Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος έχει την απόλυτη ευθύνη για ένα εμπορικό πλοίο, το πλήρωμα και το φορτίο του κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού;
Ο Πλοίαρχος Εμπορικού Ναυτικού είναι ο ανώτατος υπεύθυνος για τη διακυβέρνηση του πλοίου και τη διοίκηση του πληρώματος. Καθορίζει την πορεία, λαμβάνει κρίσιμες αποφάσεις και φροντίζει για την ασφάλεια του πλοίου, των ανθρώπων και των εμπορευμάτων που μεταφέρονται.
Τι κάνει στην πράξη;
Στην πράξη:
καθορίζει την πορεία του πλοίου με τη βοήθεια ναυτικών οργάνων (πυξίδα, ραντάρ, ναυτικοί χάρτες, εξάντας κ.ά.),
επιβλέπει τη σωστή φόρτωση ώστε να διασφαλίζεται η ευστάθεια του πλοίου,
οργανώνει και συντονίζει το πλήρωμα μαζί με τον υποπλοίαρχο και τον ανθυποπλοίαρχο,
καταγράφει καθημερινά τα συμβάντα στο ημερολόγιο πλοίου,
αντιμετωπίζει έκτακτα περιστατικά και λαμβάνει κρίσιμες αποφάσεις.
Σε περίπτωση εγκληματικής ενέργειας στο πλοίο, εκτελεί καθήκοντα ανακριτή. Σε ελαφρά ιατρικά περιστατικά παρέχει βασική περίθαλψη, ενώ σε σοβαρότερα επικοινωνεί με παράκτιους ιατρικούς σταθμούς.
Παράλληλα, διαπραγματεύεται ναυλοσύμφωνα, εκπροσωπεί τους πλοιοκτήτες σε εμπορικές συναλλαγές και εκτελεί καθήκοντα ληξιάρχου εν πλω.
Συνθήκες εργασίας
Ο πλοίαρχος ζει και εργάζεται το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο πλοίο. Αντιμετωπίζει:
δύσκολες καιρικές συνθήκες (τρικυμίες, τυφώνες, παλίρροιες),
κινδύνους για το φορτίο και το πλήρωμα,
μακρινά και πολυήμερα ταξίδια,
απομάκρυνση από την οικογένεια.
Πρόκειται για επάγγελμα κουραστικό, απαιτητικό και συχνά επικίνδυνο, με υψηλό επίπεδο ευθύνης.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα αυτό ταιριάζει σε νέους που:
αγαπούν τη θάλασσα και τα ταξίδια,
διαθέτουν ισχυρό αίσθημα ευθύνης,
έχουν διοικητικές και ηγετικές ικανότητες,
διακρίνονται για αποφασιστικότητα και τόλμη,
έχουν καλή σωματική υγεία και αντοχή.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι απλή εργασία πλοήγησης χωρίς διοικητική ευθύνη.
Δεν προσφέρει σταθερή καθημερινότητα στη στεριά.
Δεν είναι επάγγελμα χωρίς κινδύνους ή πίεση.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Πλοίαρχος Εμπορικού Ναυτικού;
Σπουδές προσφέρονται:
στα Επαγγελματικά Λύκεια (ΕΠΑ.Λ.), στον τομέα Ναυτιλιακών Επαγγελμάτων,
στις Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού (Α.Ε.Ν.) για ανώτερο επίπεδο εκπαίδευσης.
Η ιεραρχική εξέλιξη είναι:
Γ’ Πλοίαρχος,
Β’ Πλοίαρχος,
Α’ Πλοίαρχος.
Η απόκτηση διπλωμάτων Β’ και Α’ Πλοιάρχου προϋποθέτει φοίτηση και επιμόρφωση στο ΚΕΣΕΝ (Κέντρο Επιμόρφωσης Στελεχών Εμπορικού Ναυτικού) και την απαιτούμενη θαλάσσια υπηρεσία.
Πού μπορείς να εργαστείς;
Μπορείς να απασχοληθείς:
σε πετρελαιοφόρα,
σε φορτηγά και πλοία μικτού τύπου,
σε κρουαζιερόπλοια και επιβατηγά,
σε ρυμουλκά και ναυαγοσωστικά,
σε αλιευτικά και φορτηγίδες,
ως στέλεχος σε ναυτιλιακές επιχειρήσεις.
Η ναυτιλία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους κλάδους της ελληνικής οικονομίας, προσφέροντας σημαντικές επαγγελματικές προοπτικές.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Αντέχεις να ζεις μεγάλα διαστήματα μακριά από το σπίτι;
Μπορείς να ηγηθείς ομάδας σε συνθήκες πίεσης;
Έχεις την ψυχραιμία να διαχειρίζεσαι κρίσεις στη θάλασσα;
Σε ελκύει η ζωή σε ένα διεθνές, δυναμικό περιβάλλον;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Η διακυβέρνηση του πλοίου και η διοίκηση του πληρώματος κατά τη διάρκεια του πλου είναι το αντικείμενο της εργασίας του. Καθορίζει την πορεία του πλοίου με τη βοήθεια των κατάλληλων ναυτικών οργάνων, όπως η πυξίδα, οι ναυτικοί χάρτες, το ραντάρ, ο εξάντας και άλλα ναυτικά ηλεκτρονικά όργανα. Ενημερώνει καθημερινά το ημερολόγιο του πλοίου για τα συμβάντα.
Με τη βοήθεια του υποπλοιάρχου και του ανθυποπλοιάρχου οργανώνει και επιβλέπει τις εργασίες του πληρώματος και είναι υπεύθυνος για την ασφαλή και καλή μεταφορά των εμπορευμάτων που παραλαμβάνει και για τη σωστή φόρτωση, ώστε να μην κινδυνεύει η ευστάθεια του πλοίου. Αν κατά τη διάρκεια του πλου γίνει κάποια εγκληματική ενέργεια στο πλοίο, ο πλοίαρχος εκτελεί καθήκοντα ανακριτή και επίσης προσφέρει ιατρική περίθαλψη σε ελαφρά περιστατικά, είτε μόνος του, είτε παίρνοντας οδηγίες από παράκτιους ιατρικούς σταθμούς, όταν πρόκειται για πιο βαριά περιστατικά.
Εκτός από τα παραπάνω καθήκοντα, ο πλοίαρχος αναλαμβάνει τη διαπραγμάτευση του ναυλοσυμφώνου με τους ναυλωτές, εκτελεί καθήκοντα ληξιάρχου και μετέχει σε διάφορες εμπορικές συναλλαγές που αφορούν την εύρεση ναύλου, ως αντιπρόσωπος των πλοιοκτητών.
Συνθήκες Εργασίας:
Είναι ευνόητο ότι ο πλοίαρχος εργάζεται και ζει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του στο πλοίο. Για το λόγο αυτό οι συνθήκες που αντιμετωπίζει είναι αρκετά δύσκολες και συχνά έρχεται αντιμέτωπος με κινδύνους που απειλούν το πλοίο, το πλήρωμα, τους επιβάτες ή το φορτίο που μεταφέρει.
Οι κίνδυνοι αυτοί δεν μπορούν εύκολα να αντιμετωπιστούν, γιατί πολλές φορές έχουν να κάνουν με φυσικά φαινόμενα, όπως τρικυμίες, τυφώνες, παλίρροιες και επιδημίες που μπορούν να εκδηλωθούν στο πλοίο κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού. Πρόκειται λοιπόν για εργασία κουραστική, επικίνδυνη και πολλές φορές σκληρή.
Τα τακτικά και πολλές φορές μακρινά ταξίδια, ειδικά όταν εργάζεται σε ποντοπόρα πλοία, τον αναγκάζουν να βρίσκεται μακριά από το σπίτι και την οικογένειά του και να στερείται αυτά που κάθε άνθρωπος και γονιός ζει και βιώνει καθημερινά.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Απαραίτητη προϋπόθεση για να ακολουθήσει κάποιος αυτό το επάγγελμα είναι η αγάπη για τη θάλασσα και τα ταξίδια. Από κει και πέρα πρέπει να διαθέτει υπευθυνότητα, αποφαστικότητα, τόλμη, διοικητικές ικανότητες και γνώσεις γύρω από τα θέματα που αφορούν τη σωστή διακυβέρνηση ενός πλοίου. Επίσης, πρέπει να διαθέτει καλή όραση και ακοή, καλή σωματική υγεία και αντοχή.
Σπουδές:
Σπουδές προσφέρονται στα Επαγγελματικά Λύκεια (ΕΠΑ.Λ.) στην ειδικότητα Πλοιάρχων Εμπορικού Ναυτικού του τομέα Ναυτιλιακών Επαγγελμάτων.
Σπουδές σε ανώτερο επίπεδο προσφέρουν οι Ακαδημίες Εμπορικού Ναυτικού.
Η ιεραρχική εξέλιξη του πλοιάρχου Εμπορικού Ναυτικού είναι Γ’ πλοίαρχος, Β’ πλοίαρχος και Α’ πλοίαρχος. Το δίπλωμα του πλοιάρχου (Β’) και πλοιάρχου (Α’) μπορεί να ληφθεί εφόσον φοιτήσουν και επιμορφωθούν με περιόδους στο ΚΕΣΕΝ (Κέντρο Επιμόρφωσης Στελεχών Εμπορικού Ναυτικού), εποπτείας υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλίας και έχουν την απαιτούμενη θαλάσσια υπηρεσία.
Τομείς Απασχόλησης:
Ο πλοίαρχος του Εμπορικού Ναυτικού μπορεί να εργαστεί σε πετρελαιοφόρα, πλοία μικτού τύπου, πλοία πολλαπλής χρήσης, φορτηγά, επιβατηγά, κρουαζιερόπλοια, ναυαγοσωστικά, ρυμουλκά, αλιευτικά, φορτηγίδες. Επίσης, μπορεί να εργαστεί και ως στέλεχος σε ναυτιλιακές επιχειρήσεις.