Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος διαγιγνώσκει και αντιμετωπίζει ψυχικές διαταραχές με επιστημονικό και θεραπευτικό τρόπο;
Ο Ψυχολόγος με ειδίκευση στην Κλινική Ψυχολογία είναι ο επιστήμονας που αξιολογεί, διαγιγνώσκει και παρεμβαίνει σε περιπτώσεις ψυχοπαθολογίας. Στόχος του είναι η πρόληψη, η θεραπεία και η αποκατάσταση ψυχικών διαταραχών, καθώς και η βελτίωση της λειτουργικότητας και της ποιότητας ζωής του ατόμου.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Διενεργεί κλινικές συνεντεύξεις και ψυχολογικές αξιολογήσεις.
Χρησιμοποιεί ψυχομετρικά τεστ προσωπικότητας, νοημοσύνης και ψυχολογικών λειτουργιών.
Διαγιγνώσκει ψυχικές διαταραχές.
Σχεδιάζει και εφαρμόζει ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις (ατομικές, ομαδικές, οικογενειακές).
Αντιμετωπίζει διαταραχές όπως κατάθλιψη, αγχώδεις διαταραχές, διαταραχές προσωπικότητας, εξαρτήσεις, ψυχώσεις.
Συνεργάζεται με ψυχιάτρους, νευρολόγους και άλλους επαγγελματίες υγείας.
Συμμετέχει σε προγράμματα πρόληψης και ευαισθητοποίησης της κοινότητας.
Συνθήκες Εργασίας
Οι συνθήκες εξαρτώνται από τον φορέα απασχόλησης.
Σε νοσοκομεία και ψυχιατρικές κλινικές αντιμετωπίζει αυξημένο φόρτο εργασίας και υπερωρίες.
Ως ελεύθερος επαγγελματίας καθορίζει ο ίδιος το ωράριό του.
Το έργο του είναι συναισθηματικά απαιτητικό.
Συμμετέχει σε συνέδρια και επιστημονικές συναντήσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Ψυχολόγου με ειδίκευση στην Κλινική Ψυχολογία ταιριάζει σε νέους που έχουν βαθύ ενδιαφέρον για την ψυχική υγεία,
διαθέτουν ενσυναίσθηση και ψυχική ανθεκτικότητα,
μπορούν να διαχειρίζονται έντονα συναισθηματικά φορτισμένες καταστάσεις,
έχουν αναλυτική σκέψη και επιστημονική προσέγγιση,
σέβονται τη διαφορετικότητα και τον κώδικα δεοντολογίας,
επιδιώκουν μακρόχρονη εκπαίδευση και συνεχή επιμόρφωση.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι απλή παροχή συμβουλών χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση.
Δεν υποκαθιστά την ιατρική ειδικότητα του ψυχιάτρου.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους δυσκολεύονται να διαχειριστούν σοβαρές ψυχικές διαταραχές.
Δεν αποτελεί επάγγελμα χωρίς μακρόχρονη εκπαίδευση και προσωπική δουλειά.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Ψυχολόγος με ειδίκευση στην Κλινική Ψυχολογία;
Σπουδές πραγματοποιούνται στα Τμήματα Ψυχολογίας των Πανεπιστημίων.
Απαιτείται άδεια άσκησης επαγγέλματος ψυχολόγου.
Ακολουθούν μεταπτυχιακές σπουδές στην Κλινική Ψυχολογία ή στην Ψυχολογία της Υγείας.
Προϋποτίθεται πρακτική άσκηση και εξειδίκευση σε συγκεκριμένη ψυχοθεραπευτική προσέγγιση.
Η συνεχής επιμόρφωση και η προσωπική ψυχοθεραπεία αποτελούν βασικά στοιχεία επαγγελματικής εξέλιξης.
Πού μπορείς να δουλέψεις;
Σε ψυχιατρικά νοσοκομεία και κλινικές.
Σε κέντρα ψυχικής υγείας και κέντρα ημέρας.
Σε συμβουλευτικούς σταθμούς παιδιών, εφήβων και γονέων.
Σε κέντρα απεξάρτησης και αποκατάστασης.
Σε ιδρύματα κοινωνικής πρόνοιας.
Σε ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια.
Ως ελεύθερος επαγγελματίας με ιδιωτικό γραφείο.
Η Κλινική Ψυχολογία αποτελεί έναν από τους πιο απαιτητικούς και ουσιαστικούς κλάδους της ψυχολογίας, με σημαντική συμβολή στην πρόληψη και την αντιμετώπιση ψυχικών διαταραχών και στην ενίσχυση της ψυχικής ανθεκτικότητας των ανθρώπων.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Μπορείς να διαχειριστείς σοβαρές ψυχικές δυσκολίες χωρίς να επηρεάζεσαι υπερβολικά;
Σε ενδιαφέρει η εις βάθος μελέτη της ψυχοπαθολογίας;
Είσαι διατεθειμένος να επενδύσεις σε μακρόχρονη εκπαίδευση;
Έχεις ενσυναίσθηση αλλά και επαγγελματικά όρια;
Θα ήθελες να συμβάλεις ουσιαστικά στη βελτίωση της ψυχικής υγείας των ανθρώπων;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Αντικείμενο της εργασίας του είναι η διάγνωση κλινικών ψυχοπαθολογικών συμπεριφορών, καθώς και η παροχή υποστήριξης και ψυχοθεραπευτικής αγωγής για την πρόληψη και την αντιμετώπισή τους.
Ειδικότερα, παρατηρεί, καταγράφει και αξιολογεί το είδος της ψυχικής διαταραχής που παρουσιάζει ο ασθενής, αναζητεί πιθανά αίτια εκδήλωσης αυτής της δυσλειτουργικής συμπεριφοράς, και κυρίως σχεδιάζει και εφαρμόζει την κατάλληλη παρέμβαση προκειμένου να μειώσει τα αρνητικά της χαρακτηριστικά, να οργανώσει ένα υποστηρικτικό περιβάλλον για τον ασθενή και να βελτιώσει την καθημερινή του ζωή.
Μπορεί να εξειδικευτεί σε μια συγκεκριμένη γνωστική περιοχή, όπως είναι η κατάθλιψη, η εξάρτηση από ουσίες ή τάσεις αυτοκτονίας, αλλά και σε ένα συγκεκριμένο πληθυσμό, παιδιά ή υπερήλικες, εφαρμόζοντας ατομικά, ομαδικά ή οικογενειακά (συστημικά) μοντέλα ψυχοθεραπείας. Χρησιμοποιεί διάφορες διαγνωστικές μεθόδους, τεστ, ψυχολογικές δοκιμασίες προσωπικότητας, νοημοσύνης και ψυχολογικών λειτουργιών.
Η μεθοδολογία που ακολουθεί για τη διαχείριση ενός περιστατικού εξαρτάται από την ψυχολογική θεωρία που ακολουθεί (ψυχαναλυτική, συμπεριφορική, γνωστική, ανθρωπιστική κ.ά.), ενώ η παρέμβασή του σχετίζεται άμεσα και με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τις ανάγκες του ασθενούς.
Στα επαγγελματικά και ερευνητικά του ενδιαφέροντα περιλαμβάνονται βασικές κατηγορίες της ψυχοπαθολογίας, όπως οι διαταραχές προσωπικότητας, οι συναισθηματικές – διπολικές διαταραχές, η νευροψυχοφαρμακολογία, διάφορες μορφές ψύχωσης, οι νευρώσεις, διτροφικές διαταραχές, οι διαταραχές διάθεσης, οι καταθλιπτικές διαταραχές, οι διασχιστικές και σωματόμορφες διαταραχές, οι αγχώδεις διαταραχές, κ.ά.
Σκοπός του είναι να σχεδιάσει πολιτικές και προγράμματα προληπτικής παρέμβασης σε διαφορετικά πλαίσια (επισκέψεις σε Κέντρα Ψυχικής Υγείας, νοσοκομεία, σχολεία κ.α.), και προς διαφορετικές κατευθύνσεις προκειμένου να επιτύχει την ευαισθητοποίηση του κοινωνικού συνόλου σε ζητήματα κλινικής ψυχολογίας (κάπνισμα, ναρκωτικά, AIDS, αντισύλληψη κ.λπ.), να εφαρμόσει θεραπευτικές πρακτικές και να εκπαιδεύσει το κοινό σε βασικά θέματα διασφάλισης της ψυχικής υγείας του ανθρώπου. Για καλύτερα αποτελέσματα συνεργάζεται με ψυχιάτρους, νευρολόγους, παιδαγωγούς, κοινωνικούς λειτουργούς, πολιτειακούς παράγοντες κ.ά.
Συνθήκες Εργασίας:
Οι συνθήκες εργασίας του σχετίζονται άμεσα με το φορέα απασχόλησής του. Όταν εργάζεται σε ιδρύματα, ψυχιατρικές κλινικές και νοσοκομεία συνήθως αντιμετωπίζει φόρτο εργασίας, ενώ είναι συχνές και οι υπερωρίες. Αν εργάζεται ως ελεύθερος επαγγελματίας καθορίζει ο ίδιος το ωράριό του.
Πολλές φορές χρειάζεται να μετακινείται στο εξωτερικό προκειμένου να συμμετέχει σε συνέδρια και να ενημερώνεται για τα αποτελέσματα σύγχρονων κοινωνικών ερευνών στο αντικείμενο των επαγγελματικών του δραστηριοτήτων.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Απαιτείται μακρόχρονη εκπαίδευση σε θέματα προσωπικότητας και ψυχοπαθολογίας, ψυχομετρικής αξιολόγησης, ψυχοθεραπευτικών διαδικασιών, νευροψυχοφαρμακολογίας, μεθοδολογίας έρευνας κ.ά., ενώ πρέπει να υποβληθεί και ο ίδιος στη διαδικασία της προσωπικής ανάπτυξης και ψυχοθεραπείας.
Επίσης, απαιτείται αγάπη για τον άνθρωπο, σεβασμός στη διαφορετικότητα, επαγγελματική ευσυνειδησία, διάθεση προσφοράς, ενδιαφέρον για την έρευνα. Ακόμα, πρέπει να εμπνέει σεβασμό και εμπιστοσύνη, να είναι ευγενικός, διακριτικός, πρόθυμος και εχέμυθος.
Τέλος, η τήρηση του κώδικα δεοντολογίας, η δυνατότητα για πραγματοποίηση επαγγελματικών ταξιδιών και η συνεχής ενημέρωση για τις εξελίξεις στον τομέα του θεωρούνται απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχή άσκηση του συγκεκριμένου επαγγέλματος.
Σπουδές:
Σπουδές Ψυχολογίας μπορούν να γίνουν στα τμήματα Ψυχολογίας των Πανεπιστημίων. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σπουδές σε μεταπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε σχετικά Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών, όπως για παράδειγμα αυτό του τμήματος Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, το οποίο οργανώνει και λειτουργεί Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στην κατεύθυνση: Ψυχολογία της Υγείας και της Κλινικής Ψυχολογίας.
Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να απασχοληθεί τόσο στο δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό τομέα, σε ψυχιατρικά νοσοκομεία, σε κλινικές, σε κέντρα ψυχικής υγείας, σε κέντρα ημέρας, σε συμβουλευτικούς σταθμούς παιδιών, εφήβων και γονέων, σε κέντρα απεξάρτησης, σε θεραπευτήρια για ψυχικές παθήσεις, σε κέντρα αποκατάστασης, σε Ιδρύματα Κοινωνικής Πρόνοιας, ή ως ελεύθερος επαγγελματίας.
Ακόμη, μπορεί να εργαστεί σε ερευνητικά κέντρα, σε Πανεπιστημιακά Ιδρύματα, στο υπουργείο Υγείας, στην εκπαίδευση, σε συλλόγους και επιστημονικές εταιρείες οργάνωσης επιμορφωτικών και βιωματικών σεμιναρίων, σε ιδιωτικές εταιρείες αντιμετώπισης διατροφικών κι άλλων διαταραχών κ.λπ.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, η ψυχολογική έρευνα σχετικά με τις στρατηγικές προσέγγισης των ψυχικών διαταραχών σε συνδυασμό με τη νέα θεραπευτική τεχνολογία δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας για εξειδικευμένους επαγγελματίες. Άλλωστε, η επαγγελματική σταδιοδρομία των πτυχιούχων κλινικών ψυχολόγων είναι συνάρτηση των ευρύτερων και ειδικών επιστημονικών γνώσεων και της πρακτικής άσκησης σε συνδυασμό με την ευρεία και ειδική κατάρτισή τους στην ερευνητική μέθοδο και στην αξιολόγηση.