Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Σε ενδιαφέρει να κατανοήσεις πώς αλλάζει το κλίμα μιας περιοχής μέσα στα χρόνια και πώς αυτές οι αλλαγές επηρεάζουν τη ζωή μας;
Ο Κλιματολόγος είναι ο επιστήμονας που μελετά το κλίμα, δηλαδή τη μακροχρόνια σύνθεση και συμπεριφορά των καιρικών στοιχείων μιας περιοχής, αναλύοντας δεδομένα πολλών ετών για να εντοπίσει πρότυπα, μεταβολές και τάσεις.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Ο Κλιματολόγος:
μελετά τη δυναμική και την κινηματική της ατμόσφαιρας,
υπολογίζει και αναλύει κλιματικές μεταβολές με στατιστικές και μαθηματικές μεθόδους,
ταξινομεί τα κλίματα σε διαφορετικές χωρικές κλίμακες,
δημιουργεί κλιμογράμματα και κλιματολογικούς χάρτες βασισμένους σε μακροχρόνιες παρατηρήσεις,
εξετάζει τις αλληλεπιδράσεις του κλίματος με τα φυτά, τα ζώα και τον άνθρωπο,
μελετά το μικροκλίμα συγκεκριμένων περιοχών και την ιστορική εξέλιξη του κλίματος.
Τα δεδομένα που επεξεργάζεται προέρχονται από δορυφόρους, μετεωρολογικούς σταθμούς και προηγμένα κλιματικά μοντέλα. Εφαρμόζει τα αποτελέσματα των ερευνών του σε τομείς όπως η γεωργία, η ναυσιπλοΐα, η πολιτική αεροπορία, οι μεταφορές, οι επικοινωνίες και η περιβαλλοντική διαχείριση.
Όταν εργάζεται ως εκπαιδευτικός στη μέση ή ανώτατη εκπαίδευση ακολουθεί ωράριο δημοσίου υπαλλήλου.
Σε μετεωρολογικούς σταθμούς ή ερευνητικά κέντρα εργάζεται συχνά με βάρδιες και μπορεί να πραγματοποιεί υπερωρίες. Η συνεχής ενημέρωση, η μετεκπαίδευση και η συμμετοχή σε συνέδρια είναι βασικό μέρος της επαγγελματικής του πορείας.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Κλιματολόγου ταιριάζει σε νέους που:
αγαπούν τις θετικές επιστήμες και την ερευνητική εργασία,
έχουν ισχυρό θεωρητικό υπόβαθρο σε φυσική, μαθηματικά ή γεωλογία,
διακρίνονται για μεθοδικότητα, οργανωτικότητα και παρατηρητικότητα,
ενδιαφέρονται για την κλιματική αλλαγή και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της,
μπορούν να συνεργάζονται με άλλους επιστήμονες σε διεπιστημονικές ομάδες.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν περιορίζεται στην καθημερινή πρόγνωση του καιρού.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους δεν επιθυμούν μακροχρόνια μελέτη δεδομένων και στατιστική ανάλυση.
Δεν αποτελεί εύκολη επαγγελματική επιλογή χωρίς ισχυρό επιστημονικό υπόβαθρο.
Σπουδές
Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν προπτυχιακές σπουδές αποκλειστικά στην Κλιματολογία. Σχετικά μαθήματα προσφέρονται από Τμήματα Γεωλογίας & Γεωπεριβάλλοντος και Φυσικής των Α.Ε.Ι.
Η φοίτηση σε σχολές θετικών επιστημών (Φυσική, Γεωλογία κ.ά.) αποτελεί βασική προϋπόθεση για συνέχιση σπουδών σε μεταπτυχιακό επίπεδο στο αντικείμενο της Κλιματολογίας – Μετεωρολογίας.
Ενδεικτικά γνωστικά αντικείμενα μεταπτυχιακών σπουδών περιλαμβάνουν:
Μέθοδοι Κλιματικής Ανάλυσης,
Κλιματικές Μεταβολές,
Δυναμική και Συνοπτική Μετεωρολογία,
Θερμοδυναμική και Στατική της Ατμόσφαιρας,
Αριθμητική Πρόγνωση Καιρού,
Δορυφορική Μετεωρολογία και Κλιματολογία,
Εφαρμοσμένη και Παλαιοκλιματολογία.
Τομείς Απασχόλησης
Μπορεί να εργαστεί ως επιστημονικό προσωπικό στην Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία,
στην Πολιτική και Στρατιωτική Αεροπορία,
στα Υπουργεία Αγροτικής Ανάπτυξης και Περιβάλλοντος,
στη ΔΕΗ,
στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών,
σε ερευνητικά ινστιτούτα και πανεπιστημιακά εργαστήρια.
Σε διεθνές επίπεδο μπορεί να απασχοληθεί στον World Meteorological Organization, οργανισμό που συντονίζει τη διεθνή συνεργασία στον τομέα της μετεωρολογίας και της κλιματολογίας.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σε συναρπάζει η ιδέα να μελετάς τις μακροχρόνιες μεταβολές του κλίματος;
Θα σε ενδιέφερε να συμβάλλεις επιστημονικά στην κατανόηση της κλιματικής αλλαγής;
Αντέχεις τη συστηματική ανάλυση μεγάλου όγκου δεδομένων;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Αντικείμενο της εργασίας του είναι η μελέτη της ατμοσφαιρικής επιστήμης που ασχολείται με το κλίμα, δηλαδή τη σύνθεση των στοιχείων του καιρού για μακρό χρονικό διάστημα. Ασχολείται με τη γεωγραφική περιγραφή και την ταξινόμηση των κλιμάτων σε διάφορες χωρικές κλίμακες και προσδιορίζει τους παράγοντες που τα καθορίζουν.
Υπολογίζει, εφαρμόζοντας διάφορες μεθόδους, τις κλιματικές αλλαγές, τη δυναμική και την κινηματική της ατμόσφαιρας και ερευνά τις αλληλεπιδράσεις του κλίματος με τα φυτά, τα ζώα και τον άνθρωπο. Με τη βοήθεια ειδικών οργάνων και προηγμένων κλιματικών μοντέλων συνθέτει τη στατιστική εικόνα του καιρού σε μακρό χρονικό διάστημα, εντοπίζει κλιματικές αλλαγές, διαχωρίζει τους τύπους κλίματος με βάση τους δείκτες ηπειρωτικότητας, ωκεανικότητας, ερημικότητας – ευφορίας κ.ά., και δημιουργεί κλιμογράμματα και κλιματολογικούς χάρτες βασισμένος σε μακροχρόνιες παρατηρήσεις και υπολογίζοντας τις μέσες τιμές των μετεωρολογικών στοιχείων διαφόρων περιοχών.
Αντικείμενο των δραστηριοτήτων του είναι και οι πλανητικές μεταβολές, η ιστορική εξέλιξη του κλίματος της Ελλάδας, το μικροκλίμα μιας συγκεκριμένης γεωγραφικής περιοχής, ο εγκλιματισμός φυτών και ζώων. Τέλος, είναι δυνατόν να εφαρμόζει τα στατιστικά στοιχεία του κλίματος προκειμένου να συμβάλει στην επίλυση πρακτικών προβλημάτων σε πολλούς τομείς της καθημερινής ζωής, όπως είναι η γεωργία, η ναυσιπλοΐα, η πολιτική αεροπορία, οι επικοινωνίες, οι μεταφορές, και στην έρευνα των κλιματολογικών συνθηκών που καθιστούν πιο υγιεινή τη διαβίωση του ανθρώπου.
Συνθήκες Εργασίας:
Ο κλιματολόγος, όταν εργάζεται ως εκπαιδευτικός στη μέση και ανώτατη εκπαίδευση, ακολουθεί ωράριο δημοσίου υπαλλήλου, ενώ όταν απασχολείται σε μετεωρολογικούς σταθμούς εργάζεται σε ειδικά διαμορφωμένο χώρο όλες τις ημέρες της εβδομάδας, συνήθως με βάρδιες, ενώ είναι πιθανές και οι υπερωρίες.
Είναι αναγκασμένος να μελετά για πολλές ώρες τους κλιματικούς και μετεωρολογικούς χάρτες και πίνακες, να παρακολουθεί με πολλή προσοχή τους δορυφόρους και άλλα σύγχρονα μηχανήματα και να επεξεργάζεται σύνθετο πληροφοριακό υλικό. Η συνεχής ενημέρωση, αλλά και η διαρκής μετεκπαίδευσή του για τα νέα επιστημονικά δεδομένα και τις τεχνολογικές εξελίξεις και οι συχνές μετακινήσεις εντός και εκτός Ελλάδας για συμμετοχή σε συνέδρια και ερευνητικές μελέτες αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις για την άσκηση του επαγγέλματός του.
Συχνά απαιτείται να συνεργάζεται με άλλους επιστήμονες για την εκτέλεση μιας συγκεκριμένης εργασίας.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Ο κλιματολόγος οφείλει να έχει ικανό θεωρητικό υπόβαθρο από διάφορες θετικές επιστήμες, όπως η φυσική, τα μαθηματικά και η γεωλογία, να γνωρίζει πολύ καλά ξένες γλώσσες και να χειρίζεται εξειδικευμένα προγράμματα στον ηλεκτρονικό υπολογιστή.
Παράλληλα, η παρατηρητικότητα, η οργανωτικότητα, η μεθοδικότητα, η ευρύτητα πνεύματος και οι επικοινωνιακές δεξιότητες είναι σημαντικά προσόντα για την άσκηση του επαγγέλματος.
Σπουδές:
Στην Ελλάδα δεν παρέχονται προπτυχιακές σπουδές αποκλειστικά στο αντικείμενο της κλιματολογίας.
Σχετικά μαθήματα προσφέρονται από τα τμήματα Γεωλογίας & Γεωπεριβάλλοντος, και Φυσικής των Α.Ε.Ι. Όπως Ατμοσφαιρική ρύπανση και κλιματικές μεταβολές, Γενική Κλιματολογία, Κλίμα Μεσογείου και Ελλάδος, Ιστορική Κλιματολογία με Στοιχεία Παλαιοκλιματολογίας, Εφαρμοσμένη και Δυναμική Κλιματολογία, Μικροκλιματολογία, Παλαιοκλιματολογία, Εφαρμοσμένη Κλιματολογία και Ρύπανση Περιβάλλοντος.
Άλλωστε, η φοίτηση σε σχολές θετικών επιστημών (Φυσικής, Γεωλογίας κ.ά.) είναι απαραίτητη προϋπόθεση για τη συνέχιση των σπουδών σε μεταπτυχιακό επίπεδο στο γνωστικό αντικείμενο της κλιματολογίας – μετεωρολογίας.
Τα μαθήματα που διδάσκονται στα Μεταπτυχιακά Προγράμματα Σπουδών στο αντικείμενο αυτό είναι: Μέθοδοι Κλιματικής Ανάλυσης, Κλιματικές Μεταβολές, Δυναμική, Συνοπτική και Πρακτική Μετεωρολογία, Προγραμματισμός Η/Υ, Θερμοδυναμική και Στατική της Ατμόσφαιρας, Ατμοσφαιρικό Οριακό Στρώμα, Ηλιακή και Γήινη Ακτινοβολία, Δυναμική και Φυσική Κλιματολογία, Αριθμητική Πρόγνωση Καιρού, Φυσική Νεφών και Τροποποίηση του Καιρού, Δορυφορική Μετεωρολογία και Κλιματολογία, Φυσική Γεωγραφία, Κλίμα Μεσογείου – Ελλάδας και Εφαρμοσμένη Κλιματολογία.
Τομείς Απασχόλησης:
Ο κλιματολόγος μπορεί να απασχολείται ως επιστημονικό προσωπικό στην Εθνική Μετεωρολογική Υπηρεσία (Ε.Μ.Υ.), στην Πολιτική και τη Στρατιωτική Αεροπορία, στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, στο υπουργείο Περιβάλλοντος Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, στη Δ.Ε.Η., στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών, σε διάφορους μετεωρολογικούς σταθμούς, σε ινστιτούτα ερευνών, σε εργαστήρια πανεπιστημιακών σχολών (Εργαστήρια Μετεωρολογίας, Κλιματολογίας, Αριθμητικών Μοντέλων και Πρόγνωσης Καιρού), σε δελτία ειδήσεων τηλεοπτικών σταθμών κ.ά.
Επίσης μπορεί να εργαστεί στον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό (World Meteorological Organization), που ιδρύθηκε το 1950 με σκοπό να διευκολύνει τη διεθνή συνεργασία στη λειτουργία δικτύων Μετεωρολογικών Σταθμών, να συμβάλει στην ταχεία ανταλλαγή μετεωρολογικών στοιχείων και στην εκτέλεση και τη σταθεροποίηση των σχετικών παρατηρήσεων.