ΠΜΣ: Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια

το άρθρο ενημερώθηκε στις 10.10.2026

Σε ποιον ταιριάζει το ΠΜΣ Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια;

Το ΠΜΣ «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια» απευθύνεται κυρίως σε αποφοίτους Θεολογίας, Πολιτικών Επιστημών, Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, Διεθνών Σχέσεων, Ιστορίας, Κοινωνιολογίας, Νομικής, Φιλοσοφίας, Βαλκανικών, Μεσανατολικών και Ανατολικοευρωπαϊκών Σπουδών, καθώς και σε αποφοίτους συναφών κοινωνικών και ανθρωπιστικών επιστημών. Το πρόγραμμα εστιάζει στη μελέτη του ρόλου της θρησκείας στις διεθνείς σχέσεις, στη γεωπολιτική ανάλυση συγκρούσεων και στη διεθνή ασφάλεια, εξετάζοντας φαινόμενα ριζοσπαστικοποίησης, θρησκευτικής διπλωματίας, ταυτοτήτων, υβριδικών απειλών και περιφερειακής αστάθειας. Απευθύνεται σε όσους επιδιώκουν τεκμηριωμένη, διεπιστημονική εξειδίκευση με σαφή γεωπολιτικό και στρατηγικό προσανατολισμό.

Ταιριάζει ιδιαίτερα σε όσους:

έχουν ενδιαφέρον για τη σχέση θρησκείας, πολιτικής και διεθνούς ασφάλειας.

θέλουν να εξειδικευτούν στη γεωπολιτική ανάλυση συγκρούσεων και διεθνών κρίσεων.

επιθυμούν να κατανοήσουν σε βάθος τον ρόλο των θρησκευτικών ταυτοτήτων στις διεθνείς σχέσεις.

αναζητούν ένα πρόγραμμα που συνδυάζει θεωρητική τεκμηρίωση με ανάλυση σύγχρονων γεωπολιτικών εξελίξεων.

ενδιαφέρονται για επαγγελματική δραστηριοποίηση σε φορείς εξωτερικής πολιτικής, διεθνείς οργανισμούς, think tanks, ΜΚΟ ή υπηρεσίες ανάλυσης ασφάλειας.

θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες στρατηγικής ανάλυσης, αξιολόγησης κινδύνων και πολιτικής ερμηνείας.

επιδιώκουν να ενισχύσουν το επιστημονικό και επαγγελματικό τους προφίλ σε έναν τομέα με υψηλή διεθνή και γεωπολιτική σημασία.

Το ΠΜΣ αποτελεί ιδιαίτερα κατάλληλη επιλογή για όσους στοχεύουν σε αναλυτικούς, συμβουλευτικούς και επιτελικούς ρόλους στον χώρο της διεθνούς πολιτικής, της ασφάλειας και της γεωστρατηγικής.

Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Θεολογική Σχολή 

Τμήμα Θεολογίας (Θεσσαλονίκη)

ΠΜΣ: Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια

Έδρα:

Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Τμήμα Θεολογίας, Θεολογική Σχολή, 1ος όροφος Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, 54124, Θεσσαλονίκη

Τηλέφωνα: 2310 99 6980 Email: info@theo.auth.gr

Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :

Το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.) οργανώνει και λειτουργεί από το ακαδημαϊκό έτος 2021-2022, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Π.Μ.Σ.) με τίτλο: «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια», σύμφωνα με τις διατάξεις της απόφασης αυτής και τις διατάξεις του ν. 4485/2017 (Α’ 114).

Αντικείμενο του Π.Μ.Σ. «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια» είναι η διεπιστημονική μελέτη και η έρευνα της πολυεπίπεδης σχέσης μεταξύ της θρησκείας και της πολιτικής και ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει στη διατήρηση της διεθνούς ασφαλείας και της ειρήνης.

Στο πλαίσιο αυτό, βασικός παράγοντας είναι η ορθή διαχείριση του ανθρωπίνου κεφαλαίου από την πλευρά των θρησκευτικών, πολιτικών και στρατιωτικών ηγετών στα μεταβαλλόμενα διεθνή πολυθρησκευτικά και πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα και ειδικότερα στη γεωπολιτική πραγματικότητα της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του Π.Μ.Σ. αποτελεί η προσέγγιση και κατανόηση του ρόλου της θρησκευτικής και πολιτισμικής ετερότητας στο πλαίσιο της διοίκησης και της διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού στα ποικίλα κοινωνικοπολιτικά περιβάλλοντα στα οποία το Ισλάμ κατέχει κυρίαρχη θέση.

Η διεπιστημονική προσέγγιση του αντικειμένου συμπεριλαμβάνει γνωστικές περιοχές, όπως: θεολογία, θρησκεία, Ισλάμ, θρησκεία και γεωπολιτική, θρησκεία – κοινωνία και πολιτισμός, θρησκεία – κράτος και οικονομία, θρησκεία – διεθνής ασφάλεια και διεθνείς οργανισμοί, θρησκεία και χειρισμός κρίσεων, ηγεσία – διαχείριση ανθρωπίνων πόρων και λήψη αποφάσεων.

Σκοπός του Π.Μ.Σ. είναι η προαγωγή εξειδικευμένης γνώσης, η ανάπτυξη υψηλού επιπέδου έρευνας, η παροχή εξειδικευμένων δεξιοτήτων καθώς και η διαμόρφωση στάσεων και αντιλήψεων στο συγκεκριμένο επιστημονικό πεδίο, σύμφωνα με τα διεθνή επιστημονικά πρότυπα και με σεβασμό της ακαδημαϊκής ελευθερίας και δεοντολογίας.

Η θρησκεία ως ένα παγκόσμιο και πολυπαραγοντικό φαινόμενο επηρεάζει ποικιλοτρόπως τις διεθνείς σχέσεις είναι επίσης πολύπλευρη και ως εκ τούτου καθίσταται μία από τις πιο σημαντικές μεταβλητές τους. Είναι πλέον γενική η παραδοχή ότι οι βασικές θεωρίες των διεθνών σχέσεων δεν μπορούν να προσφέρουν μια πλήρη ερμηνεία της διεθνούς πολιτικής και όσων συμβαίνουν στο σύγχρονο διεθνές περιβάλλον, χωρίς να λάβουν υπόψη τους την εξέλιξη και τη λειτουργία του θρησκευτικού φαινομένου.

Το Π.Μ.Σ. αποβλέπει στην κατάρτιση επιστημόνων υψηλού επιπέδου και στελεχών ικανών να εμβαθύνουν, να λειτουργήσουν και να ηγηθούν αποτελεσματικά τόσο σε θεωρητικό όσο και σε πρακτικό επίπεδο στο ευρύτερο πεδίο που περιλαμβάνει τη σχέση της θρησκείας της γεωπολιτικής και της ασφάλειας στο σύγχρονο, διεθνές και μεταβαλλόμενο περιβάλλον.

Έμφαση δίνεται: α) στη μελέτη του ρόλου της Θρησκείας στη διεθνή σκηνή, στη διασύνδεσή της με την Γεωπολιτική και την εξωτερική πολιτική των Κρατών καθώς και στη συμβολή των διεθνών θρησκευτικών Οργανισμών στην πρόληψη συγκρούσεων και στην οικοδόμηση της ειρήνης και της ασφάλειας, β) στην μεθοδολογία της διαχείρισης ανθρωπίνων πόρων και της ενίσχυσης της διοικητικής αποτελεσματικότητας σε πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα, μέσα από την καλλιέργεια διαπολιτισμικής επικοινωνίας και την τροποποίηση συμπεριφορών και στερεοτυπικών αντιλήψεων.

Στόχοι του Π.Μ.Σ. είναι οι φοιτητές/-ριες να:

I. προσεγγίζουν κριτικά τη σύγχρονη, πλουραλιστική και ευμετάβλητη θρησκευτική, πολιτική, κοινωνική και πολιτισμική πραγματικότητα

II. διακρίνουν τη θρησκεία ως παράγοντα και εγγυητή της κοινωνικής συνοχής αλλά και ως αφορμή ή άλλοθι εντάσεων και συγκρούσεων

III. προσδιορίζουν κριτικά και εποικοδομητικά τις πολιτιστικές, κοινωνικές, οικονομικές, πολιτικές και θρησκευτικές συνιστώσες που έχουν διαμορφώσει και συνεχίζουν να διαμορφώνουν τις αραβικές χώρες και ευρύτερα τον ισλαμικό κόσμο

IV. γνωρίζουν στοιχεία της ισλαμικής ιστορίας και θεολογίας ώστε να ερμηνεύουν τις σύγχρονες πολιτιστικές, πολιτικές και θρησκευτικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο αραβικός κόσμος και οι λαοί της Μέσης Ανατολής

V. καλλιεργούν δεξιότητες και γνώσεις ώστε να μπορούν να συνυπάρχουν με άτομα από διαφορετικό πολιτιστικό υπόβαθρο

VI. αντιληφθούν τη συμβολή της Ορθόδοξης Εκκλησίας στην παγκόσμια γεωπολιτική σκηνή και στον διάλογο μεταξύ χριστιανισμού και θρησκειών

VII. κατανοούν το φαινόμενο του θρησκευτικού φονταμενταλισμού διακρίνοντας τις πολιτιστικές, ιστορικές, θεολογικές και πολιτικές αιτίες του.

Τίτλος Σπουδών:

Το Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) με τίτλο: «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια».

Μαθησιακά αποτελέσματα του Προγράμματος Σπουδών:

Το ΠΜΣ «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια» εξετάζει διεπιστημονικά τη θρησκεία ως παράγοντα που επηρεάζει τις πολιτικές αποφάσεις, τις διεθνείς σχέσεις, τη διαμόρφωση ταυτοτήτων και τις προϋποθέσεις ειρήνης και ασφάλειας. Συνδέει τη θεολογική και θρησκειολογική γνώση με τη γεωπολιτική ανάλυση, την ιστορία και τη μελέτη διεθνών θεσμών, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, στη Μέση Ανατολή και στον ισλαμικό κόσμο. Εξετάζει επίσης τη συμβολή της Ορθόδοξης Εκκλησίας και των θρησκευτικών οργανισμών στον διάλογο, τη διαχείριση κρίσεων και την κοινωνική συνοχή. Η μαθησιακή προσέγγιση αποβλέπει στην κριτική ερμηνεία σύνθετων φαινομένων, στην αξιολόγηση τεκμηρίων και στην ανάπτυξη ερευνητικής και αναλυτικής επάρκειας για πολυθρησκευτικά και πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα. Τα ακόλουθα αποτελέσματα αποτελούν συνθετική αποτύπωση των δημοσιευμένων στόχων και γνωστικών αντικειμένων του προγράμματος σε επίπεδο μεταπτυχιακών σπουδών.

Με την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Σπουδών, ο απόφοιτος ή η απόφοιτη είναι σε θέση:

Επιστημονικό πεδίο UNESCO ISCED-F: Θρησκεία και θεολογία

Γνώσεις
  • να ερμηνεύει κριτικά τις θεωρητικές προσεγγίσεις της σχέσης θρησκείας, πολιτικής εξουσίας και διεθνών σχέσεων.
  • να αναλύει τις γεωπολιτικές διαστάσεις της θρησκευτικής ταυτότητας σε περιφερειακά και διεθνή συστήματα.
  • να εξηγεί την ιστορική εξέλιξη και τις βασικές θεολογικές παραδόσεις του Ισλάμ σε συνάρτηση με τις σύγχρονες κοινωνικοπολιτικές εξελίξεις.
  • να διακρίνει τους ιστορικούς, πολιτισμικούς, οικονομικούς και θρησκευτικούς παράγοντες που διαμορφώνουν τη Μέση Ανατολή και τον αραβικό κόσμο.
  • να αποτιμά τον ρόλο των θρησκευτικών κοινοτήτων και οργανισμών στην πρόληψη συγκρούσεων και στην οικοδόμηση της ειρήνης.
  • να κατανοεί τις θεσμικές λειτουργίες των διεθνών οργανισμών σε ζητήματα ασφάλειας, συνεργασίας και διαχείρισης κρίσεων.
  • να αναγνωρίζει τις μορφές θρησκευτικού φονταμενταλισμού και τις ιστορικές, θεολογικές και πολιτικές προϋποθέσεις τους.
  • να συσχετίζει τη θρησκευτική και πολιτισμική ετερότητα με τις προκλήσεις ηγεσίας και διοίκησης ανθρώπινου δυναμικού.
  • να ερμηνεύει τη θέση της Ορθόδοξης Εκκλησίας στον διεθνή χώρο και στις διαδικασίες διαχριστιανικού και διαθρησκειακού διαλόγου.
  • να αξιολογεί τις επιστημολογικές και μεθοδολογικές προσεγγίσεις της διεπιστημονικής έρευνας για τη θρησκεία και τη διεθνή ασφάλεια.
Δεξιότητες
  • να συγκροτεί τεκμηριωμένες γεωπολιτικές αναλύσεις ενσωματώνοντας θρησκευτικές, πολιτικές και πολιτισμικές μεταβλητές.
  • να εντοπίζει και να αξιολογεί πρωτογενείς και δευτερογενείς πηγές σχετικές με διεθνείς κρίσεις και θρησκευτικά φαινόμενα.
  • να εφαρμόζει συγκριτικές μεθόδους στη μελέτη θρησκευτικών ταυτοτήτων και πολιτικών συστημάτων.
  • να σχεδιάζει ερευνητικά ερωτήματα και κατάλληλες μεθόδους για τη διερεύνηση ζητημάτων θρησκείας και ασφάλειας.
  • να αποτιμά τη συμβολή θρησκευτικών φορέων και πρωτοβουλιών διαλόγου στην αποκλιμάκωση κοινωνικών εντάσεων.
  • να αναπτύσσει σενάρια ανάλυσης κινδύνου με βάση διαφορετικές πολιτισμικές και θρησκευτικές παραμέτρους.
  • να διαμορφώνει προτάσεις διαπολιτισμικής επικοινωνίας για οργανισμούς που δραστηριοποιούνται σε πολυθρησκευτικά περιβάλλοντα.
  • να αξιολογεί κριτικά δημόσιους λόγους και πολιτικές πρακτικές που συνδέουν τη θρησκεία με τη ριζοσπαστικοποίηση.
  • να παρουσιάζει σύνθετα επιστημονικά συμπεράσματα σε ακαδημαϊκό και επαγγελματικό ακροατήριο με σαφή επιχειρηματολογία.
  • να συνθέτει ερευνητικά ευρήματα σε επιστημονικές εργασίες τηρώντας τις αρχές τεκμηρίωσης και ακαδημαϊκής δεοντολογίας.
Ικανότητες
  • να διατυπώνει αυτοτελείς και κριτικά θεμελιωμένες κρίσεις για τη θέση της θρησκείας στις διεθνείς εξελίξεις.
  • να αναλαμβάνει ευθύνη για σύνθετες αναλυτικές εργασίες σε συνθήκες αβεβαιότητας και αντικρουόμενων πληροφοριών.
  • να συνδυάζει γνώσεις θεολογίας, πολιτικής επιστήμης και διεθνών σχέσεων για την ερμηνεία πολυπαραγοντικών κρίσεων.
  • να λειτουργεί με επιστημονική αμεροληψία και σεβασμό στη θρησκευτική ελευθερία και την πολιτισμική πολυμορφία.
  • να συνεργάζεται αποτελεσματικά σε διεπιστημονικές ομάδες με διαφορετικές θεωρητικές και πολιτισμικές αφετηρίες.
  • να εισηγείται τεκμηριωμένες επιλογές διαλόγου και ειρηνικής συνύπαρξης σε περιβάλλοντα κοινωνικής έντασης.
  • να αναγνωρίζει τα όρια των διαθέσιμων δεδομένων και να αποφεύγει απλουστευτικές συνδέσεις θρησκείας και βίας.
  • να αξιολογεί τις ηθικές συνέπειες πολιτικών και διοικητικών αποφάσεων που επηρεάζουν θρησκευτικές κοινότητες.
  • να προσαρμόζει την επικοινωνία και τη συνεργασία του σε μεταβαλλόμενα διεθνή και πολυπολιτισμικά περιβάλλοντα.
  • να οργανώνει τη συνεχή επιστημονική του ανάπτυξη μέσα από κριτική αναστοχαστική πρακτική και ανεξάρτητη έρευνα.

Σημείωση τεκμηρίωσης: Η παρουσίαση βασίζεται στον ισχύοντα Κανονισμό Σπουδών. Η επιλογή, η ομαδοποίηση και η διατύπωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων αποτελούν συνθετική επεξεργασία του mysep, σύμφωνα με το Ελληνικό Πλαίσιο Προσόντων και τους περιγραφικούς δείκτες του Δουβλίνου.

Διάρκεια σπουδών :  

Η χρονική διάρκεια φοίτησης που οδηγεί στη λήψη του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) είναι τρία (3) ακαδημαϊκά εξάμηνα στα οποία περιλαμβάνεται και ο χρόνος εκπόνησης μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας. Ο ανώτατος επιτρεπόμενος χρόνος ολοκλήρωσης των σπουδών, ορίζεται στα έξι (6) εξάμηνα. Η φοίτηση στο Π.Μ.Σ. είναι υποχρεωτική.

Γλώσσα Διδασκαλίας:  Η γλώσσα διδασκαλίας ορίζεται η ελληνική. Η γλώσσα συγγραφής της μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας μπορεί να είναι η ελληνική ή η αγγλική κατόπιν απόφασης της Συνέλευσης του Τμήματος.

Δίδακτρα:  Τα τέλη φοίτησης ανέρχονται στο ποσό των δύο χιλιάδων διακοσίων ευρώ (2.200 €) και για ένα κύκλο σπουδών [τα τρία (3) εξάμηνα φοίτησης].

Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:

Στο Π.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί/-κτές:

α) πτυχιούχοι του προπτυχιακού προγράμματος σπουδών (Π.Π.Σ.) Θεολογίας και της Εισαγωγικής Κατεύθυνσης Μουσουλμανικών Σπουδών (Ε.Κ.Μ.Σ.), προπτυχιακά προγράμματα που ήδη λειτουργούν στο Τμήμα Θεολογίας του Α.Π.Θ.

β) πτυχιούχοι θεολογίας, πολιτικών, νομικών επιστημών, διεθνών σχέσεων, δημόσιας διοίκησης και γενικότερα των ανθρωπιστικών σπουδών Α.Ε.Ι. της ημεδαπής ή ομοταγών ιδρυμάτων της αλλοδαπής.

γ) πτυχιούχοι Ανώτατων Στρατιωτικών Σχολών, Σχολής Αξιωματικών Ελληνικής Αστυνομίας, του Πυροσβεστικού και του Λιμενικού Σώματος.

δ) πτυχιούχοι οποιουδήποτε Τμήματος Α.Ε.Ι. που ενδιαφέρονται για το γνωστικό αντικείμενο του Π.Μ.Σ.

Υποψήφιοι/-ες μπορεί να είναι και τελειόφοιτοι/-ες τμημάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχουν ολοκληρώσει τις υποχρεώσεις τους και θα έχουν προσκομίσει σχετική βεβαίωση ολοκλήρωσης σπουδών μέχρι την ημερομηνία εγγραφής τους στο Π.Μ.Σ. Οι τελειόφοιτοι/-ες Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων που εκτιμούν ότι θα έχουν ολοκληρώσει επιτυχώς τις σπουδές τους μέχρι την έναρξη του προγράμματος, θα πρέπει να προσκομίσουν πιστοποιητικό αναλυτικής βαθμολογίας, στο οποίο να αναγράφεται ο μέσος όρος βαθμολογίας και υπεύθυνη δήλωση στην οποία θα δηλώνουν ότι θα προσκομίσουν φωτοτυπία του πτυχίου τους/διπλώματός τους ή βεβαίωση περάτωσης των σπουδών τους έως την λήξη της ημερομηνίας των εγγραφών.

Μέλη των κατηγοριών Ε.Ε.Π., ΕΔ.Ι.Π. και Ε.Τ.Ε.Π., εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 34 του ν. 4485/2017, μπορούν να εγγραφούν ως υπεράριθμοι/-ες και μόνο ένας/μια κατ’ έτος.

Ο αριθμός εισακτέων στο πρόγραμμα κατ’ έτος ορίζεται κατ’ ανώτατο όριο σε εξήντα (60) μεταπτυχιακούς/-ες  φοιτητές/-τριες.

Διαδικασία επιλογής:

Ο τρόπος επιλογής εισακτέων, η διαδικασία και τα κριτήρια επιλογής, καθορίζονται στον οικείο Κανονισμό Μεταπτυχιακών Σπουδών, ο οποίος έχει εγκριθεί από τη Σύγκλητο του Α.Π.Θ. (έκτακτη συνεδρίαση υπ’ αρ. 3063/28-4-2021) και αναφέρονται στην προκήρυξη.

Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECTS)

Το σύνολο των πιστωτικών μονάδων (ECTS) που απαιτούνται για την απόκτηση του Δ.Μ.Σ. είναι ενενήντα (90). Συγκεκριμένα για την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών απαιτείται η παρακολούθηση και η επιτυχής εξέταση σε οκτώ (8) υποχρεωτικά μαθήματα (7,5 ECTS το καθένα) και η εκπόνηση μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας (30 ECTS).

Τι άλλο πρέπει να ξέρω :

Χρήσιμα Έντυπα:

Προκήρυξη – Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος (ακαδ. έτος 2026-2027)

ΦΕΚ ίδρυσης (ή επανίδρυσης) : ΦΕΚ 3006 τ.Β’/08.07.2021

Περισσότερα στοιχεία :

Ηλεκτρονική διεύθυνση του ΠΜΣ : https://newregs.theo.auth.gr/

Διάρκεια Λειτουργίας

Το Π.Μ.Σ. θα λειτουργήσει από το ακαδημαϊκό έτος 2021-2022 μέχρι και το ακαδημαϊκό έτος 2025-2026.

ΠΜΣ Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια — Δείκτης Καταλληλότητας Σπουδών
Δες αν το ΠΜΣ «Θρησκεία, Γεωπολιτική και Διεθνής Ασφάλεια» του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ταιριάζει στα ενδιαφέροντα και στις αξίες σου;