Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος σκαλίζει το ξύλο και το μετατρέπει σε έργο τέχνης;
Ο Τεχνίτης Ξυλογλυπτικής είναι ο επαγγελματίας που διαμορφώνει, σκαλίζει και διακοσμεί ξύλινες επιφάνειες και αντικείμενα, δημιουργώντας ανάγλυφα σχέδια και γλυπτές παραστάσεις.
Με απλά λόγια, είναι ο καλλιτέχνης που «δίνει ζωή» στο ξύλο.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Σχεδιάζει το μοτίβο που θα σκαλίσει.
Επιλέγει το κατάλληλο είδος ξύλου (καρυδιά, οξιά, κυπαρίσσι κ.ά.).
Λαξεύει και σκαλίζει το ξύλο με παραδοσιακά εργαλεία ή σύγχρονα μηχανήματα.
Δημιουργεί έπιπλα, τέμπλα, εικονοστάσια, γλυπτά και διακοσμητικά αντικείμενα.
Τρίβει, λειαίνει και βερνικώνει την επιφάνεια.
Ακονίζει και συντηρεί τα εργαλεία του.
Μπορεί να ασχοληθεί με εκκλησιαστική, αστική ή νησιώτικη ξυλογλυπτική.
Συνθήκες Εργασίας
Εργάζεται κυρίως σε εργαστήριο.
Υπάρχει θόρυβος, σκόνη και πριονίδια.
Δουλεύει πολλές ώρες σκυμμένος, γονατιστός ή όρθιος.
Δεν έχει πάντα σταθερό ωράριο.
Απαιτείται προσοχή για αποφυγή ατυχημάτων.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Τεχνίτη Ξυλογλυπτικής ταιριάζει σε νέους που έχουν καλλιτεχνικό ταλέντο,
διαθέτουν δημιουργική φαντασία και καλαισθησία,
είναι επιδέξιοι στα χέρια και στα δάχτυλα,
έχουν υπομονή και επιμονή,
εργάζονται με ακρίβεια και μεθοδικότητα,
αντέχουν χειρωνακτική και απαιτητική εργασία.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι απλή ξυλουργική χωρίς καλλιτεχνικό στοιχείο.
Δεν είναι εργασία γραφείου.
Δεν επιτρέπει προχειρότητα ή έλλειψη συγκέντρωσης.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους δεν αντέχουν σωματική κόπωση.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Τεχνίτης Ξυλογλυπτικής;
Σπουδές προσφέρονται στην ειδικότητα Ξυλογλυπτικής – Διακοσμητικής Επίπλου στη ΣΑΕΚ Καλαμπάκας του Ο.Γ.Ε.Ε.Κ.Α. «ΔΗΜΗΤΡΑ».
Γνώσεις μπορούν επίσης να αποκτηθούν μέσω μαθητείας κοντά σε έμπειρους τεχνίτες.
Πού μπορείς να δουλέψεις;
Σε επιχειρήσεις παραγωγής ξύλινων κατασκευών και επίπλων.
Ως ελεύθερος επαγγελματίας με δικό του εργαστήριο.
Στον χώρο της διακοσμητικής ξύλου.
Στην εμπορία ξύλινων προϊόντων και επίπλων.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σου αρέσει να δημιουργείς με τα χέρια σου;
Έχεις φαντασία και αίσθηση του σχεδίου;
Μπορείς να δουλεύεις με ακρίβεια σε λεπτομέρειες;
Αντέχεις σωματική καταπόνηση και πολύωρη συγκέντρωση;
Θα ήθελες να συνεχίσεις μια παραδοσιακή τέχνη με ιστορία;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Ο τεχνίτης ξυλογλυπτικής σκαλίζει σε ξύλινες επιφάνειες, σε ξύλινα έπιπλα καθώς και σε διάφορα ξύλινα αντικείμενα ανάγλυφες διακοσμητικές παραστάσεις χρησιμοποιώντας παραδοσιακά εργαλεία και μεθόδους, καθώς και σύγχρονων μηχανών σκαλίσματος και αντιγραφής, αποτελεί το κύριο αντικείμενο της εργασίας του.
Πιο συγκεκριμένα, ο Τεχνίτης Ξυλογλυπτικής ασχολείται με το σχεδιασμό, τη λάξευση, το σκάλισμα και την επεξεργασία του ακατέργαστου ξύλου (καρυδιά, οξιά, ασπρόξυλο, κυπαρίσσι, μουριά, πυξάρι, κέδρος, αγριελιά κ.ά.) για την κατασκευή διαφόρων ειδών προϊόντων (έπιπλα, τραπέζια, τέμπλα εκκλησιών, εικονοστάσια, άμβωνες, μανουάλια, αναλόγια, δεσποτικοί θρόνοι, ακρόπρωρα πλοίων, προτομές, ξύλινα γλυπτά, γκλίτσες, πίνακες, μπιζού, ολόγλυφα κ.ά.) που χρησιμοποιούνται για διακοσμητικές και άλλες ανάγκες.
Η πιο απλούστερη τεχνική σκαλίσματος του ξύλου είναι η “εσώγλυφη ή χαρακτή”, όπου το σχέδιο αποδίδεται με άβαθες χαρακιές πάνω στην επίπεδη επιφάνεια του ξύλου. Για να μπορέσει, όμως, ο συγκεκριμένος επαγγελματίας να δημιουργήσει ένα ανάγλυφο ή να σκάψει το σχέδιό του μέσα στο ξύλο χρειάζεται να χρησιμοποιήσει ειδικά εργαλεία, όπως λαξευτές, πλάνες, τρίφτες, φρέζες, σβούρες, ροκάνια, γυαλόχαρτο, πριόνια, μηχανήματα επεξεργασίας ξύλου κ.ά.
Η ξυλογλυπτική ανήκει στην τέχνη της γλυπτικής, η οποία με ποικίλες τεχνοτροπίες μπορεί να εκφραστεί σε διάφορες μορφές πάνω στο ξύλο. Τα βασικά σημεία που προσεγγίζει κάθε φορά ο τεχνίτης ξυλογλυπτικής για το ξυλόγλυπτο δημιούργημά του είναι οι φόρμες για το σχέδιο, τα είδη ξύλων που μπορούν να δουλευτούν, τα εργαλεία και το ακόνισμά τους, και το βερνίκωμα του ξύλου.
Στην Νεότερη Ιστορία της Ελλάδας και συγκεκριμένα το 17ο και 18ο αιώνα, η ξυλογλυπτική έκανε έντονη την παρουσία της παράλληλα με την ανάπτυξη της Αρχιτεκτονικής και της Παραδοσιακής Τέχνης, με τεχνίτες από την Ήπειρο, οι οποίοι φιλοτέχνησαν τα περισσότερα ξυλόγλυπτα στη Ελλάδα. Από τα μέσα του 18ου αιώνα η ξυλογλυπτική γίνεται πιο περίτεχνη και πιο αρμονική προσθέτοντας στοιχεία από τη δυτική κουλτούρα, αλλά όχι μόνο ως οργανικό και διακοσμητικό στοιχείο της αρχιτεκτονικής, αλλά και ως αυτόνομη τέχνη.
Οι πιο φημισμένες περιοχές με ξυλογλυπτική παράδοση είναι της Ηπείρου, της Μακεδονίας, τα νησιά του Αιγαίου και ιδιαίτερα τα Δωδεκάνησα και η Κρήτη. Η ξυλογλυπτική μπορεί να διαιρεθεί σε τέσσερις κυρίως κατηγορίες: την Ποιμενική, η οποία αναπαριστά φιγούρες της υπαίθρου, την Αστική η οποία επικεντρώνεται στη διακόσμηση επίπλων, την Εκκλησιαστική που αφορά τα βυζαντινά σχέδια και την Νησιώτικη που αφορά κυρίως κορνίζες, καθίσματα, κασέλες και πίνακες.
Συνθήκες Εργασίας:
Ο τεχνίτης ξυλογλυπτικής εργάζεται κυρίως στο εργαστήριό του, όπου υπάρχει αρκετός θόρυβος, σκόνη, πριονίδια από τα ξύλα που χρησιμοποιεί. Δουλεύει συνήθως μόνος του και η εργασία του είναι χειρωνακτική και καλλιτεχνική ταυτόχρονα. Η σωματική κόπωση κα το άγχος χαρακτηρίζει τη δουλειά του, παράλληλα όμως υπάρχει και η ικανοποίηση της δημιουργίας μετά την ολοκλήρωση του έργου του.
Δεν έχει συγκεκριμένο ωράριο εργασίας και εργάζεται με οδηγό την έμπνευση και τη διάθεσή του. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στον χειρισμό των εργαλείων που χρησιμοποιεί για να αποφεύγονται ατυχήματα. Επειδή η τέχνη της ξυλογλυπτικής είναι μια ιδιαίτερα λεπτή εργασία, ο συγκεκριμένος ειδικός είναι υποχρεωμένος να εργάζεται είτε γονατιστός (ή σκυμμένος) στο αντικείμενο της δημιουργίας του, είτε συνεχώς όρθιος, γεγονός που καταντά τη δουλειά του αρκετά κουραστική και επίπονη.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Ο τεχνίτης ξυλογλυπτικής απαιτείται να έχει ταλέντο, δημιουργική φαντασία, καλαισθησία, υπολογιστική ικανότητα και επιδεξιότητα στη χρήση των ειδικών εργαλείων που χρησιμοποιεί. Πρέπει να διαθέτει υπομονή, επιμονή, παρατηρητικότητα και να εργάζεται με ιδιαίτερη ακρίβεια, προσοχή και μεθοδικότητα.
Απαιτείται, ακόμη, επινοητικότητα, συνέπεια, ευσυνειδησία, εργατικότητα και ικανότητα αντίληψης των μορφών και των σχημάτων που πρόκειται να δημιουργήσει. Τα κυριότερα σωματικά προσόντα που απαιτούνται για το συγκεκριμένο επάγγελμα είναι η επαρκής φυσική δύναμη, η αντοχή, η ευκινησία και η δεξιοτεχνία στις κινήσεις των χεριών και των δακτύλων.
Τέλος, οι καλές σχέσεις με τους πελάτες, ο δυναμισμός και οι επικοινωνιακές δεξιότητες συμπληρώνουν τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα που θέλει να ασχοληθεί με το επάγγελμα του τεχνίτη ξυλογλυπτικής.
Σπουδές:
Σπουδές στην ειδικότητα του Τεχνίτη Ξυλογλυπτικής προσφέρονται στην ειδικότητα Ξυλογλυπτικής-Διακοσμητικής Επίπλου στην ΣΑΕΚ Καλαμπάκας που ανήκει στον Οργανισμό Γεωργικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης, Κατάρτισης και Απασχόλησης (Ο.Γ.Ε.Ε.Κ.Α.) –«ΔΗΜΗΤΡΑ».
Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να απασχοληθεί στον ιδιωτικό τομέα ως υπάλληλος σε επιχειρήσεις παραγωγής ξύλινων κατασκευών και επίπλων ή ως ελεύθερος επαγγελματίας ανοίγοντας τη δική του επιχείρηση.
Επειδή πρόκειται για ένα παραδοσιακό επάγγελμα που συνεχώς φθίνει, ο συγκεκριμένος επαγγελματίας μπορεί να ασχοληθεί με τη διακοσμητική ξύλου, καθώς και με την εμπορία προϊόντων ξύλου και επίπλου.