Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Πώς διαμορφώνονται οι παραδόσεις, τα έθιμα και η συλλογική μνήμη ενός λαού;
Ο Εθνολόγος – Λαογράφος μελετά τον τρόπο ζωής, τις παραδόσεις και τις πολιτισμικές εκφράσεις ενός λαού, στο παρελθόν και στο παρόν. Ερευνά πώς οι άνθρωποι αντιλαμβάνονται τον κόσμο τους, πώς εκφράζονται μέσα από έθιμα, δοξασίες, αφηγήσεις και τέχνη, και πώς αυτά τα στοιχεία συγκροτούν την πολιτισμική τους ταυτότητα.
Τι κάνει στην πράξη και σε ποιο περιβάλλον εργάζεται
Στην καθημερινή του εργασία συλλέγει και αναλύει στοιχεία πολιτισμού μέσω συνεντεύξεων, επιτόπιας παρατήρησης, αρχειακής και βιβλιογραφικής έρευνας. Καταγράφει προφορικές μαρτυρίες, λαϊκές αφηγήσεις, έθιμα, τελετουργίες, τρόπους ζωής και υλικά ή άυλα πολιτισμικά στοιχεία.
Η εργασία του εναλλάσσεται μεταξύ γραφείου, βιβλιοθηκών και αρχείων και πεδίου έρευνας, συχνά σε αγροτικές, απομακρυσμένες ή πολιτισμικά «κλειστές» κοινότητες. Οι συνθήκες μπορεί να είναι απαιτητικές, ιδίως όταν η έρευνα πραγματοποιείται σε περιοχές με διαφορετική γλώσσα, κουλτούρα ή δύσκολες κοινωνικές και κλιματικές συνθήκες.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
ταιριάζει σε νέους που αγαπούν την έρευνα και τη μελέτη του πολιτισμού,
ενδιαφέρονται για την ιστορία, τις παραδόσεις και τις κοινωνικές πρακτικές των ανθρώπων,
έχουν υπομονή και επιμονή στη συλλογή και ανάλυση στοιχείων,
διαθέτουν επικοινωνιακές δεξιότητες και σεβασμό στη διαφορετικότητα,
τους ελκύει η συγγραφή, η τεκμηρίωση και η πολιτισμική καταγραφή.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι τουριστικό επάγγελμα.
Δεν περιορίζεται στη θεωρητική μελέτη χωρίς επαφή με ανθρώπους.
Δεν προσφέρει εύκολη ή γρήγορη επαγγελματική αποκατάσταση.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους αποφεύγουν τη μοναχική εργασία και τη μακροχρόνια έρευνα.
Τι σπουδές χρειάζονται
Σπουδές μπορούν να γίνουν σε τμήματα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Ιστορίας και Εθνολογίας, Κοινωνικής Ανθρωπολογίας των Α.Ε.Ι., καθώς και στο Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας. Η επιστημονική πορεία συχνά ενισχύεται με μεταπτυχιακές σπουδές και ερευνητική εξειδίκευση.
Πού μπορεί να σε οδηγήσει επαγγελματικά
Οι εθνολόγοι – λαογράφοι απασχολούνται σε ερευνητικά κέντρα, επιστημονικά ιδρύματα, μουσεία, πολιτιστικούς οργανισμούς και φορείς πολιτιστικής διαχείρισης. Μπορούν να ασχοληθούν με συγγραφικό έργο, επιμέλεια πολιτισμικού περιεχομένου ή να εργαστούν ως εκπαιδευτικοί στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση. Οι θέσεις απασχόλησης είναι περιορισμένες και ο ανταγωνισμός αυξημένος.
Μερικές ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σε ενδιαφέρει να κατανοείς πώς σκέφτονται και ζουν διαφορετικές κοινωνίες;
Μπορείς να εργάζεσαι για μεγάλα χρονικά διαστήματα σε έρευνα χωρίς άμεσα αποτελέσματα;
Σου αρέσει να ακούς, να παρατηρείς και να καταγράφεις ιστορίες ανθρώπων;
Αντέχεις την αβεβαιότητα της επαγγελματικής αποκατάστασης;
Σε ελκύει η ιδέα της διάσωσης της πολιτισμικής μνήμης;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Το αντικείμενο επαγγελματικής ενασχόλησης του λαογράφου-εθνογράφου, είναι η μελέτη του κοινωνικού παρελθόντος και παρόντος ή των κοινωνικών εκδηλώσεων ενός λαού ή έθνους, που συνδέονται με την παράδοση και τον πολιτισμό του.
Ειδικότερα, ο λαογράφος-εθνογράφος είναι ο κοινωνικός επιστήμονας, που μελετά, ερευνά και εξετάζει τον τρόπο ζωής ενός λαού ή έθνους, σε όλες τις αυθόρμητες ή παραδοσιακές εκδηλώσεις του, τα λαϊκά πολιτισμικά στοιχεία, τις παραδόσεις και τις δοξασίες, την κουλτούρα, τα ήθη, τα έθιμα, τις συνήθειες ή νοοτροπίες και τα μνημεία λόγου και τέχνης του λαού που διερευνά.
Η μεθοδολογία συγκέντρωσης και επεξεργασίας των στοιχείων που χρησιμοποιεί ένας λαογράφος, είναι η συνέντευξη με άτομα, του προς έρευνα πληθυσμού, η προσωπική παρατήρηση, η βιβλιογραφική έρευνα, οι επιτόπιες και άλλου είδους έρευνες. Το έργο του λαογράφου είναι πολύ σημαντικό για κάθε κοινωνία, δεδομένου ότι αυτός καταγράφει, μελετά και διασώζει την πολιτιστική κληρονομιά και τις παραδόσεις κάθε λαού.
Συνθήκες Εργασίας:
Ο λαογράφος, είναι δυνατόν να εργάζεται σε κλειστούς κυρίως χώρους, στο γραφείο του ή στη βιβλιοθήκη, αλλά και σε ανοιχτούς χώρους, κατά τη διάρκεια της έρευνας, αντιμετωπίζοντας τις αντίστοιχες αντίξοες κοινωνικές ή καιρικές συνθήκες, ενώ οι συνθήκες εργασίας δυσκολεύουν, όταν ο λαογράφος ταξιδεύει ή μετακινείται ιδιαίτερα σε υποανάπτυκτες ή εξωτικές χώρες.
Η κουλτούρα, τα ήθη, τα έθιμα και οι παραδόσεις ενός λαού, είναι ο θησαυρός, η ιστορική του ταυτότητα που κληρονομεί διά μέσου των αιώνων. Αυτή την πολιτιστική κληρονομιά αναλαμβάνει να ερευνήσει, να μελετήσει και να καταγράψει ο ερευνητής λαογράφος-εθνογράφος, που στα πλαίσια αυτά και κατά την άσκηση των επαγγελματικών του δραστηριοτήτων, αρκετές φορές συναντά δυσκολίες στην ερευνητική διαδικασία, όπως για παράδειγμα στην αποδοχή του από το κοινωνικό σύνολο που ερευνά.
Η ευχέρεια στην επικοινωνία και η επιλογή του κατάλληλου κατά περίπτωση τρόπου προσέγγισης των πηγών πληροφόρησης, είναι σημεία «κλειδιά» για την επιτυχή έκβαση της έρευνας του λαογράφου-εθνολόγου.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Η επιμονή και η υπομονή κατά τη διάρκεια της έρευνας, η αγάπη για την έρευνα, οι επικοινωνιακές δεξιότητες, η παρατηρητικότητα, η συγγραφική ικανότητα, καθώς και οι ευρείς γνώσεις για τον πολιτισμό του λαού που ερευνά και το βαθύ ενδιαφέρον για τον πολιτισμό και την ιστορία αποτελούν, βασικά και απαραίτητα χαρακτηριστικά της ψυχοσύνθεσης εκείνου που θέλει να ασχοληθεί με το επάγγελμα του λαογράφου – εθνογράφου.
Επίσης, οι γνώσεις μεθοδολογίας έρευνας και της ηλεκτρονικής επεξεργασίας των προς εξέταση στοιχείων, καθώς επίσης οι γνώσεις από συγγενείς επιστήμες, όπως την Ιστορία, την Ανθρωπολογία, την Κοινωνιολογία, την Κοινωνική Ψυχολογία, κ.λπ., αποτελούν εγγύηση για την επιτυχή άσκηση των επαγγελματικών του δραστηριοτήτων.
Σπουδές:
Σπουδές στο επάγγελμα του λαογράφου-εθνογράφου μπορούν να γίνουν στα Τμήματα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Ιστορίας και Εθνολογίας, των Α.Ε.Ι. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα. Επίσης από τα τμήματα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας των Α.Ε.Ι. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Καθώς και από το τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου.
Τομείς Απασχόλησης:
Ο λαογράφος-εθνογράφος, μπορεί να απασχοληθεί σε ερευνητικά κέντρα ή επιστημονικά ιδρύματα, σε μουσεία, σε πολιτιστικούς φορείς και οργανισμούς. Επίσης, έχει τη δυνατότητα να ασχοληθεί με συγγραφικό έργο αλλά και θεωρητική διδασκαλία ως καθηγητής στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.
Παρά την αναγκαιότητα της μελέτης της ιστορικής πορείας ενός λαού, δεν προσφέρονται πολλές θέσεις απασχόλησης για το λαογράφο – εθνογράφο, και κατά συνέπεια οι προοπτικές απασχόλησης είναι αρνητικές.