το άρθρο ενημερώθηκε στις 08.10.2026
Σε ποιον ταιριάζει το ΔΠΜΣ Νευροανοσολογία;
Το ΔΠΜΣ «Νευροανοσολογία» απευθύνεται σε αποφοίτους ανώτατης εκπαίδευσης και επαγγελματίες υγείας που επιδιώκουν εις βάθος, επιστημονικά τεκμηριωμένη και εφαρμοσμένη κατάρτιση στη διασύνδεση του νευρικού και του ανοσοποιητικού συστήματος. Το πρόγραμμα εστιάζει στους μηχανισμούς νευροανοσολογικής ρύθμισης, στη μοριακή και κυτταρική βάση νευρολογικών και αυτοάνοσων νοσημάτων, στη μεταφραστική έρευνα και στις σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις. Απευθύνεται σε όσους στοχεύουν να κατανοήσουν σύνθετες παθοφυσιολογικές διεργασίες και να συμβάλουν στην ανάπτυξη και αξιολόγηση καινοτόμων διαγνωστικών και θεραπευτικών στρατηγικών.
Ταιριάζει ιδιαίτερα σε όσους:
έχουν ενδιαφέρον για τη νευροανοσολογία και τη διερεύνηση της αλληλεπίδρασης νευρικού και ανοσοποιητικού συστήματος.
θέλουν να εξειδικευτούν στη μοριακή και κυτταρική βάση νευρολογικών, φλεγμονωδών και αυτοάνοσων νοσημάτων.
επιθυμούν να κατανοήσουν σε βάθος τους μηχανισμούς ανοσορρύθμισης, νευροφλεγμονής και νευροεκφύλισης.
αναζητούν ένα πρόγραμμα που συνδυάζει ισχυρή θεωρητική κατάρτιση με εργαστηριακή εμπειρία και μεταφραστικό προσανατολισμό.
ενδιαφέρονται για επαγγελματική δραστηριοποίηση σε ερευνητικά κέντρα, πανεπιστημιακά εργαστήρια, κλινικές ή φαρμακευτικούς και βιοτεχνολογικούς οργανισμούς.
θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες ανάλυσης πειραματικών δεδομένων, σχεδιασμού ερευνητικών πρωτοκόλλων και ερμηνείας βιοϊατρικών ευρημάτων.
επιδιώκουν να ενισχύσουν το επιστημονικό και επαγγελματικό τους προφίλ σε έναν τομέα αιχμής με υψηλή ερευνητική και κλινική δυναμική.
Το ΔΠΜΣ αποτελεί κατάλληλη επιλογή για αποφοίτους ιατρικής, βιολογίας, βιοχημείας, βιοτεχνολογίας και συναφών επιστημών, καθώς και για επαγγελματίες υγείας που επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν στον ταχέως εξελισσόμενο χώρο της νευροανοσολογίας.
Συνεργαζόμενα τμήματα:
Τμήμα Ιατρικής του Α.Π.Θ.
Τμήμα Ιατρικής του Δ.Π.Θ.
ΔΠΜΣ: «Νευροανοσολογία»
Έδρα:
Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Τμήμα Ιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Πανεπιστημιούπολη) Τ.Κ. 541 24 Θεσσαλονίκη.
Τηλέφωνο: 2310 999.900 Fax: 2310 999 293 Email: info@med.auth.gr
Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :
Αντικείμενο του ΔΠΜΣ, το οποίο λειτουργεί στις εγκαταστάσεις του Τμήματος Ιατρικής του ΑΠΘ (επισπεύδον) και σε αυτές του Τμήματος Ιατρικής, του ΔΠΘ, είναι οι Νευρολογικές παθήσεις, στις οποίες εμπλέκονται ανοσολογικοί παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί.
Σκοπός του ΠΜΣ είναι η διασύνδεση των βασικών νευροεπιστημών με τις ανοσολογικές παθήσεις που προσβάλουν το νευρικό σύστημα. Η περαιτέρω εμβάθυνση των γνώσεων στον τομέα αυτό αποτελεί ένα βασικό στοιχείο για την ανάπτυξη, ενημερότητα και την ανταγωνιστικότητα των επιστημόνων (ιατρών, ανοσολόγων, βιολόγων, φαρμακοποιών και χημικών) που ασχολούνται με τις νευροεπιστήμες, τόσο στο επιστημονικό χώρο των συνεργαζόμενων Ιδρυμάτων όσο και σε διεθνές επίπεδο.
Τίτλος Σπουδών: Το Δ.Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) με τίτλο: «Νευρανοσολογία».
Μαθησιακά αποτελέσματα του Προγράμματος Σπουδών
Το Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Νευροανοσολογία» συνδέει τη σύγχρονη νευροεπιστήμη με τη βασική και κλινική ανοσολογία, εστιάζοντας στους κυτταρικούς και μοριακούς μηχανισμούς επικοινωνίας του νευρικού και του ανοσοποιητικού συστήματος. Η επιστημονική του συγκρότηση περιλαμβάνει τη λειτουργία του αιματοεγκεφαλικού φραγμού, τη νευροφλεγμονή, την αυτοανοσία και την ανοσοπαθογένεια απομυελινωτικών, φλεγμονωδών και άλλων ανοσομεσολαβούμενων νευρολογικών νοσημάτων. Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδεται στην κλινική νευροανοσολογία, στις εργαστηριακές και μοριακές τεχνικές, στην ερμηνεία ανοσολογικών βιοδεικτών, καθώς και στις αρχές της ανοσοτροποποιητικής θεραπευτικής. Η συνδυασμένη εκπαίδευση στην κλινική επιδημιολογία, στη βιοστατιστική και στη βιοηθική, μαζί με την υποχρεωτική εργαστηριακή ή κλινική άσκηση και τη μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία, υποστηρίζει την ανάπτυξη προχωρημένης ερευνητικής κρίσης και διεπιστημονικής εφαρμογής της γνώσης, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του επιπέδου 7.
Με την επιτυχή ολοκλήρωση του Προγράμματος Σπουδών, ο απόφοιτος ή η απόφοιτη είναι σε θέση:
Επιστημονικό πεδίο UNESCO ISCED-F: Ιατρική
Γνώσεις
- Την ανατομική και λειτουργική οργάνωση του κεντρικού και περιφερικού νευρικού συστήματος, συμπεριλαμβανομένων των νευρογλοιακών κυττάρων και των νευρομυϊκών συνάψεων.
- Τους μηχανισμούς έμφυτης και επίκτητης ανοσίας, αντιγονοπαρουσίασης, χυμικής και κυτταρικής ανοσιακής απάντησης.
- Τον ρόλο των κυτταροκινών, χυμοκινών, ανοσοσφαιρινών και του συμπληρώματος στη φυσιολογική ανοσορρύθμιση και στη νόσο.
- Τις αμφίδρομες αλληλεπιδράσεις νευρικού και ανοσοποιητικού συστήματος και τους μηχανισμούς νευροφλεγμονής.
- Τη δομή και λειτουργία του αιματοεγκεφαλικού φραγμού και τη σημασία της ανάλυσης του εγκεφαλονωτιαίου υγρού.
- Την ανοσοπαθογένεια των απομυελινωτικών νοσημάτων, ιδίως της πολλαπλής σκλήρυνσης και των διαταραχών του φάσματος της οπτικής νευρομυελίτιδας.
- Την κλινική και εργαστηριακή εικόνα των αυτοάνοσων εγκεφαλιτίδων, των ανοσομεσολαβούμενων επιληψιών και των συναπτοπαθειών.
- Τους ανοσολογικούς μηχανισμούς των φλεγμονωδών περιφερικών νευροπαθειών, της μυασθένειας και των φλεγμονωδών μυοπαθειών.
- Τις νευρολογικές εκδηλώσεις συστηματικών αυτοάνοσων, λοιμωδών και παρανεοπλασματικών νοσημάτων.
- Τις αρχές της ανοσολογικής εργαστηριακής διερεύνησης, της κυτταρομετρίας ροής, των μοριακών μεθόδων και των κυτταρικών δοκιμασιών.
- Τις αρχές κλινικής επιδημιολογίας, βιοστατιστικής, διαγνωστικής ακρίβειας και βιοηθικής στη νευροανοσολογική έρευνα.
- Τους μηχανισμούς δράσης, τις ενδείξεις, τους περιορισμούς και τους κινδύνους ανοσοτροποποιητικών, ανοσοκατασταλτικών και βιολογικών θεραπειών.
Δεξιότητες
- Να συσχετίζει νευρολογικά συμπτώματα και κλινικά ευρήματα με πιθανούς ανοσολογικούς παθοφυσιολογικούς μηχανισμούς.
- Να συγκροτεί τεκμηριωμένη διαφορική διάγνωση μεταξύ απομυελινωτικών, αυτοάνοσων, λοιμωδών και άλλων νευρολογικών συνδρόμων.
- Να ερμηνεύει κριτικά αποτελέσματα εξετάσεων εγκεφαλονωτιαίου υγρού, αυτοαντισωμάτων και άλλων ανοσολογικών βιοδεικτών.
- Να επιλέγει και να αξιολογεί, στο πλαίσιο της επιστημονικής ή επαγγελματικής του αρμοδιότητας, κατάλληλες εργαστηριακές τεχνικές νευροανοσολογίας.
- Να αναλύει δεδομένα από κυτταρομετρία ροής, ανοσολογικές δοκιμασίες και μοριακές μεθόδους, αναγνωρίζοντας τις μεθοδολογικές τους αδυναμίες.
- Να αξιολογεί την ευαισθησία, την ειδικότητα και την κλινική χρησιμότητα διαγνωστικών δοκιμασιών σε συγκεκριμένα ερευνητικά ή κλινικά ερωτήματα.
- Να συγκρίνει την επιστημονική τεκμηρίωση ανοσοτροποποιητικών και βιολογικών θεραπειών, συνεκτιμώντας αποτελεσματικότητα και ασφάλεια.
- Να σχεδιάζει ερευνητικά πρωτόκολλα βασικής, κλινικής ή μεταφραστικής νευροανοσολογίας με σαφή υπόθεση και κατάλληλες μεθόδους.
- Να εφαρμόζει βασικές αρχές στατιστικής ανάλυσης και κριτικής ανάγνωσης επιστημονικών δημοσιεύσεων.
- Να οργανώνει και να τεκμηριώνει εργαστηριακή ή κλινική πρακτική άσκηση με τήρηση κανόνων ποιότητας, ασφάλειας και δεοντολογίας.
- Να συνθέτει διεπιστημονικά δεδομένα από νευροεπιστήμες, ανοσολογία και φαρμακολογία σε επιστημονικά τεκμηριωμένα συμπεράσματα.
- Να παρουσιάζει προφορικά και γραπτά αποτελέσματα ανεξάρτητης μεταπτυχιακής ερευνητικής εργασίας με σαφήνεια και επιστημονική ακρίβεια.
Ικανότητες
- Να αντιμετωπίζει σύνθετα νευροανοσολογικά ερωτήματα με κριτική σκέψη και επίγνωση της αβεβαιότητας των διαθέσιμων δεδομένων.
- Να αναλαμβάνει υπεύθυνα εξειδικευμένα ερευνητικά ή επαγγελματικά καθήκοντα εντός των ορίων της βασικής του επιστημονικής ιδιότητας.
- Να συνεργάζεται αποτελεσματικά με νευρολόγους, ανοσολόγους, εργαστηριακούς επιστήμονες και άλλους επαγγελματίες υγείας.
- Να αξιολογεί κριτικά αναδυόμενους βιοδείκτες και θεραπευτικές προσεγγίσεις χωρίς να υπερεκτιμά την κλινική τους ετοιμότητα.
- Να ενσωματώνει αρχές βιοηθικής, προστασίας προσωπικών δεδομένων και συναίνεσης σε κλινική και ερευνητική δραστηριότητα.
- Να διαχειρίζεται μεθοδικά τη σύνθετη πληροφορία και να διατυπώνει τεκμηριωμένες εισηγήσεις σε διεπιστημονικό περιβάλλον.
- Να επιδεικνύει αυτονομία στον σχεδιασμό, την εκτέλεση και την αξιολόγηση μεταπτυχιακής ερευνητικής εργασίας υπό κατάλληλη εποπτεία.
- Να αναγνωρίζει τις ανάγκες συνεχούς επαγγελματικής ανάπτυξης σε ένα ταχέως εξελισσόμενο βιοϊατρικό πεδίο.
- Να συμβάλλει στη μετάφραση εργαστηριακών ευρημάτων σε ερευνητικά ερωτήματα με δυνητική κλινική σημασία.
- Να επικοινωνεί υπεύθυνα τα επιστημονικά συμπεράσματα, διακρίνοντας την τεκμηριωμένη γνώση από τις υποθέσεις και τις αβεβαιότητες.
Σημείωση τεκμηρίωσης: Η παρουσίαση βασίζεται στον ισχύοντα Κανονισμό Σπουδών. Η επιλογή, η ομαδοποίηση και η διατύπωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων αποτελούν συνθετική επεξεργασία του mysep, σύμφωνα με το Ελληνικό Πλαίσιο Προσόντων και τους περιγραφικούς δείκτες του Δουβλίνου.
Διάρκεια σπουδών : Η χρονική διάρκεια για την απονομή του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) ορίζεται σε τέσσερα (4) ακαδημαϊκά εξάμηνα.
Γλώσσα Διδασκαλίας: Η γλώσσα διδασκαλίας των μαθημάτων είναι η ελληνική.
Δίδακτρα: Τέλη Φοίτησης
Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:
Στο Δ.Π.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί μεταπτυχιακοί/κές φοιτητές/ήτριες, πτυχιούχοι Τμημάτων Βιολογίας, Ιατρικής, φαρμακευτικής και Χημείας της ημεδαπής και αναγνωρισμένων ομοταγών Ιδρυμάτων της αλλοδαπής.
Μέλη των κατηγοριών Ε.Ε.Π., Ε.ΔΙ.Π. και Ε.Τ.Ε.Π., εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 34, μπορούν να εγγραφούν ως υπεράριθμοι και μόνο ένας κατ΄ έτος, αρκεί να υπηρετεί σε ένα από τα δύο οικεία Τμήματα του Ιδρύματος όπου οργανώνεται το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα.
Ο ετήσιος αριθμός των εισακτέων στο ΔΠΜΣ ορίζεται σε σαράντα (40) μεταπτυχιακούς φοιτητές/ήτριες
κατ΄έτος.
Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECTS)
Το σύνολο των πιστωτικών μονάδων (ECTS) που απαιτούνται για την απόκτηση του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών Δ.Μ.Σ. είναι 120. Το αναλυτικό πρόγραμμα μαθημάτων ανά εξάμηνο διαμορφώνεται ως εξής:
Α΄ Εξάμηνο:
-
- Βασικές αρχές Νευροεπιστημών
- Βασική Ανοσολογία
- Βασική Νευροανοσολογία
Β΄ Εξάμηνο:
-
- Κλινική Ανοσολογία
- Εργαστηριακές Τεχνικές Ανοσολογίας Νευροανοσολογίας
- Κλινική Επιδημιολογία Στατιστική-Βιοηθική
Γ΄ Εξάμηνο:
-
- Κλινική Νευροανοσολογία
- Θεραπευτική Ανοσολογικών Νευρολογικών Νοσημάτων
Δ΄ Εξάμηνο:
-
- Πρακτική Άσκηση (εργαστήριο ή κλινική)
- Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία
Τι άλλο πρέπει να ξέρω :
Χρήσιμα Έντυπα:
Προκήρυξη – Πρόσκληση Εκδήλωσης Ενδιαφέροντος (ακαδ. έτος 2026-2027)
ΦΕΚ Ίδρυσης : ΦΕΚ 3767 τ.Β΄/03.09.2018 & ΦΕΚ 3701 τ.Β’/15.07.2025
Περισσότερα στοιχεία :
Ηλεκτρονική διεύθυνση ΠΜΣ: ΕΠΙΣΗΜΟΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΟΣ ΙΣΤΟΤΟΠΟΣ ΔΙΙΔΡΥΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΠΘ ΔΠΘ (auth.gr)
Διάρκεια Λειτουργίας:
Το Δ.Π.Μ.Σ. θα λειτουργήσει έως και το ακαδημαϊκό έτος 2028-2029 με δυνατότητα παράτασης, με την επιφύλαξη της μη πιστοποίησης του κατά την περιοδική αξιολόγηση του επισπεύδοντος Τμήματος.