Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος αναλύει και ερμηνεύει την επικαιρότητα μπροστά στο μικρόφωνο ή την κάμερα;
Ο Σχολιαστής Ραδιοφώνου και Τηλεόρασης είναι ο επαγγελματίας που συγκεντρώνει πληροφορίες, τις επεξεργάζεται και διατυπώνει τεκμηριωμένη άποψη για γεγονότα της επικαιρότητας μέσα από ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές. Δεν μεταδίδει απλώς ειδήσεις· τις ερμηνεύει, τις αναλύει και συχνά ασκεί δημόσια κριτική.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Στην πράξη:
παρακολουθεί καθημερινά την επικαιρότητα,
μελετά άρθρα, ρεπορτάζ και πηγές ενημέρωσης,
προετοιμάζει κείμενα και θεματολογία εκπομπών,
συμμετέχει σε τηλεοπτικά πάνελ και ραδιοφωνικές συζητήσεις,
παίρνει ή συντονίζει συνεντεύξεις,
διατυπώνει δημόσιο λόγο με σαφήνεια και επιχειρηματολογία.
Μπορεί να σχολιάζει πολιτικά, κοινωνικά, πολιτιστικά ή καλλιτεχνικά ζητήματα, είτε μόνος του είτε σε συνεργασία με δημοσιογράφους και άλλους καλεσμένους.
Συνθήκες Εργασίας
Το μεγαλύτερο μέρος της προετοιμασίας γίνεται σε γραφείο ή στο χώρο του σταθμού.
Η εργασία χαρακτηρίζεται από ένταση, ανταγωνισμό και πίεση χρόνου. Δεν υπάρχει σταθερό ωράριο, καθώς πολλές εκπομπές μεταδίδονται απογευματινές ή βραδινές ώρες.
Απαιτείται συνεχής ενημέρωση και συμμετοχή σε συσκέψεις με τη δημοσιογραφική ομάδα.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Σχολιαστή Ραδιοφώνου και Τηλεόρασης ταιριάζει σε νέους που:
έχουν κριτική σκέψη και αναλυτική ικανότητα,
διαθέτουν ευχέρεια στον προφορικό και γραπτό λόγο,
αντέχουν την πίεση και το άγχος,
έχουν αυτοπεποίθηση μπροστά σε κοινό ή κάμερα,
διακρίνονται για υπευθυνότητα και εντιμότητα,
σέβονται την ιδιωτική ζωή και τον Κώδικα Δεοντολογίας,
ενδιαφέρονται για τα κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι απλή ανάγνωση ειδήσεων.
Δεν είναι εύκολη δημοσιότητα χωρίς προετοιμασία.
Δεν είναι χώρος για επιπόλαιες τοποθετήσεις.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους δυσκολεύονται να διαχειριστούν δημόσια κριτική.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Σχολιαστής Ραδιοφώνου και Τηλεόρασης;
Σπουδές προσφέρονται σε Τμήματα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης ή Δημοσιογραφίας των Α.Ε.Ι., όπως για παράδειγμα στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (Τμήμα Επικοινωνίας και ΜΜΕ).
Σε μεταπτυχιακό επίπεδο προσφέρονται κατευθύνσεις όπως:
Πολιτική Επικοινωνία και Νέες Τεχνολογίες
Πολιτισμικές Σπουδές και Ανθρώπινη Επικοινωνία
Επιπλέον, λειτουργούν ιδιωτικά εργαστήρια και σχολές δημοσιογραφίας.
Σε αρκετές περιπτώσεις, το ρόλο του σχολιαστή αναλαμβάνουν και πρόσωπα με αναγνωρισιμότητα από τον καλλιτεχνικό ή πολιτικό χώρο.
Πού μπορείς να δουλέψεις;
Μπορεί να εργαστεί:
σε κρατικούς ή ιδιωτικούς ραδιοφωνικούς και τηλεοπτικούς σταθμούς,
σε δημοσιογραφικούς οργανισμούς,
σε γραφεία τύπου,
σε επικοινωνιακά επιτελεία οργανισμών ή φορέων.
Η ανάδειξη στο χώρο απαιτεί πολυετή εμπειρία, ισχυρές δημόσιες σχέσεις και πρόσβαση στα δίκτυα των μέσων ενημέρωσης.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σου αρέσει να αναλύεις και να εκφράζεις δημόσια άποψη;
Μπορείς να επιχειρηματολογείς με ψυχραιμία;
Αντέχεις την έκθεση και τη δημόσια κριτική;
Σου αρέσει να ενημερώνεσαι καθημερινά για την επικαιρότητα;
Θα ήθελες να επηρεάζεις τον δημόσιο διάλογο;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Αντικείμενο της εργασίας του είναι η συγκέντρωση, η επεξεργασία και η μετάδοση σχολίων για διάφορα θέματα κυρίως της επικαιρότητας, μέσω διαφόρων εκπομπών στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο. Ειδικότερα, εκτελεί εργασίες παρόμοιες με αυτές των δημοσιογράφων, των συντακτών και των ρεπόρτερ, αλλά είναι ειδικευμένος στην προετοιμασία και το σχολιασμό κειμένων για το ραδιόφωνο και την τηλεόραση.
Επίσης, είναι δυνατόν να ασχολείται με συνεντεύξεις ή συζητήσεις με πρόσωπα που βρίσκονται στο επίκεντρο της επικαιρότητας και ανήκουν στον καλλιτεχνικό κυρίως, αλλά και στον πολιτικό χώρο.
Παράλληλα, μπορεί να σχολιάζει γεγονότα, να ασκεί κριτική για πράξεις ή συμπεριφορές δημόσιων προσώπων μόνος του ή με συναδέλφους του δημοσιογράφους, τηλεθεατές, ακροατές ραδιοφώνου ή ακόμα και με τους ίδιους τους πρωταγωνιστές των γεγονότων που σχολιάζει.
Συνθήκες Εργασίας:
Το μεγαλύτερο μέρος της εργασίας του εκτελείται σε εσωτερικούς χώρους, στο γραφείο του, όπου επεξεργάζεται τα κείμενά του και επιμελείται τα θέματα που θα παρουσιάσει κατά τη διάρκεια των τηλεοπτικών ή ραδιοφωνικών εκπομπών. Η εργασία του είναι επίπονη και συνοδεύεται από μεγάλη ένταση και άγχος λόγω της ανταγωνιστικότητας του επαγγέλματος.
Μέρος του χρόνου του δαπανάται σε συναντήσεις και συσκέψεις με τα μέλη της δημοσιογραφικής ομάδας του, ενώ αρκετό χρόνο αφιερώνει στην ενημέρωσή του από άλλα έντυπα ή σχετικές ιστοσελίδες στο διαδίκτυο. Τέλος, δεν έχει συγκεκριμένο ωράριο, καθώς συχνά εργάζεται τις απογευματινές ή βραδινές ώρες, με το θέμα που έχει επιλέξει να παρουσιάσει.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Η άρτια επαγγελματική κατάρτιση, ο σεβασμός στο κοινό, η κριτική σκέψη, η μεθοδικότητα, η συνέπεια, η παρατηρητικότητα, οι επικοινωνιακές δεξιότητες και οι άριστες δημόσιες σχέσεις χαρακτηρίζουν την προσωπικότητά του.
Πρέπει να μπορεί να εργάζεται κάτω από συνθήκες πίεσης και υπερβολικού άγχους και να διαθέτει ψυχραιμία, υπευθυνότητα, διορατικότητα, επιμονή, υπομονή, εντιμότητα και κοινωνικές δεξιότητες. Επιπλέον, απαιτούνται επιμελημένη εμφάνιση, ευχέρεια σε προφορικό και γραπτό λόγο, σεβασμός στην ιδιωτική ζωή των ανθρώπων και τήρηση του Κώδικα Δεοντολογίας.
Σπουδές:
Σπουδές παρέχονται στα Τμήματα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης ή Δημοσιογραφίας των Α.Ε.Ι. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σε μεταπτυχιακό επίπεδο σε σχετικά Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών όπως για παράδειγμα αυτό του τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του Ε.Κ.Π.Α. που λειτουργεί Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών με δύο κατευθύνσεις: Πολιτική Επικοινωνία και Νέες Τεχνολογίες και Πολιτισμικές Σπουδές και Ανθρώπινη Επικοινωνία.
Επιπλέον, σπουδές παρέχονται και σε Εργαστήρια Δημοσιογραφίας ιδιωτικών τηλεοπτικών σταθμών. Συχνά το ρόλο του σχολιαστή ραδιοφώνου και τηλεόρασης αναλαμβάνουν πρόσωπα του καλλιτεχνικού χώρου που διαθέτουν ευχέρεια λόγου και έχουν διακριθεί στο αντικείμενό τους ή / και έχουν μεγάλη αναγνωρισιμότητα από το κοινό, γεγονός που αυξάνει τη θεαματικότητα ή την ακροαματικότητα.
Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να εργαστεί σε κρατικούς ή ιδιωτικούς τηλεοπτικούς ή ραδιοφωνικούς σταθμούς, αλλά και σε δημοσιογραφικούς οργανισμούς, σε γραφεία τύπου σωματείων, συλλόγων, ομοσπονδιών κ.α.
Για να αναδειχθεί κάποιος στο χώρο χρειάζεται σκληρή και πολύχρονη δουλειά και κυρίως άριστες δημόσιες σχέσεις και δυνατότητα πρόσβασης στα δίκτυα των τηλεοπτικών και ραδιοφωνικών συντελεστών, αλλά και οι διασυνδέσεις του με τον εκδοτικό, δημοσιογραφικό και πολιτιστικό χώρο.
(πηγή: Ο.Α.Ε.Δ.)