Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος φροντίζει τις μέλισσες και μετατρέπει τη δουλειά τους σε μέλι, βασιλικό πολτό και κερί;
Ο μελισσοκόμος είναι ο επαγγελματίας που εκτρέφει και φροντίζει σμήνη μελισσών, παράγει και συλλέγει προϊόντα της κυψέλης και τα διαθέτει στην αγορά.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Ο μελισσοκόμος:
επιλέγει κατάλληλες τοποθεσίες με καλή ανθοφορία και σωστές κλιματολογικές συνθήκες,
εγκαθιστά και μεταφέρει κυψέλες,
επιθεωρεί συχνά τα μελίσσια για να ελέγχει την υγεία και την παραγωγή τους,
συντηρεί και επισκευάζει κυψέλες,
αυξάνει τη χωρητικότητα όταν μεγαλώνει ο πληθυσμός,
συγκομίζει μέλι, βασιλικό πολτό και κερήθρες,
φροντίζει να παραμένει επαρκής τροφή για το σμήνος,
παρέχει συμπληρωματική τροφή και φαρμακευτική αγωγή όταν χρειάζεται.
Χρησιμοποιεί ειδικό εξοπλισμό όπως στολή, μάσκα, γάντια, καπνιστήρι και μελιτοεξαγωγέα.
Η εργασία διαφοροποιείται ανά εποχή: άνοιξη και καλοκαίρι είναι περίοδοι έντονης δραστηριότητας, ενώ φθινόπωρο και χειμώνα κυριαρχούν οι εργασίες συντήρησης και προστασίας.
Συνθήκες εργασίας
Η εργασία γίνεται κυρίως στην ύπαιθρο, κάτω από όλες τις καιρικές συνθήκες.
Ο μελισσοκόμος:
εργάζεται συχνά μόνος,
εκτελεί χειρωνακτικές εργασίες,
μετακινεί συχνά τις κυψέλες σε νέες περιοχές,
έχει εποχιακό και μη σταθερό ωράριο.
Η χρήση προστατευτικού εξοπλισμού είναι απαραίτητη, καθώς τα τσιμπήματα μπορεί να είναι επικίνδυνα, ιδιαίτερα για άτομα με αλλεργίες.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα ταιριάζει σε νέους που:
αγαπούν τη φύση και την ύπαιθρο,
διαθέτουν υπομονή και ψυχραιμία,
είναι παρατηρητικοί και προσεκτικοί,
αντέχουν τη σωματική εργασία,
έχουν επιδεξιότητα και οργανωτικότητα,
μπορούν να εργάζονται αυτόνομα.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι εργασία γραφείου με σταθερό ωράριο.
Δεν είναι κατάλληλο για άτομα με έντονες αλλεργίες στα τσιμπήματα.
Δεν περιορίζεται μόνο στη συγκομιδή μελιού – απαιτεί συνεχή φροντίδα και ευθύνη για την υγεία του σμήνους.
Σπουδές
Εκπαίδευση μπορεί να γίνει:
στην ειδικότητα Τεχνικός Ζωικής Παραγωγής των Επαγγελματικών Λυκείων,
μέσω προγραμμάτων κατάρτισης, όπως στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης,
με πρακτική εμπειρία κοντά σε έμπειρους μελισσοκόμους.
Πού μπορεί να εργαστεί
Ο μελισσοκόμος μπορεί:
να αυτοαπασχολείται διατηρώντας δικά του σμήνη,
να συμμετέχει σε συνεταιρισμούς,
να εργαστεί σε φορείς του αγροτικού τομέα, όπως στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης ή σε Ινστιτούτα Μελισσοκομίας.
Πολλοί το ασκούν παράλληλα με άλλες αγροτικές δραστηριότητες.
Λίγες ερωτήσεις για να το σκεφτείς
Σου αρέσει να εργάζεσαι στην ύπαιθρο και όχι σε κλειστό χώρο;
Έχεις υπομονή να φροντίζεις ζωντανούς οργανισμούς με καθημερινή συνέπεια;
Θα μπορούσες να διαχειριστείς ένα μικρό αγροτικό «επιχειρηματικό» εγχείρημα;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Ο μελισσοκόμος ασχολείται με την εκτροφή μελισσών, την παραγωγή, τη συγκομιδή και την πώληση του μελιού, του βασιλικού πολτού, της κερήθρας και συγκεκριμένα, ο μελισσοκόμος φροντίζει για την εγκατάσταση του μελισσιού σε τοποθεσία με άφθονη τροφή και με τις κατάλληλες κλιματολογικές συνθήκες, επιθεωρεί συχνά το μελίσσι για να παρακολουθεί την κατάσταση του και να ελέγχει την παραγωγή, συντηρεί και επισκευάζει τις κυψέλες, αυξάνει τη χωρητικότητά τους τοποθετώντας καινούργιες, όταν ο πληθυσμός των μελισσών γίνει ιδιαίτερα μεγάλος.
Η ενασχόληση με τη μελισσοκομία εξαρτάται από την εποχή του χρόνου, έτσι οι εποχές με τις περισσότερες εργασίες, είναι η άνοιξη και το καλοκαίρι, όπου συνήθως γίνεται η συγκομιδή του μελιού και του βασιλικού πολτού σε τέτοια ποσότητα, ώστε να μείνει τροφή για το σμήνος, βάζοντας επιπλέον τροφή στις κυψέλες για να συντηρηθούν οι μέλισσες την περίοδο του χειμώνα, ελέγχει την υγεία του σμήνους και τοποθετεί τα φάρμακα που μπορεί να χρειαστούν.
Το χειμώνα και το φθινόπωρο γίνονται συνήθως εργασίες συντήρησης και προστασίας του σμήνους, όπως παροχή τροφής και φαρμάκων για την αντιμετώπιση ασθενειών και γενική επίβλεψη. Ο μελισσοκόμος χρησιμοποιεί διάφορα μέσα για την προστασία από τα τσιμπήματα των μελισσών, όπως μάσκα και στολή, καθώς και ορισμένα όργανα για τη συγκομιδή όπως ο «μελιτοεξαγωγέας» και το «καπνιστήρι».
Συνθήκες Εργασίας:
Ο μελισσοκόμος εργάζεται στην ύπαιθρο κυρίως ατομικά, κάνοντας διάφορες χειρωνακτικές εργασίες κάτω από όλες τις καιρικές συνθήκες (αντίξοες ή μη) και με ωράριο που δεν είναι σταθερό, ενώ το επάγγελμα είναι εποχιακό. Πρέπει να φορά ειδική φόρμα εργασίας, μάσκα και γάντια και να λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα των μελισσών, γιατί για τους αλλεργικούς ανθρώπους τα τσιμπήματα της μέλισσας είναι επικίνδυνα, ακόμη και με τη χρήση των προστατευτικών εξαρτημάτων.
Μετακινείται αρκετά συχνά, προκειμένου να μεταφέρει το μελίσσι σε περιοχές με καλύτερη ανθοφορία στα φυτά, από τη γύρη των οποίων, ιδιαίτερα του θυμαριού, παράγεται μέλι καλής ποιότητας και αρωματικό. Πολλά άτομα ασχολούνται ερασιτεχνικά με τη μελισσοκομία διατηρώντας μικρό αριθμό κυψελών.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Απαραίτητες προϋποθέσεις για την ενασχόληση με το επάγγελμα του μελισσοκόμου, είναι η υπομονή και η αγάπη για τη φύση. Η ικανότητα αντίληψης του χώρου για την εύρεση καλών τοποθεσιών για τα σμήνη, η προσοχή και η ψυχραιμία, η συνέπεια, η εργατικότητα, η ανοχή σε ουσίες που προκαλούν αλλεργία, η σωματική δύναμη και αντοχή, η επιδεξιότητα καθώς και η ικανότητα για τον προσδιορισμό της τροφής που πρέπει να μείνει στις κυψέλες μετά τη συγκομιδή του μελιού, αποτελούν απαραίτητα χαρακτηριστικά εκείνου που θέλει να ασχοληθεί με αυτό το επάγγελμα.
Σπουδές:
Η εκπαίδευση στη μελισσοκομία μπορεί να γίνει στην ειδικότητα Τεχνικός Ζωικής Παραγωγής των Επαγγελματικών Λυκείων.
Κατάρτιση ή ειδίκευση στη μελισσοκομία, παρέχεται επίσης στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης.
Τομείς Απασχόλησης:
Ο μελισσοκόμος στην Ελλάδα μπορεί να είναι επαγγελματίας ή ερασιτέχνης και συνήθως αυτοαπασχολείται, διατηρώντας τα δικά του σμήνη. Μπορεί όμως, να συμμετέχει σε συνεταιρισμούς ή να εργαστεί στο υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και στο Ινστιτούτο Μελισσοκομίας.
Η καλή ποιότητα του μελιού εξασφαλίζει στο μελισσοκόμο καλό εισόδημα και διευκολύνει τη λήψη ειδικών επιδοτήσεων, αρκεί να έχει καλή ποιότητα και να μην προσβάλει τις μέλισσες κάποια αρρώστια, ενώ ορισμένες φορές αντιμετωπίζει πρόβλημα στην πώληση του προϊόντος του σε ικανοποιητικές τιμές. Επειδή το επάγγελμα αυτό είναι εποχιακό, πολλοί αγρότες το εξασκούν παράλληλα με τις υπόλοιπες γεωργικές εργασίες τους.