις επιστημονικές περιοχές του Δ.Π.Μ.Σ., ικανά να καλύψουν με επάρκεια τις αυξανόμενες ανάγκες των ιδιωτικών και δημοσίων επιχειρήσεων, οργανισμών και υπηρεσιών της χώρας ή και άλλων χωρών, στα πολυδιάστατα θέματα της μελέτης και κατασκευής υπογείων έργων.
β) Η εις βάθος κατάρτιση και ανάπτυξη ερευνητικών ικανοτήτων μηχανικών και άλλων επιστημόνων, ώστε να καθίστανται ικανοί για παραγωγή νέας γνώσης.
Τίτλος Σπουδών: Το Δ.Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΜΣ) στο «Σχεδιασμό και Κατασκευή Υπογείων Έργων».
Διάρκεια σπουδών : Η ελάχιστη διάρκεια σπουδών στο Δ.Π.Μ.Σ. «Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων» (ΣΚΥΕ) είναι 3 ακαδημαϊκά εξάμηνα και η μέγιστη διάρκεια φοίτησης είναι 2 έτη.
Γλώσσα Διδασκαλίας: Γλώσσα διδασκαλίας του προγράμματος είναι κυρίως η ελληνική και για το λόγο αυτό προωθείται η ταχύρρυθμη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στους αλλοδαπούς μεταπτυχιακούς φοιτητές. Επιτρέπεται η διδασκαλία μέρους του Δ.Π.Μ.Σ. στην αγγλική γλώσσα, για μαθήματα τα οποία έχουν εγκριθεί από την Ειδική Διατμηματική Επιτροπή (ΕΔΕ) του προγράμματος.
Δίδακτρα: Χωρίς τέλη φοίτησης.
Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:
Στο Δ.Π.Μ.Σ. γίνονται κατ’ αρχάς δεκτοί: α) Απόφοιτοι των Σχολών του ΕΜΠ, β) Απόφοιτοι λοιπών Τμημάτων διπλωματούχων Μηχανικών ή και πτυχιούχοι άλλων ειδικοτήτων ΑΕΙ της ημεδαπής ή ομοταγών ιδρυμάτων της αλλοδαπής αναγνωρισμένων ως ισότιμων των ελληνικών ΑΕΙ, συγγενούς με το πρόγραμμα γνωστικού αντικειμένου, για τους οποίους η απόκτηση Δ.Μ.Σ. δεν συνεπάγεται και την απόκτηση του βασικού διπλώματος του ΕΜΠ, γ) Τελειόφοιτοι του ΕΜΠ ή ΑΕΙ των παραπάνω κατηγοριών, εφόσον καταθέσουν αποδεικτικά στοιχεία ότι η απόκτηση του διπλώματος/πτυχίου τους θα προηγηθεί της έναρξης του Δ.Π.Μ.Σ. Μέχρις ότου αρθεί η εκκρεμότητα αυτή δεν θα εκδίδεται κανένα πιστοποιητικό στον ενδιαφερόμενο, δ) Απόφοιτοι άλλων Τμημάτων, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.
Μέλη των κατηγοριών Ε.Ε.Π., καθώς και Ε.ΔΙ.Π. και Ε.Τ.Ε.Π. που πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις μπορούν μετά από αίτησή τους, να εγγραφούν ως υπεράριθμοι, και μόνο ένας κατ’ έτος και ανά Π.Μ.Σ., σύμφωνα με τους ειδικότερους όρους που προβλέπονται στο άρθρο 45 του ν. 4485/2017, μόνο σε Π.Μ.Σ. που οργανώνεται σε Τμήμα του Ιδρύματος όπου υπηρετούν, το οποίο είναι συναφές με το αντικείμενο του τίτλου σπουδών και του έργου που επιτελούν στο οικείο Ίδρυμα.
Ο συνολικός αριθμός των εισακτέων μεταπτυχιακών φοιτητών κάθε έτος στο ΔΠΜΣ/ΣΚΥΕ ορίζεται κατ’ ανώτατο όριο σε είκοσι (20).
Διαδικασία επιλογής:
α) Γενική προϋπόθεση εγγραφής των μεταπτυχιακών φοιτητών για την απόκτηση ΔΜΣ είναι η κατοχή γνώσης ενός ελάχιστου επιστημονικού υπόβαθρου. Το υπόβαθρο αυτό καθορίζεται από την ΕΔΕ, και μπορεί να περιέχει ένα σύνολο προαπαιτούμενων προπτυχιακών μαθημάτων, τα οποία καλύπτουν τις θεμελιώδεις γνώσεις στο ευρύτερο διεπιστημονικό αντικείμενο των Σχολών (Τμημάτων για τα Διαπανεπιστημιακά ΠΜΣ) που συμμετέχουν στο ΔΠΜΣ.
β) Τα αποδεικτικά γνώσης του παραπάνω υπόβαθρου καλύπτονται είτε με τα αναλυτικά περιεχόμενα των προηγούμενων σπουδών και υπόμνημα σταδιοδρομίας του μεταπτυχιακού φοιτητή είτε με την προεγγραφή του για παρακολούθηση και την επιτυχή εξέταση στα μαθήματα των σπουδών του ΕΜΠ που καθορίζει η ΕΔΕ. Ειδικότερα, κατά την επιλογή των υποψηφίων συνεκτιμώνται από την ΕΔΕ, μετά από εισήγηση Επιτροπής Επιλογής των μεταπτυχιακών φοιτητών, η οποία ορίζεται από την ΕΔΕ, και τα παρακάτω κριτήρια, καθορίζονται δε ενδεχομένως και τα ποσοστά των εγγραφόμενων από κάθε χώρο προέλευσης. Εφόσον τα προαπαιτούμενα μαθήματα είναι λιγότερα των τριών (3), η ΕΔΕ αποφασίζει για την ενδεχόμενη παράλληλη παρακολούθησή τους από το μεταπτυχιακό φοιτητή, υπό την προϋπόθεση ότι η επιτυχής εξέταση σε αυτά θα γίνει πριν από την έναρξη των μεταπτυχιακών μαθημάτων, για τα οποία είναι προαπαιτούμενα και οπωσδήποτε πριν από την έναρξη εκπόνησης της μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας.
γ) Ως κριτήρια επιλογής λαμβάνονται υπόψη τα παρακάτω:
i. ο γενικός βαθμός του διπλώματος/πτυχίου,
ii. η σειρά του βαθμού του διπλώματος/πτυχίου σε σχέση με τους βαθμούς των υπολοίπων αποφοίτων στην ίδια Σχολή / Τμήμα και ακαδημαϊκό έτος,
iii. η βαθμολογία στα προπτυχιακά μαθήματα που είναι σχετικά με πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών,
iv. η επίδοση στη διπλωματική εργασία, όπου αυτή προβλέπεται στο προπτυχιακό επίπεδο,
v. άλλοι τυχόν μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών που σχετίζονται με το αντικείμενο του ΔΠΜΣ,
vi. η ερευνητική, επαγγελματική ή και τεχνολογική δραστηριότητα του υποψηφίου,
vii. oι γνώσεις ξένων γλωσσών και τουλάχιστον της αγγλικής, για δε τους αλλοδαπούς και η γνώση της ελληνικής γλώσσας,
viii. oι γνώσεις πληροφορικής,
ix. oι συστατικές επιστολές, και
x. εφόσον ο υποψήφιος είναι υπάλληλος, οι ανάγκες και προοπτικές του φορέα από τον οποίο προέρχεται.
Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECΤS)
Το πρόγραμμα σπουδών δεν διακρίνεται σε εξειδικεύσεις και είναι ενιαίο για όλους τους μεταπτυχιακούς φοιτητές. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει δύο (2) εξάμηνα μαθημάτων και ένα (1) εξάμηνο εκπόνησης της μεταπτυχιακής ΔΕ. Για την απόκτηση του ΔΜΣ απαιτείται η παρακολούθηση και επιτυχής εξέταση σε μαθήματα που συνολικά αντιστοιχούν σε τουλάχιστον 60 πιστωτικές μονάδες (ECTS), ενώ η εκπόνηση και επιτυχής εξέταση της μεταπτυχιακής ΔΕ ισοδυναμεί σε άλλες 30 μονάδες.
Στο ΔΠΜΣ/ΣΚΥΕ δίνεται η δυνατότητα στους μεταπτυχιακούς φοιτητές να παρακολουθήσουν ένα σύνολο μαθημάτων που διακρίνονται σε υποχρεωτικά και κατ’ επιλογήν υποχρεωτικά. Κάθε μεταπτυχιακός φοιτητής για την απόκτηση του ΔΜΣ πρέπει να συμπληρώσει 90 πιστωτικές μονάδες οι οποίες προκύπτουν από την παρακολούθηση και την επιτυχή εξέταση των δώδεκα (12) μαθημάτων εκ των οποίων οκτώ (8) υποχρεωτικών και τεσσάρων (4) κατ’ επιλογήν υποχρεωτικών (δύο από κάθε εξάμηνο) καθώς και την εκπόνηση της μεταπτυχιακής ΔΕ. Κάθε μάθημα είναι τρίωρο και αντιστοιχεί σε 5 πιστωτικές μονάδες. Εφόσον η ΕΔΕ κρίνει απαραίτητο, δύναται να ζητήσει από τους φοιτητές του ΔΠΜΣ, με βάση το γνωσιακό τους υπόβαθρο, να λάβουν πρόσθετα προπτυχιακά μαθήματα.
Τα μαθήματα, οι πρακτικές ασκήσεις, οι εργασίες και κάθε άλλου είδους εκπαιδευτικές και ερευνητικές δραστηριότητες, η επιτυχής παρακολούθηση των οποίων αποτελεί προϋπόθεση για την απονομή μεταπτυχιακού τίτλου, έχουν υποχρεωτική παρακολούθηση.
Α. Το πρόγραμμα των μαθημάτων διαμορφώνεται ως εξής:
Α’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Τεχνική Γεωλογία Υπογείων Έργων (Υποχρεωτική Εκπαιδευτική Εκδρομή)
- Σχεδιασμός Υπογείων Έργων (Υποχρεωτική Εκπαιδευτική Εκδρομή)
- Σύγχρονες Ανάγκες στην Υπόγεια Ανάπτυξη
- Μόνιμη Επένδυση Σηράγγων και Υπογείων Έργων
Κατ’ επιλογήν υποχρεωτικά μαθήματα (Επιλέγονται 2)
-
- Μηχανικός Εξοπλισμός Υπογείων Έργων
- Γεωτεχνική και Γεωφυσική Έρευνα Υπεδάφους
- Οργάνωση και Διαχείριση Υπογείων Έργων
- Κατ’ επιλογή μαθήματα από άλλα ΔΠΜΣ του ΕΜΠ, μετά από απόφαση αμφοτέρων των ΕΔΕ
Β’ εξάμηνο
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Προχωρημένη Μηχανική Πετρωμάτων
- Όρυξη Υπογείων Έργων
- Γεωτεχνική Παρακολούθηση και Άμεση Υποστήριξη Υπογείων Έργων
- Γεωδαιτική Μεθοδολογία για την Παρακολούθηση και Καθοδήγηση κατά τη Διάνοιξη Υπογείων Έργων
Κατ’ επιλογήν υποχρεωτικά μαθήματα (Επιλέγονται 2)
-
- Υπολογιστικές Μέθοδοι Ανάλυσης Υπογείων Έργων
- Αστικές Σήραγγες και Σταθμοί Μετρό.
- Πληροφοριακά Συστήματα Διαχείρισης Τεχνικών Έργων
- Αντισεισμικός Σχεδιασμός Επιφανειακών και Υπογείων Γεωτεχνικών Κατασκευών (στα αγγλικά).
- Διαχείριση Κινδύνου σε Θέματα Ασφάλειας και Υγείας Υπογείων Έργων
- Κατ’ επιλογή μαθήματα από άλλα ΔΠΜΣ του ΕΜΠ, μετά από απόφαση αμφοτέρων των ΕΔΕ
Γ’ εξάμηνο
-
- Εκπόνηση, Συγγραφή, και Παρουσίαση της Μεταπτυχιακής Διπλωματικής Εργασίας
Τι άλλο πρέπει να ξέρω :
Χρήσιμα Έντυπα:
- Προκήρυξη : Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος (ακαδ. έτος 2025-2026)
- ΦΕΚ ίδρυσης (ή επανίδρυσης) : ΦΕΚ 2819 τ.Β’/16.07.2018
- Κανονισμός Σπουδών: ΦΕΚ 2948 τ.Β’/20.07.2018 και ΦΕΚ 3379 τ.Β’/28.07.2021
- Οδηγός Μεταπτυχιακών Σπουδών
Περισσότερα στοιχεία :
- Ηλεκτρονική διεύθυνση ΔΠΜΣ: https://www.tunnelling.ntua.gr/
Διάρκεια Λειτουργίας
Το Δ.Π.Μ.Σ. «Σχεδιασμός και Κατασκευή Υπογείων Έργων» θα λειτουργήσει από το ακαδημαϊκό έτος 2018- 2019 μέχρι το ακαδημαϊκό έτος 2028-2029 εφόσον πληροί τα κριτήρια της εσωτερικής και εξωτερικής αξιολόγησης, σύμφωνα με την παρ. 8 του άρθρου 32 και την παρ. 6 του άρθρου 44 του ν. 4485/2017.