Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Έχεις αναρωτηθεί ποιος δίνει ζωή σε ένα κείμενο με τη φωνή του; Ποιος ακούγεται σε ραδιοφωνικά σποτ, διαφημίσεις, ντοκιμαντέρ ή μεταγλωττισμένες ταινίες;
Ο εκφωνητής είναι ο επαγγελματίας που χρησιμοποιεί τη φωνή του για να μεταδώσει ένα μήνυμα, να ενημερώσει, να πείσει ή να αφηγηθεί. Με σωστή άρθρωση, χροιά, ρυθμό και ερμηνεία, μετατρέπει ένα γραπτό κείμενο σε ζωντανό προφορικό λόγο που απευθύνεται στο κοινό.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Ο εκφωνητής εργάζεται κυρίως σε στούντιο ηχογράφησης, όπου αποδίδει φωνητικά κείμενα για ραδιόφωνο, τηλεόραση, διαφημίσεις, ντοκιμαντέρ, εκπαιδευτικό υλικό ή μεταγλωττίσεις. Πριν την τελική ηχογράφηση μελετά το κείμενο, κάνει πρόβες και προσαρμόζει τη φωνή του ανάλογα με το ύφος και τον σκοπό της παραγωγής.
Συνεργάζεται στενά με σκηνοθέτες, ηχολήπτες και υπεύθυνους παραγωγής και πολλές φορές συμμετέχει σε ομαδικές εργασίες, όπως σε μεταγλωττίσεις σειρών και ταινιών. Χρησιμοποιεί μικρόφωνα, ακουστικά και σύγχρονα συστήματα ηχογράφησης.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Ταιριάζει σε εσένα αν σου αρέσει να εκφράζεσαι προφορικά και να παίζεις με τη φωνή σου.
Αν έχεις καλή άρθρωση, ευχάριστη ή ιδιαίτερη χροιά και αντοχή στη φωνητική κόπωση.
Αν σου αρέσει η ερμηνεία, η αφήγηση και η δημιουργική απόδοση ενός κειμένου.
Αν μπορείς να επαναλαμβάνεις πολλές φορές το ίδιο κείμενο με υπομονή και επιμονή μέχρι να επιτευχθεί το καλύτερο αποτέλεσμα.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι επάγγελμα με σταθερό ωράριο και καθημερινή ρουτίνα.
Δεν βασίζεται μόνο στο ταλέντο, αλλά απαιτεί συνεχή εξάσκηση και πειθαρχία.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους κουράζονται εύκολα από την επανάληψη.
Δεν εγγυάται σταθερή απασχόληση χωρίς προσωπική προσπάθεια και δικτύωση.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Εκφωνητής;
Σπουδές εκφωνητή και αγωγής του λόγου παρέχονται κυρίως στις Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης των Κρατικών Θεάτρων (Εθνικό Θέατρο, Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος) και στις Ανώτερες Ιδιωτικές Σχολές Δραματικής Τέχνης εποπτείας του Υπουργείου Πολιτισμού, με φοίτηση τριών ετών.
Επιπλέον, σπουδές σχετικές με την εκφώνηση, την ορθοφωνία και την υποκριτική προσφέρονται σε Ιδιωτικές Σχολές Κινηματογράφου και Τηλεόρασης. Η συστηματική πρακτική άσκηση θεωρείται καθοριστική για την εξέλιξη στο επάγγελμα.
Πού μπορείς να δουλέψεις μετά τις σπουδές;
Ο εκφωνητής μπορεί να εργαστεί σε ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς, σε στούντιο ηχογράφησης, σε εταιρείες παραγωγής οπτικοακουστικού υλικού και σε διαφημιστικές εταιρείες.
Πολλοί εκφωνητές συνεργάζονται ως ελεύθεροι επαγγελματίες σε επιμέρους παραγωγές, ενώ συχνά το επάγγελμα συνδυάζεται με την υποκριτική.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σου αρέσει να εκφράζεσαι μέσα από τη φωνή σου;
Μπορείς να ελέγχεις την άρθρωση, τον ρυθμό και τον τόνο σου;
Έχεις υπομονή για επαναλήψεις και λεπτομέρεια;
Σε ελκύει η αφήγηση και η ερμηνεία κειμένων;
Θα σου άρεσε να δουλεύεις σε στούντιο και παραγωγές ήχου;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη χωρίς άγχος, όχι για να αποφασίσεις, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Ορισμός:
Ο εκφωνητής αποδίδει φωνητικά κείμενα με στόχο την πληροφόρηση ή τη διαφήμιση. Μπορεί, επίσης, να ασχολείται με την απόδοση διαλόγων μεταγλωττισμένων έργων.
Περιγραφή:
Προτού επιλεγεί για μια συγκεκριμένη εργασία, περνά από δοκιμαστική διαδικασία προκειμένου να κριθεί η καταλληλότητα της φωνής του. Αφού επιλεγεί, μελετά το κείμενο και κάνει πρόβες για να πετύχει την καλύτερη δυνατή ερμηνεία. Στο τελικό στάδιο, εκφωνεί το κείμενο με την επίβλεψη και καθοδήγηση του σκηνοθέτη ή του υπευθύνου παραγωγής.
Στο πλαίσιο της εργασίας του χρησιμοποιεί μικρόφωνα, ακουστικά, μίκτες ήχου κ.λπ.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Οι καλές δημόσιες σχέσεις, η καλή χροιά φωνής, η σωστή άρθρωση, το ευαίσθητο αφτί, η ερμηνευτική ικανότητα και η φαντασία, αποτελούν βασικά προσωπικά χαρακτηριστικά του εκφωνητή, ενώ πολλοί εκφωνητές εργάζονται και ως ηθοποιοί, γιατί ο συνδυασμός ποιότητας φωνής, καλής άρθρωσης και ερμηνευτικής ικανότητας είναι σημαντικά εφόδια για την επιτυχία στο χώρο.
Επίσης, η υπομονή και η επιμονή, είναι ένα σημαντικά προσόντα για τους επαγγελματίες του χώρου, αφού συχνά αναγκάζονται να επαναλάβουν αρκετές φορές τα κείμενά τους, για να πετύχουν το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα στην ερμηνεία και την απόδοση του λόγου ή του κειμένου.
Σπουδές:
Σπουδές παρέχονται στις Ανώτερες Σχολές Δραματικής Τέχνης των Κρατικών Θεάτρων (Εθνικού Θεάτρου και Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος) και στις Ανώτερες Ιδιωτικές Σχολές Δραματικής Τέχνης εποπτείας υπουργείου Πολιτισμού, όπου η φοίτηση διαρκεί τρία χρόνια. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σπουδές εκφωνητή και κατ’ επέκταση στην αγωγή του λόγου, την ορθοφωνία και την υποκριτική τέχνη, παρέχονται επίσης και στις Ιδιωτικές Σχολές Κινηματογράφου και Τηλεόρασης εποπτείας υπουργείου Πολιτισμού, όπου η φοίτηση διαρκεί τρία χρόνια.
Σίγουρα όμως, η καλλιέργεια και η ποιότητα της φωνής, αλλά και το έμφυτο ταλέντο αναδεικνύονται και καλλιεργούνται με την πρακτική άσκηση.
Σπουδαιότητα:
Ο εκφωνητής είναι απαραίτητο να διαθέτει καλή χροιά φωνής, σωστή άρθρωση, ευαίσθητο αυτί (μουσικότητα), ερμηνευτική ικανότητα και φαντασία. Άλλωστε, πολλοί εκφωνητές είναι και ηθοποιοί. Επίσης, η υπομονή είναι ένα σημαντικό προτέρημα για τους επαγγελματίες του χώρου, αφού συχνά αναγκάζονται να επαναλάβουν αρκετές φορές τα κείμενά τους, για να επιτύχουν το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.
Περιβάλλον ενασχόλησης:
Ο εκφωνητής μπορεί να εργαστεί σε ραδιοφωνικούς σταθμούς, σε τηλεοπτικούς σταθμούς και σε ιδιωτικούς χώρους ηχογράφησης και παραγωγής οπτικοακουστικού υλικού.
Επαγγελματικές συνθήκες:
Η εργασία του εκφωνητή είναι κυρίως ατομική, αλλά οπωσδήποτε χρειάζεται η συνεργασία με το σκηνοθέτη ή τον υπεύθυνο παραγωγής. Άλλες φορές πάλι εργάζεται σε ομαδικό πλαίσιο, όπως στις μεταγλωττίσεις ταινιών και τηλεοπτικών σειρών. Συνήθως δεν έχει σταθερό ωράριο, ενώ εργάζεται σε κλειστούς χώρους (αίθουσες ηχοληψίας).
Επαγγελματικές οργανώσεις:
Το καταστατικό του Σωματείου Εκφωνητών (ΣΕΔΙΚ) προσδιορίζει τον κώδικα δεοντολογίας της συγκεκριμένης επαγγελματικής ειδικότητας.
Γενικά σχόλια:
Ο συνδυασμός ποιότητας φωνής, καλής άρθρωσης και ερμηνευτικής ικανότητας είναι σημαντικά εφόδια για την επιτυχία στο χώρο.
Πολλοί εκφωνητές δραστηριοποιούνται και σε χώρους όπως η δημοσιογραφία ή η ηθοποιία, εκμεταλλευόμενοι το χάρισμα της φωνής τους και την εξοικείωσή τους με τον ευρύτερο χώρο του θεάματος.