ΔΠΜΣ: Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία

το άρθρο ενημερώθηκε στις 17.12.2025

Σε ποιον ταιριάζει το ΔΠΜΣ Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία;

Το ΔΠΜΣ «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία» απευθύνεται σε πτυχιούχους κοινωνιολογίας, κοινωνικής πολιτικής, κοινωνικής εργασίας, πολιτικών επιστημών, οικονομικών, παιδαγωγικών και συναφών κλάδων που επιθυμούν να εμβαθύνουν στη θεωρία και την πράξη της κοινοτικής παρέμβασης και της κοινωνικής οικονομίας. Το πρόγραμμα εστιάζει στη συλλογική δράση, στην κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία, στη συμμετοχική διακυβέρνηση και στην ανάπτυξη τοπικών κοινοτήτων, συνδέοντας επιστημονική γνώση με εφαρμοσμένες παρεμβάσεις κοινωνικής καινοτομίας. Μέσα από διεπιστημονική προσέγγιση και έμφαση σε πρακτικά εργαλεία, προετοιμάζει τους φοιτητές για τεκμηριωμένη παρέμβαση σε κοινωνικά πεδία με αυξημένη κοινωνική σημασία.

Ταιριάζει ιδιαίτερα σε όσους:

ενδιαφέρονται για την κοινοτική εργασία, τη συλλογική δράση και την κοινωνική συνοχή,

επιδιώκουν να κατανοήσουν σε βάθος τα μοντέλα κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας,

διαθέτουν βασικό υπόβαθρο στις κοινωνικές επιστήμες ή στη δημόσια πολιτική,

θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες σχεδιασμού, υλοποίησης και αξιολόγησης κοινοτικών παρεμβάσεων,

έχουν διάθεση να εργαστούν με τοπικές κοινότητες, κοινωνικούς φορείς και οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών,

στοχεύουν σε ρόλους όπως κοινοτικός/ή λειτουργός, σύμβουλος κοινωνικής οικονομίας, ερευνητής/τρια ή στέλεχος κοινωνικών οργανισμών,

διαθέτουν ενδιαφέρον για τη σύνδεση κοινωνικής δικαιοσύνης, συμμετοχής και βιώσιμης τοπικής ανάπτυξης.

Το ΔΠΜΣ αποτελεί ιδανική επιλογή για όσους επιθυμούν βαθιά, τεκμηριωμένη και κοινωνικά προσανατολισμένη εξειδίκευση στην κοινοτική εργασία και την κοινωνική οικονομία, ενισχύοντας ουσιαστικά το ακαδημαϊκό και επαγγελματικό τους προφίλ σε πεδία με άμεσο κοινωνικό αντίκτυπο.

Συνεργαζόμενα τμήματα:

Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου

Τμήμα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης

 

ΔΠΜΣ: «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία»

Έδρα:

Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Τμήμα Κοινωνικής Εργασίας Τ.Θ.  1939 Τ.Κ. 71004 Ηράκλειο  Κρήτης

Τηλέφωνα: 2810 379536, 2810 379534   Email: secretariat-socw@hmu.gr

Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :

Τα Τμήματα Κοινωνικής Εργασίας του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου και Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, οργανώνουν και λειτουργούν από το ακαδημαϊκό έτος 2021-2022 Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Π.Μ.Σ.) με τίτλο: «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία», σύμφωνα με τις διατάξεις της απόφασης αυτής και τις διατάξεις του ν. 4485/2017 (Α’ 114).

Το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία» έχει διεπιστημονικό χαρακτήρα και έχει σκοπό να δημιουργήσει στελέχη με τις απαραίτητες θεωρητικές και ερευνητικές γνώσεις που θα στελεχώσουν την τοπική, περιφερειακή και κεντρική διοίκηση και τις δομές υποστήριξης της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας και της κοινοτικής εργασίας. Σε γνωσιακό επίπεδο αποσκοπεί αφενός στην παροχή εξειδικευμένης θεωρητικής και ερευνητικής γνώσης σε επιστημονικά πεδία που γνωρίζουν σημαντική ανάπτυξη σε διεθνές επίπεδο και αφετέρου στην παροχή εμπειρικής και εφαρμοσμένης γνώσης σε επαγγελματίες και νέους ερευνητές.

Η Κοινοτική Εργασία (Community Work), συνιστά μία διεπιστημονική στρατηγική και μέθοδο παρέμβασης στην κοινότητα, που διέπεται από ουμανιστικές αξίες. Αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των προβλημάτων και των όρων δημιουργίας τους, στην αφύπνιση και κινητοποίηση των μελών και των ομάδων της κοινότητας, και την κοινωνική, οικονομική και πολιτισμική της ανάπτυξη μέσα από ένα συνδυασμό βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων αλλαγών. Με βάση αυτή τη λογική προσπαθεί να βοηθήσει ανθρώπους με κοινά ενδιαφέροντα να έρθουν πιο κοντά, να προσδιορίσουν τις ανάγκες τους και στη συνέχεια να επεξεργαστούν και να διαμορφώσουν συλλογικές απαντήσεις για την αντιμετώπιση των προβλημάτων, οι οποίες στοχεύουν στη βελτίωση των κοινωνικοπολιτισμικών συνθηκών της κοινότητας.

Η Κοινοτική Εργασία έχει συσχετιστεί με ολιστικές προσεγγίσεις με συλλογικό και προληπτικό χαρακτήρα, που ενισχύουν την κοινωνική δικαιοσύνη και εναντιώνονται στις κοινωνικές διακρίσεις. Υποστηρίζει ότι η γέννηση των κοινωνικών προβλημάτων έχει δομικό χαρακτήρα, οι απαντήσεις στα προβλήματα απαιτούν κριτική συνειδητοποίηση, συλλογικές αποφάσεις και κοινοτική δράση και πως μέσα από την πολιτισμική και κοινωνική ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών διαμορφώνονται οι όροι για την κοινωνική χειραφέτηση και την κάλυψη των ανθρώπινων αναγκών.

Οι μεθοδολογικές στρατηγικές της κοινοτικής εργασίας υιοθετούν πολυεπίπεδες πρακτικές και παρεμβάσεις μέσα από τις οποίες επιδιώκεται τόσο η κοινωνική και πολιτισμική ανάπτυξη, όσο και η απάντηση σε καταστάσεις κρίσης στην τοπική κοινωνία, ιδιαίτερα τα προβλήματα φτώχειας, κοινωνικού αποκλεισμού, και διακρίσεων που χαρακτηρίζουν ορισμένες κοινότητες. Το πεδίο εφαρμογής της κοινωνικής εργασίας είναι σύνθετο και εκτείνεται από το τοπικό επίπεδο (γειτονιά, συνοικία, χωριό) μέσα από την άσκηση εργασίας πεδίου και την επιτόπια έρευνα, μέχρι τον συντονισμό και τη συνεργασία τοπικών οργανώσεων και κοινωνικών υπηρεσιών και την εργασία σε περιφερειακό ή και εθνικό επίπεδο, με τη μέθοδο του κοινωνικού σχεδιασμού. Έτσι η Κοινοτική Εργασία, μπορεί να ασκηθεί σε θεσμικό επίπεδο από κρατικές υπηρεσίες και σε κοινωνικό επίπεδο μέσα από πρωτοβουλίες από τα κάτω, από τοπικές οργανώσεις και κοινωνικά κινήματα, να έχει επαγγελματικό/τεχνοκρατικό ή ριζοσπαστικό προσανατολισμό, και να είναι κατευθυντική ή μη κατευθυντική.

Κοινωνική/Αλληλέγγυα Οικονομία
Ένα βασικό εργαλείο κοινοτικής ανάπτυξης και παρέμβασης στις σύγχρονες κοινωνίες είναι η κοινωνική και αλληλέγγυα οικονομία (ΚΑΛΟ) που συνιστά ένα μοντέλο παραγωγής και οικονομικής δραστηριότητας επικεντρωμένο στους κοινωνικούς σκοπούς που κινείται πέραν από την ανταγωνιστική οικονομία της αγοράς και την κρατικά σχεδιασμένης οικονομία. Τα εγχειρήματα της ΚΑΛΟ προάγουν αξίες και αρχές που εστιάζονται στους κοινωνικούς σκοπούς και στις ανάγκες των πολιτών και των κοινοτήτων δίνοντας έμφαση στην κοινωνική συμμετοχή, στην αυτοδιάθεση και τη συλλογική δράση.

Βασίζονται σε οικονομικές πρωτοβουλίες και πολιτικές των κοινών που προσπαθούν να ισορροπήσουν την οικονομική ανάπτυξη με την κοινωνική δικαιοσύνη μέσα από κοινωνικά συστήματα διαχείρισης πόρων, πρακτικές του κοινωνείν (communing) και ενδυναμωτικές μορφές συλλογικής δράσης.

Η κοινωνική οικονομία αποτελεί βασικό πυλώνα των σύγχρονων ευρωπαϊκών πολιτικών και έχοντας ως βασικές αρχές την προτεραιότητα του ατόμου και των κοινωνικών στόχων έναντι του κεφαλαίου, τον εθελοντισμό και την αυτοβοήθεια, το δημοκρατικό έλεγχο της παραγωγής και την αυτονομία από το κράτος, την εναρμόνιση των ατομικών συμφερόντων με το γενικό και η υπεράσπιση της αλληλεγγύης και της υπευθυνότητας. Ο όρος κοινωνική οικονομία συχνά συνδέεται με το αφήγημα της αλληλέγγυας οικονομίας που έχει λάβει τα χαρακτηριστικά ενός κοινωνικού κινήματος που επιδιώκει μια πολλαπλότητα απαντήσεων στην νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση μέσα από την οργάνωση συμμετοχικών μοντέλων παραγωγής που βασίζονται στην λογική της συνεργασίας, της αλληλεγγύης και της αμοιβαιότητας. Η αλληλέγγυα οικονομία συνδέεται με το λόγο κοινωνικών κινημάτων που διεκδικούν ευρύτερους κοινωνικούς μετασχηματισμούς για μια δίκαιη κοινωνία μέσα από την οικοδόμηση χειραφετικών εναλλακτικών πρωτοβουλιών και οργανώσεων της οικονομίας και της καθημερινής ζωής.

Το Δ.Π.Μ.Σ με τίτλο: «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία» φιλοδοξεί να εκπαιδεύσει κοινοτικά στελέχη ικανά να ανταποκριθούν στις σύνθετες κοινωνικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών για ανάπτυξη, βελτίωση της ποιότητας ζωής και αντιμετώπισης καταστάσεων κρίσης σε μικρό, μέσο και μάκρο επίπεδο. Πιο συγκεκριμένα σκοπεύει στην δημιουργία στελεχών με ερευνητικές και οργανωτικές δεξιότητες και τις απαραίτητες θεωρητικές γνώσεις έτσι ώστε να μπορούν αφενός να ερμηνεύουν και να αναλύουν κοινωνικές καταστάσεις και προβλήματα των σύγχρονων κοινωνιών και αφετέρου να μπορούν να παρεμβαίνουν στις τοπικές κοινωνίες για τη διαμόρφωση μηχανισμών και παρεμβάσεων που οδηγούν σε διαδικασίες κοινωνικής αλλαγής. Οι απόφοιτοι του ΔΜΠΣ «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία» θα μπορέσουν να στελεχώσουν υπηρεσίες της τοπικής αυτοδιοίκησης, του κράτους και Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων και να συμβάλουν στην ανάπτυξη των τομέων της κοινοτικής εργασίας και της Κ.Α.Λ.Ο. (Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία)συμβάλλοντας στη συγκρότηση και την ανάπτυξη εναλλακτικών συνεργατικών εγχειρημάτων από τα κάτω.

Τίτλος Σπουδών:

Το Δ.Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) στην «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία»

Διάρκεια σπουδών :

Το Δ.Π.Μ.Σ. έχει ελάχιστη χρονική διάρκεια τριών (3) ακαδημαϊκών εξαμήνων. Η διάρκεια φοίτησης μπορεί να παραταθεί κατά το ήμισυ της προβλεπόμενης ελάχιστης διάρκειας. Τα εξάμηνα σπουδών νοούνται σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 33 του ν. 4009/2011.

Γλώσσα Διδασκαλίας: Η κύρια γλώσσα διδασκαλίας των μαθημάτων είναι η Ελληνική. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί και η Αγγλική. Η συγγραφή της διπλωματικής εργασίας μπορεί να γίνεται στην ελληνική ή την αγγλική γλώσσα.

Δίδακτρα: Τα τέλη φοίτησης για το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών ορίζονται σε δύο χιλιάδες επτακόσια ευρώ (2.700 €).

Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:

Στο Δ.Π.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί απόφοιτοι Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων, Κοινωνικών Επιστημών, Επιστημών Υγείας και Πρόνοιας, Οικονομικών Επιστημών, και Επιστημών Ζωής της ημεδαπής ή ομοταγών ιδρυμάτων της αλλοδαπής. Ενδεικτικά, αναφέρονται τα εξής τμήματα: Κοινωνιολογίας, Κοινωνικής Εργασίας, Κοινωνικής Πολιτικής, Πολιτικής Επιστήμης, Ψυχολογίας, Οικονομικών Επιστημών, Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Γεωγραφίας, Κοινωνικής Οικονομίας και Οικολογίας κ.λπ. Αίτηση μπορούν να υποβάλουν και τελειόφοιτοι φοιτητές που αναμένεται να έχουν ολοκληρώσει τις σπουδές τους πριν την εγγραφή τους στο Πρόγραμμα.

Ο αριθμός εισακτέων στο Δ.Π.Μ.Σ. ορίζεται κατά το μέγιστο σε τριάντα (30) φοιτητές/τριες. Η εισαγωγή φοιτητών γίνεται κάθε δύο (2) χρόνια. Επιπλέον του αριθμού εισακτέων, γίνεται δεκτός ένας (1) υπότροφος του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών (Ι.Κ.Υ.) που πέτυχε στο σχετικό διαγωνισμό μεταπτυχιακών σπουδών εσωτερικού του γνωστικού αντικειμένου του Δ.Π.Μ.Σ. και ένας (1) αλλοδαπός υπότροφος του Ελληνικού Κράτους, σύμφωνα με το άρθρο 4 του ν. 3685/2008 (Α’ 148).

Διαδικασία επιλογής:

Η προκήρυξη για την εισαγωγή στο Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (ΔΠΜΣ) θα γίνεται με απόφαση της Σ.Ε. και της Ε.Δ.Επ. Θα κοινοποιείται σε όλα τα συνεργαζόμενα Τμήματα και θα γίνεται ανάρτησή της στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις των συνεργαζόμενων Τμημάτων και σε ηλεκτρονικές διευθύνσεις εντός  και εκτός ακαδημαϊκών ιδρυμάτων. Είναι δυνατόν να κοινοποιείται στον τύπο και να χρησιμοποιείται οποιοδήποτε άλλο πρόσφορο μέσο για τη δημοσιότητα του προγράμματος, όπως μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Η επιλογή των μεταπτυχιακών φοιτητών θα γίνεται με βάση τον Κανονισμό των Μεταπτυχιακών Σπουδών και την κείμενη νομοθεσία και θα συνεκτιμώνται υποχρεωτικά οι γνώσεις στην αγγλική γλώσσα, ο γενικός βαθμός πτυχίου, η τυχόν ερευνητική δραστηριότητα των υποψηφίων, καθώς και η απόδοση σε ατομική συνέντευξη.

Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECΤS)

Για την απόκτηση του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) απαιτείται η επιτυχής ολοκλήρωση 90 πιστωτικών μονάδων (Π.Μ.) σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Μεταφοράς Μονάδων (ECTS). Για την απονομή του Δ.Μ.Σ. απαιτείται η επιτυχής παρακολούθηση οκτώ (8) μαθημάτων και εκπόνηση διπλωματικής εργασίας.

Συνολικά τα μαθήματα αντιστοιχούν σε τριάντα (30) Π.Μ. ανά εξάμηνο σπουδών και συνολικά 60 Π.Μ. (ECTS). Η διπλωματική εργασία αντιστοιχεί σε τριάντα (30) πιστωτικές μονάδες. Η παρακολούθηση όλων των μαθημάτων είναι υποχρεωτική.

Κατά τη διάρκεια του Α εξαμήνου οι φοιτητές/τριες θα παρακολουθούν τέσσερα (4) υποχρεωτικά μαθήματα, τα οποία χαρακτηρίζονται ως μαθήματα κορμού. Το Β΄ εξάμηνο οι φοιτητές/τριες θα παρακολουθούν δύο (2) υποχρεωτικά μαθήματα και θα μπορούν να επιλέξουν την παρακολούθηση και δύο (2) κατ’ επιλογήν υποχρεωτικά μάθημα (συνολικά τέσσερα (4) μαθήματα στο δεύτερο εξάμηνο). Δύο επιπλέον μαθήματα (βοηθητικά μαθήματα) θα διδαχθούν χωρίς τελικές εξετάσεις και διδακτικές μονάδες.

Το Πρόγραμμα των διδασκόμενων και εξεταζόμενων μαθημάτων ορίζεται ως εξής:

Α’ εξάμηνο:

Υποχρεωτικά μαθήματα

    • Κοινοτική Εργασία
    • Μεδοδολογία Κοινωνικής Έρευνας
    • Εκτίμηση Αναγκών και Κοινωνικός σχεδιασμός
    • Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία

Μάθημα υποχρεωτικής παρακολούθησης χωρίς τελικές εξετάσεις (compulsory module)

    • Στατιστική

Β’ εξάμηνο:

Υποχρεωτικά μαθήματα

    • Κοινωνική Πολιτική και Κοινοτική Ανάπτυξη
    • Προσεγγίσεις των κοινών και εναλλακτικές κοινότητες

Μάθημα υποχρεωτικής παρακολούθησης χωρίς τελικές εξετάσεις (compulsory module)

    • Συγγραφή Επιστημονικής Εργασίας

Μαθήματα Ελεύθερης Επιλογής (επιλέγονται 2 μαθήματα)

    • Κοινωνικά Κινήματα – Κοινωνία των πολιτών
    • Υγεία και Κοινότητα
    • Πολιτισμός, Τέχνη, Κοινοτική Ενδυνάμωση
    • Κοινωνική Καινοτομία και Οργανωτικές μορφές της ΚΑΛΟ
    • Ανισότητες, διακρίσεις και πολιτικές κοινωνικής ένταξη

Γ’ εξάμηνο:

Υποχρεωτικά μαθήματα

    • Εκπόνηση Μεταπτυχιακής Διπλωματικής Εργασίας.

Τροποποίηση του προγράμματος μαθημάτων και ανακατανομή μεταξύ των εξαμήνων μπορεί να γίνει με αποφάσεις των αρμοδίων οργάνων, σύμφωνα με τον Κανονισμό Μεταπτυχιακών Σπουδών του Δ.Π.Μ.Σ.

Τι άλλο πρέπει να ξέρω :

Χρήσιμα Έντυπα:

Περισσότερα στοιχεία :

    • Ηλεκτρονική διεύθυνση του τμήματος: www.sw.hmu.gr

Διάρκεια Λειτουργίας

Το Δ.Π.Μ.Σ. θα λειτουργήσει για οκτώ (8) έτη, δηλαδή από το ακ. έτος 2021-2022 έως και το 2028-2029 σύμφωνα με τις ισχύουσες κάθε φορά διατάξεις και εφόσον πληροί τα κριτήρια της εσωτερικής και εξωτερικής αξιολόγησης.

Έλεγχος Καταλληλότητας
Δες αν το ΠΜΣ: «Κοινοτική Εργασία και Κοινωνική Οικονομία» του Πανεπιστημίου Κρήτης & του Ελληνικού Μεσογειακού Πανεπιστημίου ταιριάζει στις δικές σου φιλοδοξίες;