Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Γιατί οι άνθρωποι σε διαφορετικές κοινωνίες σκέφτονται, ζουν και οργανώνονται με τόσο διαφορετικούς τρόπους;
Ο Κοινωνικός Ανθρωπολόγος είναι ο επιστήμονας που μελετά τον άνθρωπο μέσα στο κοινωνικό και πολιτισμικό του πλαίσιο. Ερευνά τα ήθη, τα έθιμα, τις δοξασίες, τις αντιλήψεις και τις κοινωνικές πρακτικές, όπως αυτές διαμορφώθηκαν ιστορικά και λειτουργούν στο παρόν.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Ο Κοινωνικός Ανθρωπολόγος:
μελετά κοινωνικές δομές, μορφές οργάνωσης και πολιτισμικά συστήματα,
συγκρίνει διαφορετικές κοινωνίες και πολιτισμούς,
διεξάγει επιτόπια έρευνα (fieldwork), παρατηρεί, παίρνει συνεντεύξεις και καταγράφει δεδομένα,
αναλύει κοινωνικά φαινόμενα, σύγχρονες αλλαγές και πολιτισμικές συγκρούσεις,
συνθέτει θεωρητικά και ερευνητικά συμπεράσματα που συμβάλλουν στην κατανόηση της κοινωνικής ζωής.
Εργάζεται σε συνθήκες γραφείου για την ανάλυση και συγγραφή ερευνητικού έργου, αλλά συχνά ταξιδεύει στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό για επιτόπια μελέτη πληθυσμών. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εργαστεί σε απαιτητικές ή απομακρυσμένες περιοχές.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Κοινωνικού Ανθρωπολόγου ταιριάζει σε νέους που:
ενδιαφέρονται βαθιά για τον άνθρωπο και τις κοινωνικές του συμπεριφορές,
έχουν αγάπη για την ιστορία, τον πολιτισμό και τα κοινωνικά φαινόμενα,
διαθέτουν κριτική σκέψη και ικανότητα ανάλυσης αφηρημένων εννοιών,
έχουν συνθετική ικανότητα και κοινωνική ευαισθησία,
είναι πρόθυμοι να ερευνήσουν σε βάθος και να εργαστούν με επιμονή και υπομονή.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι απλή παρατήρηση «παραδόσεων» ή εθίμων χωρίς επιστημονική μεθοδολογία.
Δεν περιορίζεται σε θεωρητική σκέψη χωρίς έρευνα.
Δεν είναι επάγγελμα με άμεση και ξεκάθαρη επαγγελματική διαδρομή, καθώς συχνά απαιτεί μεταπτυχιακές σπουδές και εξειδίκευση.
Σπουδές
Σπουδές Κοινωνικής Ανθρωπολογίας προσφέρονται:
στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου,
στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου,
στο Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας (κατεύθυνση Κοινωνική Ανθρωπολογία) του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας.
Η περαιτέρω εξειδίκευση γίνεται σε μεταπτυχιακά προγράμματα Κοινωνικής και Ιστορικής Ανθρωπολογίας.
Τομείς Απασχόλησης
Μπορεί να εργαστεί:
στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση,
σε μουσεία και πολιτιστικούς οργανισμούς,
σε ερευνητικά κέντρα και πανεπιστήμια,
στην Τοπική Αυτοδιοίκηση και σε δημόσιους οργανισμούς,
σε τομείς όπως η διαφήμιση, οι δημοσκοπήσεις, οι έρευνες αγοράς και τα μέσα ενημέρωσης.
Η αγορά εργασίας στη χώρα μας βρίσκεται ακόμη σε φάση διαμόρφωσης και σε αρκετές περιπτώσεις αλληλοεπικαλύπτεται με την Κοινωνιολογία.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σου αρέσει να ερμηνεύεις κοινωνικά φαινόμενα και να αναζητάς τα βαθύτερα αίτια πίσω από συμπεριφορές;
Έχεις υπομονή για μακροχρόνια έρευνα και μελέτη;
Σε ενδιαφέρει να κατανοήσεις διαφορετικούς πολιτισμούς χωρίς προκαταλήψεις;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Η μελέτη του ανθρώπου και οι κοινωνικές συμπεριφορές που κατά καιρούς έχει αναπτύξει είναι το αντικείμενο της εργασίας του. Συγκεκριμένα, μελετά τα ήθη, τα έθιμα, τις δοξασίες, τις αντιλήψεις, τις πεποιθήσεις κλπ. όπως αυτές, διαμορφώθηκαν ιστορικά, στο πλαίσιο συγκεκριμένων κοινωνικών δομών, σχημάτων και οργανώσεων.
Συνθήκες Εργασίας:
Εργάζεται σε συνθήκες γραφείου, οι οποίες είναι γενικά καλές. Ερευνά, μελετά και συγκρίνει τους κανόνες συμπεριφοράς, ηθών, εθίμων κλπ., μιας ιστορικά συγκεκριμένης κοινωνικής οργάνωσης και των σύγχρονων κοινωνιών, επιχειρώντας να διερευνήσει τις ομοιότητες και τις διαφορές μεταξύ τους.
Γι’ αυτό ταξιδεύει συχνά στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό προκειμένου να μελετήσει επιτόπου πληθυσμούς που τον ενδιαφέρουν, οπότε είναι δυνατό να εργάζεται κάτω από αντίξοες συνθήκες και μερικές φορές επικίνδυνες.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Πρέπει να έχει υψηλή νοημοσύνη, ευρύτατη παιδεία και ικανότητα για διανοητική εργασία με αφηρημένες έννοιες και κατηγορίες, για να ανταποκριθεί στις υψηλές απαιτήσεις του επαγγέλματος.
Πρέπει να έχει ενδιαφέρον για τα φαινόμενα και τις πλευρές της ιστορικής, πολιτισμικής, κοινωνικής, πολιτικής και διεθνούς ζωής και την ικανότητα να εντοπίζει και να αναλύει τα νέα φαινόμενα και προβλήματα που εμφανίζονται. Αυτό απαιτεί συνθετική ικανότητα, οξύ κοινωνικό και πολιτικό κριτήριο και υψηλό αίσθημα κοινωνικής ευθύνης.
Σπουδές:
Σπουδές Κοινωνικής Ανθρωπολογίας προσφέρονται στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, στο Τμήμα Κοινωνικής Ανθρωπολογίας και Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου (Μυτιλήνη) καθώς και στο Τμήμα Ιστορίας Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας (κατεύθυνση Κοινωνική Ανθρωπολογία)του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας (Βόλος).
Σε μεταπτυχιακό επίπεδο σε Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο γνωστικό αντικείμενο της Κοινωνικής και Ιστορικής Ανθρωπολογίας.
Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να εργαστεί ως καθηγητής κοινωνιολογίας στη μέση εκπαίδευση (δημόσια και ιδιωτική).
Επίσης μπορεί να εργαστεί σε μουσεία, σε ευρύτερους χώρους δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, κοινωνικής ιατρικής, ψυχολογίας, πολεοδομίας και προγραμματισμού, σε ερευνητικά κέντρα, στην Τοπική Αυτοδιοίκηση, σε άλλους δημόσιους οργανισμούς και υπηρεσίες, σε τομείς όπως της διαφήμισης, των δημοσκοπήσεων και ερευνών αγοράς, στον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο.
Η αγορά εργασίας δεν είναι πολύ σαφής, γιατί η ανάπτυξη αυτής της επιστήμης άρχισε στη χώρα μας πρόσφατα. Έτσι, ο χώρος αυτός αλληλοεπικαλύπτεται με αυτόν της Κοινωνιολογίας.