το άρθρο ενημερώθηκε στις 23.12.2025
Σε ποιον ταιριάζει το ΔΠΜΣ Ιστορία της Ιατρικής και Βιολογική Ανθρωπολογία: Υγεία, Νόσος και Φυσική Επιλογή;
Το Διιδρυματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Ιστορία της Ιατρικής και Βιολογική Ανθρωπολογία: Υγεία, Νόσος και Φυσική Επιλογή» απευθύνεται σε αποφοίτους ανώτατης εκπαίδευσης που επιθυμούν να αποκτήσουν διεπιστημονική και επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση γύρω από την εξέλιξη της ιατρικής σκέψης, τη βιολογική ποικιλομορφία του ανθρώπου και τις σχέσεις υγείας, νόσου και περιβάλλοντος. Το πρόγραμμα συνδυάζει ιστορικές, ανθρωπολογικές, βιολογικές και ιατρικές προσεγγίσεις, εστιάζοντας στη διαχρονική μελέτη των αντιλήψεων για το σώμα, την ασθένεια και τη θεραπεία, καθώς και στους εξελικτικούς μηχανισμούς που επηρεάζουν την ανθρώπινη υγεία. Απευθύνεται σε όσους επιδιώκουν να κατανοήσουν σε βάθος τη σύνδεση επιστήμης, κοινωνίας και βιολογίας στο πεδίο της υγείας.
Ταιριάζει ιδιαίτερα σε όσους:
έχουν ενδιαφέρον για τη μελέτη της ιστορίας της ιατρικής και της βιολογικής ανθρωπολογίας ως πεδίων κατανόησης της ανθρώπινης υγείας και νόσου.
θέλουν να εξειδικευτούν σε διεπιστημονικές προσεγγίσεις που συνδυάζουν ιστορική ανάλυση, ανθρωπολογική έρευνα και βιολογική ερμηνεία.
επιθυμούν να κατανοήσουν σε βάθος τις εξελικτικές, κοινωνικές και πολιτισμικές διαστάσεις της υγείας, της ασθένειας και της θεραπευτικής πρακτικής.
αναζητούν ένα πρόγραμμα που συνδέει θεωρητική κατάρτιση με ερευνητικές μεθόδους και ανάλυση πρωτογενών ιστορικών και βιολογικών δεδομένων.
ενδιαφέρονται για επιστημονική ή επαγγελματική ενασχόληση στην έρευνα, στην εκπαίδευση, στη βιοϊατρική ιστορία ή στη διαχείριση επιστημονικής γνώσης.
θέλουν να αναπτύξουν δεξιότητες κριτικής ανάλυσης, διεπιστημονικής σκέψης και επιστημονικής τεκμηρίωσης στο πεδίο της υγείας.
επιδιώκουν να ενισχύσουν το επιστημονικό και ακαδημαϊκό τους προφίλ σε ένα πεδίο που γεφυρώνει τις ανθρωπιστικές και βιοϊατρικές επιστήμες.
Το ΔΠΜΣ αποτελεί κατάλληλη επιλογή για αποφοίτους ιατρικής, βιολογίας, ανθρωπολογίας, ιστορίας, φιλοσοφίας της επιστήμης και συναφών επιστημών, καθώς και για επαγγελματίες που ενδιαφέρονται για μια σφαιρική και ιστορικά θεμελιωμένη προσέγγιση της ανθρώπινης υγείας.
Συνεργαζόμενα τμήματα:
Τμήμα Ιατρικής του Α.Π.Θ.
Τμήμα Ανθρωπιστικών Σπουδών του Δ.Π.Θ.
.
ΔΠΜΣ: «Ιστορία της Ιατρικής και Βιολογική Ανθρωπολογία: Υγεία,
Νόσος και Φυσική Επιλογή»
Έδρα:
Διεύθυνση – Πόλη διεξαγωγής: Τμήμα Ιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Πανεπιστημιούπολη) Τ.Κ. 541 24 Θεσσαλονίκη.
Τηλέφωνο: 2310 999.339 Fax: 2310 999 293 Email: info@med.auth.gr
Γνωστικό Αντικείμενο – Σκοπός :
Αντικείμενο του Διιδρυματικού Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών είναι η μελέτη της εξέλιξης της ιατρικής και η ένταξή της σε ευρύτερο κοινωνικό και πολιτισμικό πλαίσιο, αποκαλύπτοντας τους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας και της νόσου σε ιστορικό πλαίσιο. Επιπρόσθετα, αναπτύσσονται πτυχές της βιολογικής ανθρωπολογίας που συνδέονται με την ανασύνθεση της ιστορίας της γεωγραφίας και της εξέλιξης των νόσων μέσα από το πρίσμα της ανθρώπινης εξέλιξης, ενώ παράλληλα αναλύεται η επίδραση των ασθενειών στην ανθρώπινη ανάπτυξη, η αλληλεπίδραση ανάμεσα στις ασθένειες και τις κοινωνικο-πολιτισμικές πρακτικές καθώς και η προσαρμοστικότητα των πληθυσμών σε νέα περιβάλλοντα, ενώ μελετώνται ανθρώπινα σκελετικά κατάλοιπα αρχαιολογικής κυρίως προέλευσης. Το πρόγραμμα δίνει τη δυνατότητα εξειδίκευσης σε δύο (2) επιμέρους ειδικεύσεις, που καταγράφονται ακολούθως στο άρθρο 3 του παρόντος.
Σκοπός του Δ.Π.Μ.Σ. είναι η καλλιέργεια και η προαγωγή της επιστημονικής γνώσης και έρευνας στα παραπάνω πεδία και ο εφοδιασμός των μεταπτυχιακών φοιτητών/τριων με εξειδικευμένες γνώσεις σε αυτά, με στόχο την πληρέστερη προετοιμασία τους για μια επιτυχημένη επαγγελματική σταδιοδρομία.
Τίτλος Σπουδών:
Το Π.Μ.Σ. απονέμει Δίπλωμα Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) με τίτλο «Ιστορία της Ιατρικής και Βιολογική Ανθρωπολογία: Υγεία, Νόσος και Φυσική Επιλογή, στις εξής δύο (2) ειδικεύσεις:
Α) Ιστορία της Ιατρικής και
Β) Βιολογική Ανθρωπολογία
Διάρκεια σπουδών : Η χρονική διάρκεια για την απονομή του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) ορίζεται σε τέσσερα (4) ακαδημαϊκά εξάμηνα.
Γλώσσα Διδασκαλίας: Γλώσσα διδασκαλίας ορίζεται η ελληνική, εκτός των περιπτώσεων κατά τις οποίες καλούνται μέλη ΔΕΠ Πανεπιστημίων της αλλοδαπής ή αλλοδαποί ειδικοί επιστήμονες για διαλέξεις ή σεμινάρια, οπότε η διδασκαλία δύναται να γίνεται στην αγγλική γλώσσα.
Δίδακτρα: Τα δίδακτρα για κάθε μεταπτυχιακό φοιτητή ανέρχονται στο ποσό των 2.400 ευρώ (για όλη τη φοίτηση) και θα καταβάλλονται σε δύο δόσεις. Η καταβολή της πρώτης δόσης (1.200 €) είναι προϋπόθεση εγγραφής στο α΄ εξάμηνο και η καταβολή της δεύτερης δόσης(1.200 €) είναι προϋπόθεση εγγραφής στο β΄ εξάμηνο.
Κατηγορίες και αριθμός εισακτέων:
Στο Π.Μ.Σ. γίνονται δεκτοί πτυχιούχοι των Τμημάτων Ιατρικής, Οδοντιατρικής, Ιστορίας, Βιολογίας, Ιστορίας και Εθνολογίας, Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Ελληνικής Φιλολογίας, Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και άλλων συναφών τμημάτων ΑΕΙ της ημεδαπής και ομοταγών αναγνωρισμένων ιδρυμάτων της αλλοδαπής. Επίσης, μπορούν να γίνουν δεκτοί και πτυχιούχοι άλλων τμημάτων ΑΕΙ ή άλλων Ανωτάτων Σχολών , μετά από απόφαση της ΕΔΕ..
Υποψήφιοι μπορούν να είναι και τελειόφοιτοι φοιτητές των παραπάνω Τμημάτων, οι οποίοι θα έχουν περατώσει επιτυχώς τις προπτυχιακές τους σπουδές πριν από τη λήξη των εγγραφών και θα πληρούν όλες τις προϋποθέσεις εισαγωγής στο ΔΠΜΣ.
Μέλη των κατηγοριών Ε.Ε.Π., Ε.ΔΙ.Π. και Ε.Τ.Ε.Π., εφόσον πληρούν τις προϋποθέσεις του πρώτου εδαφίου της παρ. 1 του άρθρου 34, μπορούν να εγγραφούν ως υπεράριθμοι και μόνο ένας κατ΄ έτος ανά Π.Μ.Σ., που οργανώνεται σε Τμήματα του Ιδρύματος που υπηρετούν, το οποίο είναι συναφές με τον τίτλο σπουδών και το έργο που επιτελούν στο οικείο Ίδρυμα.
Διαδικασία επιλογής και εγγραφή επιτυχόντων
Αξιολόγηση των υποψηφίων: Η Επιτροπή εξετάσεων αξιολογεί τον φάκελο του κάθε υποψηφίου και καλεί σε προσωπική συνέντευξη τους υποψήφιους που έχουν καταθέσει εμπρόθεσμα όλα τα απαραίτητα από την προκήρυξη δικαιολογητικά.
Επιλογή υποψηφίων: Η επιλογή γίνεται με βάση το σύνολο των μορίων που προκύπτουν από τη συνεκτίμηση των κριτηρίων, τα οποία προβλέπονται στο άρθρο 4 παρ. 1α του Ν. 3685/2008, ως εξής:
α) Γενικός βαθμός πτυχίου, πολλαπλασιαζόμενος με τον συντελεστή δυόμισι (2,5), με ανώτατο όριο τα εικοσιπέντε (25) μόρια.
β) Σχετικότητα πτυχίου με το αντικείμενο του ΔΠΜΣ:
i) Πτυχίο Τμήματος Ιατρικής, Ιστορίας και Εθνολογίας, Ιστορίας, Οδοντιατρικής, Βιολογίας, Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Κοινωνικής Ανθρωπολογίας, Ελληνικής φιλολογίας ελληνικού Πανεπιστημίου ή ομοταγούς του εξωτερικού (με αντιστοιχία ΔΟΑΤΑΠ ή ΚΥΣΑΤΣ): δέκα (10) μόρια
ii) Πτυχίο άλλων Τμημάτων ΑΕΙ: ένα (1) μόριο
γ) Προηγούμενη ερευνητική δραστηριότητα ή συμμετοχή σε εκπαιδευτικά προγράμματα κινητικότητας σπουδαστών: από ένα (1) ως πέντε (5) μόρια.
δ) Ενδεχόμενη επαγγελματική εμπειρία: από ένα (1) ως πέντε (5) μόρια.
ε) Λοιποί συναφείς τίτλοι σπουδών από μηδέν (0) έως δέκα (10) μόρια.
στ) Τίτλοι ξένων γλωσσών, πέραν της αγγλικής (από ένα (1) έως πέντε (5) μόρια.
ζ) προφορική συνέντευξη με κλίμακα βαθμολόγησης από μηδέν (0) έως δέκα (10). Ο βαθμός της προφορικής συνέντευξης πολλαπλασιάζεται με τον συντελεστή δύο (2), δηλαδή η συνέντευξη λαμβάνει κατ’ ανώτατο όριο είκοσι (20) μόρια.
Πρόγραμμα Σπουδών (Μαθήματα – ECΤS)
Το σύνολο των πιστωτικών μονάδων (ECTS) που απαιτούνται για την απόκτηση του Διπλώματος Μεταπτυχιακών Σπουδών (Δ.Μ.Σ.) είναι 120 ECTS. Στο 1ο εξάμηνο διδάσκονται τέσσερα υποχρεωτικά μαθήματα. Στο 2ο εξάμηνο διδάσκονται τέσσερα (4) υποχρεωτικά μαθήματα. Στο 3ο εξάμηνο οι φοιτητές καλούνται να επιλέξουν εξειδίκευση, είτε στην Ιστορία της Ιατρικής, είτε στη Βιολογική Ανθρωπολογία και διδάσκονται τα τέσσερα (4) αντίστοιχα υποχρεωτικά μαθήματα.Στο 4ο εξάμηνο οι φοιτητές εκπονούν τη Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία.
Το αναλυτικό πρόγραμμα μαθημάτων ανά εξάμηνο διαμορφώνεται ως εξής:
Α’ Εξάμηνο:
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Μεθοδολογία στην Ιστορία της Ιατρικής – Ιατρική ιστοριογραφία
- Εισαγωγή στην αρχαία ιατρική
- Βιολογική ανθρωπολογία: μεθοδολογία
- Ανατομία – Οστεολογία
Β’ Εξάμηνο:
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Ιστορική νοσολογία και επιδημιολογία
- Διαχείριση πόνου στην ιστορία
- Παλαιοπαθολογία: τεχνικές και πρακτική
- Ποσοτικές και ποιοτικές μέθοδοι έρευνας στις κοινωνικές επιστήμες
Γ’ Εξάμηνο:
Α. Ειδίκευση Ιστορία της Ιατρικής
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Κειμενική μελέτη ελληνικής ιατρικής από την αρχαιότητα μέχρι το Βυζάντιο
- Νεότερη ιστορία ιατρικής με έμφαση στον ελληνικό χώρο
- Ειδικά θέματα στην ιστορία της ιατρικής
- Ιστορία Δημόσιας Υγείας
Β. Ειδίκευση Βιολογική Ανθρωπολογία
Υποχρεωτικά μαθήματα
-
- Παλαιογενετική
- Ταφονομία και ταφική αρχαιολογία
- Εξέλιξη του ανθρώπου
- Ειδικά θέματα παλαιοδιατροφής, παλαιοπαθολογίας και παλαιοδημογραφίας
Δ’ Εξάμηνο
-
- Εκπόνηση, συγγραφή και παρουσίαση μεταπτυχιακής διπλωματικής εργασίας.
Τι άλλο πρέπει να ξέρω :
Χρήσιμα Έντυπα:
- Προκήρυξη : Πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος (ακαδ. έτος 2025-2026)
- ΦΕΚ Ίδρυσης : ΦΕΚ 4055 τ.Β΄/17.09.2018 και ΦΕΚ 4173 τ.Β’/31.07.2025
Περισσότερα στοιχεία :
- Ηλεκτρονική διεύθυνση ΠΜΣ: http://hmba.med.auth.gr/
Διάρκεια Λειτουργίας
Το Δ.Π.Μ.Σ. θα λειτουργήσει έως και το ακαδημαϊκό έτος 2028-2029, με δυνατότητα παράτασης, με την επιφύλαξη της μη πιστοποίησής του κατά την περιοδική αξιολόγηση του επισπεύδοντος Τμήματος.