Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Πόσο επηρεάζει ένα παιδικό βιβλίο ή ένα ψηφιακό εκπαιδευτικό υλικό τον τρόπο που σκέφτεται και μαθαίνει ένα παιδί;
Ο Παιδαγωγός με ειδίκευση στο Παιδικό Βιβλίο και στο Παιδαγωγικό Υλικό μελετά, αναλύει, σχεδιάζει και αξιολογεί βιβλία και εκπαιδευτικά μέσα που απευθύνονται σε παιδιά προσχολικής και σχολικής ηλικίας. Στόχος του είναι να διασφαλίσει ότι το παιδαγωγικό υλικό –έντυπο ή ψηφιακό– συμβάλλει ουσιαστικά στη γνωστική, γλωσσική και ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των παιδιών.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Στην επαγγελματική του δραστηριότητα:
αναλύει παιδικά και σχολικά βιβλία ως προς το κείμενο, τη γλώσσα και την εικονογράφηση,
αξιολογεί την παιδαγωγική τους αξία και τη συμβολή τους στη μαθησιακή διαδικασία,
διερευνά τη σχέση ανάμεσα στο έντυπο βιβλίο και τα ψηφιακά πολυμέσα,
σχεδιάζει και υλοποιεί ερευνητικές μελέτες για την αποτελεσματικότητα διαφορετικών μορφών υλικού,
παράγει καινοτόμο παιδαγωγικό υλικό, έντυπο και ηλεκτρονικό, καθώς και ψηφιακές εφαρμογές.
Αξιοποιεί τα πορίσματα της έρευνας για να προτείνει βελτιώσεις στα αναλυτικά προγράμματα, ώστε το σχολείο να ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες των παιδιών και να προσφέρει ένα περιβάλλον μάθησης δημιουργικό, ευχάριστο και ουσιαστικό.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα αυτό ταιριάζει σε νέους που:
αγαπούν το παιδικό βιβλίο και τη λογοτεχνία,
ενδιαφέρονται για τη σχέση εκπαίδευσης και τεχνολογίας,
έχουν αναλυτική σκέψη και ερευνητικό ενδιαφέρον,
διαθέτουν δημιουργικότητα και φαντασία,
θέλουν να συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν περιορίζεται στην απλή επιλογή «καλών» βιβλίων για παιδιά.
Δεν αφορά μόνο τη συγγραφή ή την εικονογράφηση, αλλά την επιστημονική αξιολόγηση και τον παιδαγωγικό σχεδιασμό.
Δεν είναι επάγγελμα χωρίς έρευνα και τεκμηρίωση, καθώς απαιτεί συστηματική μελέτη και αξιολόγηση δεδομένων.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις ειδικός στο Παιδικό Βιβλίο και στο Παιδαγωγικό Υλικό;
Σε προπτυχιακό επίπεδο σπουδές παρέχονται στα Παιδαγωγικά Τμήματα και στα Τμήματα Προσχολικής Αγωγής των Πανεπιστημίων.
Σε μεταπτυχιακό επίπεδο προσφέρονται εξειδικευμένα Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών, όπως το Διεπιστημονικό Πρόγραμμα του Τμήματος Επιστημών Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Αιγαίου με αντικείμενο «Παιδικό Βιβλίο και Παιδαγωγικό Υλικό: Σχέσεις ανταγωνισμού ή συμπληρωματικότητας».
Οι σπουδές περιλαμβάνουν γνωστικά αντικείμενα όπως Παιδαγωγική Ψυχολογία, Σχολικό Βιβλίο και Τάξη, Πολυμέσα και Εκπαίδευση, Μεθόδους και Τεχνικές Έρευνας, Κοινωνιολογία της Εκπαίδευσης και Οικονομία του Παιδικού Βιβλίου.
Συνθήκες εργασίας
Οι συνθήκες εξαρτώνται από τον φορέα απασχόλησης. Στην εκπαίδευση το ωράριο είναι συγκεκριμένο, ενώ σε ερευνητικούς φορείς ή σε ελεύθερη επαγγελματική δραστηριότητα υπάρχει μεγαλύτερη ευελιξία αλλά και αυξημένες απαιτήσεις μελέτης και παραγωγής υλικού.
Συχνά απαιτείται συμμετοχή σε συνέδρια, ερευνητικά προγράμματα και επιμορφωτικά σεμινάρια στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Πού μπορείς να δουλέψεις μετά;
Μπορεί να απασχοληθεί:
στη δημόσια και ιδιωτική εκπαίδευση,
σε παιδικούς σταθμούς και δομές δημιουργικής απασχόλησης,
σε διαγνωστικά και συμβουλευτικά κέντρα,
σε ερευνητικά ινστιτούτα και πανεπιστημιακά ιδρύματα,
σε ιδρύματα κοινωνικής πρόνοιας,
ως ελεύθερος επαγγελματίας αναπτύσσοντας και αξιολογώντας παιδαγωγικό υλικό.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σε ενδιαφέρει να μελετάς πώς ένα βιβλίο επηρεάζει τη σκέψη ενός παιδιού;
Θέλεις να συγκρίνεις παραδοσιακές και ψηφιακές μορφές μάθησης;
Απολαμβάνεις τη διαδικασία έρευνας και ανάλυσης δεδομένων;
Θα ήθελες να συμβάλεις στον ανασχεδιασμό εκπαιδευτικών προγραμμάτων;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Αντικείμενο της εργασίας του είναι η μελέτη, η οργάνωση, η υλοποίηση και η αξιολόγηση σύγχρονων εκπαιδευτικών προγραμμάτων που στηρίζονται σε παραδοσιακά και σύγχρονα παιδαγωγικά μέσα και υλικά με στόχο τη διευκόλυνση της ψυχοκοινωνικής ανάπτυξης των παιδιών προσχολικής και σχολικής ηλικίας. Ειδικότερα, ασχολείται με τη μελέτη παιδικών και σχολικών βιβλίων, αναλύει το περιεχόμενό τους που αφορά τόσο το κείμενο όσο και την εικονογράφησή τους, μελετά τη γλώσσα που χρησιμοποιείται και αξιολογεί την παιδαγωγική τους αξία για την υποστήριξη της πνευματικής ανάπτυξης των παιδιών.
Παράλληλα, έχοντας βασικές γνώσεις πληροφορικής και τεχνολογίας πολυμέσων, εξετάζει την σχέση αλληλεπίδρασης μεταξύ εφαρμογών στον ηλεκτρονικό υπολογιστή και της πνευματικής άσκησης των παιδιών δίνοντας έμφαση στην αξιολόγηση των δυνατοτήτων και της χρησιμότητας της τεχνολογίας. Για το σκοπό αυτό σχεδιάζει και πραγματοποιεί δομημένες έρευνες επιχειρώντας να εξαγάγει ασφαλή συμπεράσματα σχετικά με το αν η χρήση σύγχρονου παιδαγωγικού υλικού με τη βοήθεια των πολυμέσων επιφέρει καλύτερα παιδαγωγικά αποτελέσματα συγκριτικά με πιο παραδοσιακούς τρόπους μάθησης, όπως η ανάγνωση σχολικών και εξωσχολικών παιδικών βιβλίων.
Αξιοποιεί τα συμπεράσματα των επιστημονικών του ερευνών προχωρώντας στην παραγωγή και αξιολόγηση παιδαγωγικού υλικού που είναι δυνατό να προσφέρει πολλά ερεθίσματα στα παιδιά και να διευρύνει τη σκέψη τους και τους πνευματικούς τους ορίζοντες. Η επαγγελματική του κατάρτιση τού επιτρέπει να δημιουργεί πρωτότυπες ηλεκτρονικές εφαρμογές, σύγχρονες ψηφιακές εικονογραφήσεις και παιδαγωγικά παιχνίδια και δοκιμασίες που διευκολύνουν τη διαδικασία της μάθησης, απελευθερώνουν τη φαντασία των παιδιών, ενισχύουν τη δημιουργικότητά τους και κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον τους επιτελώντας παιδαγωγικές λειτουργίες και υποστηρίζοντας την ισόρροπη ανάπτυξη της προσωπικότητας και του ψυχισμού τους.
Απώτερος σκοπός του είναι η ανάδειξη της σημασίας του παιδαγωγικού υλικού στην εκπαίδευση και η υποβολή προτάσεων για τον πιθανό ανασχεδιασμό και τροποποίηση των αναλυτικών προγραμμάτων προκειμένου να ανταποκρίνονται στις εκπαιδευτικές ανάγκες των παιδιών, να υποβοηθούν την αρμονική ανάπτυξή τους και να κάνουν ευχάριστη την παραμονή τους στο σχολικό περιβάλλον.
Συνθήκες Εργασίας:
Οι συνθήκες εργασίας ποικίλλουν και σχετίζονται άμεσα με το φορέα απασχόλησής του. Σε περίπτωση που απασχολείται στο χώρο της δημόσιας ή ιδιωτικής εκπαίδευσης, το ωράριό του είναι συγκεκριμένο και οι συνθήκες ιδιαίτερα ευχάριστες. Όταν εργάζεται σε κάποιον ερευνητικό φορέα ή διατηρεί δικό του γραφείο, είναι δυνατόν να καθορίζει ο ίδιος το ωράριό του.
Συχνά χρειάζεται να μετακινείται τόσο στην Ελλάδα όσο στο εξωτερικό προκειμένου να συμμετέχει σε συνέδρια και να ενημερώνεται για τα αποτελέσματα σύγχρονων ερευνών στο αντικείμενο των επαγγελματικών του δραστηριοτήτων, αλλά και να παρακολουθεί επιμορφωτικά σεμινάρια.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Πρέπει να διαθέτει γνώσεις παιδαγωγικής ψυχολογίας, κοινωνιολογίας, στατιστικής, οικονομίας του παιδικού βιβλίου και του παιδαγωγικού υλικού, να αγαπάει τα παιδιά και να είναι υπομονετικός, ευγενικός, γεμάτος κατανόηση, προθυμία και διάθεση προσφοράς. Επίσης, να εμπνέει σεβασμό και εμπιστοσύνη, να διαθέτει επικοινωνιακές δεξιότητες να έχει έντονο ερευνητικό ενδιαφέρον, παρατηρητικότητα, υψηλό αίσθημα ευθύνης, συνέπεια και ήθος.
Τέλος, η τήρηση του κώδικα δεοντολογίας, η γνώση χρήσης εξειδικευμένων προγραμμάτων στον ηλεκτρονικό υπολογιστή και η συνεχής ενημέρωση για τις εξελίξεις στον τομέα του θεωρούνται απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχή άσκηση του επαγγέλματος.
Σπουδές:
Σπουδές σε προπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε όλα τα παιδαγωγικά τμήματα και στα τμήματα προσχολικής αγωγής των πανεπιστημίων. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σπουδές σε μεταπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών, όπως για παράδειγμα Τμήματος Επιστημών Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Αιγαίου, το οποίο οργανώνει και λειτουργεί Διεπιστημονικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο γνωστικό αντικείμενο «Παιδικό Βιβλίο και Παιδαγωγικό Υλικό: Σχέσεις ανταγωνισμού ή συμπληρωματικότητας»
Το ανωτέρω πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών στοχεύει στην προετοιμασία επιστημόνων που θα μπορούν να αντιμετωπίσουν ένα βασικότατο πρόβλημα της σύγχρονης Εκπαίδευσης: τη δυσαρμονία ανάμεσα σε παραδοσιακούς τρόπους μάθησης και εξωσχολικής απασχόλησης, όπως η ανάγνωση του παιδικού βιβλίου, σχολικού και εξωσχολικού και σε νεοτερικούς, όπως η χρήση του σύγχρονου παιδαγωγικού υλικού και κυρίως των πολυμέσων.
Προσφέρονται μαθήματα, όπως Σχολικό Βιβλίο και Τάξη, Παιδικό Βιβλίο και CD ROM, Γλώσσα – Κείμενο και Κανόνες, Πολυμέσα και άνθρωπος, Παιδαγωγικό υλικό και Αναλυτικά Προγράμματα, Παιδαγωγική Ψυχολογία: Παρασκευή και αξιολόγηση μαθηματικού υλικού, Κοινωνιολογία: Πολιτική αγωγή, Μέθοδοι – τεχνικές έρευνας, Οικονομία του παιδικού βιβλίου και του Παιδαγωγικού υλικού κ.ά.
Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να απασχοληθεί στην ιδιωτική και δημόσια εκπαίδευση, σε παιδικούς σταθμούς, σε διάφορες δομές δημιουργικής απασχόλησης παιδιών, σε ιδρύματα φροντίδας παιδιών, σε διαγνωστικά – συμβουλευτικά κέντρα, σε ερευνητικά ινστιτούτα στην Ελλάδα και το εξωτερικό, σε κέντρα κοινωνικών ερευνών, σε πανεπιστημιακά ιδρύματα, σε ιδρύματα κοινωνικής πρόνοιας ή ως ελεύθερος επαγγελματίας.