Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Έχεις αναρωτηθεί ποιος ελέγχει αν οι εργαζόμενοι δουλεύουν νόμιμα και με ασφάλεια;
Ο επιθεωρητής εργασίας είναι ο επαγγελματίας που φροντίζει για την τήρηση της εργατικής νομοθεσίας στους χώρους εργασίας, προστατεύοντας τα δικαιώματα των εργαζομένων αλλά και τη νομιμότητα της λειτουργίας των επιχειρήσεων.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Ο επιθεωρητής εργασίας εποπτεύει επιχειρήσεις και οργανισμούς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και πραγματοποιεί ελέγχους για να διαπιστώσει αν εφαρμόζονται σωστά οι διατάξεις της εργατικής νομοθεσίας. Εξετάζει καταγγελίες εργαζομένων, επώνυμες ή ανώνυμες, και παρεμβαίνει όταν διαπιστώνονται παραβάσεις, επιβάλλοντας διοικητικές κυρώσεις ή κινώντας διαδικασίες ποινικών κυρώσεων.
Παράλληλα, μπορεί να λειτουργήσει συμφιλιωτικά σε ατομικές ή συλλογικές διαφορές εργασίας, να διερευνήσει εργατικά ατυχήματα και επαγγελματικές ασθένειες και να υποδείξει μέτρα πρόληψης για την προστασία της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων. Η εργασία του μοιράζεται ανάμεσα στο γραφείο και τις επιτόπιες αυτοψίες σε χώρους εργασίας.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Ταιριάζει σε εσένα αν έχεις έντονο αίσθημα δικαιοσύνης και ευθύνης.
Αν μπορείς να λειτουργείς αντικειμενικά, ακόμη και σε συνθήκες πίεσης ή σύγκρουσης συμφερόντων.
Αν σου αρέσει να εφαρμόζεις κανόνες και νόμους με συνέπεια και ακρίβεια.
Αν αντέχεις πνευματική κόπωση και απαιτητικούς ρυθμούς εργασίας.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι δουλειά γραφείου χωρίς επαφή με τον πραγματικό κόσμο της εργασίας.
Δεν είναι επάγγελμα χωρίς συγκρούσεις ή δύσκολες καταστάσεις.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους αποφεύγουν τη λήψη αποφάσεων.
Δεν είναι ρόλος χωρίς αυστηρή προσήλωση στη νομιμότητα.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις επιθεωρητής εργασίας;
Το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας στελεχώνεται με υπαλλήλους διαφόρων επιστημονικών κλάδων, όπως μηχανικούς, ιατρούς εργασίας, θετικές επιστήμες, πληροφορική, τεχνολογικές εφαρμογές και συναφείς ειδικότητες. Η ένταξη γίνεται μέσω αποσπάσεων, μετατάξεων ή νέων προσλήψεων στο Δημόσιο.
Πριν την ανάληψη καθηκόντων απαιτείται υποχρεωτική αρχική εκπαίδευση, θεωρητική και πρακτική.
Πού μπορείς να δουλέψεις μετά;
Ο επιθεωρητής εργασίας εργάζεται σε υπηρεσίες του υπουργείου Απασχόλησης, στο Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας και στα Κέντρα Εκτίμησης Πρόληψης Επαγγελματικού Κινδύνου, συμβάλλοντας στη διασφάλιση υγιών και νόμιμων συνθηκών εργασίας.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Μπορείς να πάρεις αποφάσεις χωρίς να επηρεάζεσαι συναισθηματικά;
Αντέχεις την πίεση και τις αντιδράσεις που προκαλεί ο έλεγχος;
Σου ταιριάζει η ευθύνη που έχει κοινωνικό αντίκτυπο;
Σε ενδιαφέρει η προστασία των εργαζομένων μέσα από τον νόμο;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Περιγραφή Επαγγέλματος:
Η επίβλεψη και ο έλεγχος εφαρμογής των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας στους χώρους εργασίας είναι το κύριο αντικείμενο της εργασίας του. Πιο συγκεκριμένα, ο επιθεωρητής εργασίας εποπτεύει όλες τις επιχειρήσεις και τους οργανισμούς του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και προβαίνει σε διάφορους ελέγχους, μετρήσεις και δειγματοληψίες για να διαπιστώσει την τήρηση ή όχι των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας.
Εξετάζει τις καταγγελίες και τα αιτήματα των εργαζομένων που υποβάλλονται γραπτά ή προφορικά, επώνυμα ή ανώνυμα, και σε περιπτώσεις παράβασης της εργατικής νομοθεσίας επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις ή προσφεύγει στη δικαιοσύνη για την επιβολή ποινικών κυρώσεων στους παραβάτες. Επίσης, μπορεί να παρεμβαίνει συμφιλιωτικά για την επίλυση των ατομικών ή συλλογικών διαφορών εργασίας (νυχτερινά, υπερωρίες, συμβάσεις εργασίας κ.ά.) ανάμεσα στα ενδιαφερόμενα μέρη, και ερευνά σε περίπτωση καταγγελιών θέματα ασφαλιστικής κάλυψης και παράνομης απασχόλησης των εργαζομένων.
Στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων του περιλαμβάνεται ακόμη η υπόδειξη κάθε πιθανού μέτρου που απαιτείται για να προστατεύονται οι εργαζόμενοι στους τόπους εργασίας, από κάθε κίνδυνο που μπορεί να απειλήσει την υγεία ή τη σωματική τους ακεραιότητα. Για παράδειγμα, διερευνά τα αίτια εργατικών ατυχημάτων ή επαγγελματικών ασθενειών στους χώρους εργασίας και, εφόσον, διαπιστώσει παραλείψεις από τη μεριά των εργοδοτών, κινεί τη διαδικασία κυρώσεων, σύμφωνα με το Ν. 2224/94 (άρθρο 24 και 25).
Παρέχει, επίσης, συμβουλές και πληροφορίες στους εργαζόμενους και τους εργοδότες για την αποτελεσματική εφαρμογή των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας. Μάλιστα, ο έλεγχος της εφαρμογής της νομοθεσίας έχει βελτιωθεί ύστερα από τη δημιουργία του Σώματος Επιθεωρητών Εργασίας (ΣΕΠΕ) του υπουργείου Απασχόλησης και την ενίσχυση της στελέχωσής του με νέους τεχνικούς, υγειονομικούς και κοινωνικούς επιθεωρητές εργασίας (Ν. 2639/98, τροπ. Ν. 2736/99).
Συνθήκες Εργασίας:
Εργάζεται συνήθως σε γραφείο, όπου συντάσσει αναφορές, εκθέσεις, σχέδια, μελέτες κ.ά., σε σχέση με το αντικείμενο της εργασίας του. Παράλληλα, όμως, η εργασία του περιλαμβάνει συνεχείς ελέγχους (αυτοψίες) και σημαντικό αριθμό μετακινήσεων σε επιχειρήσεις του ιδιωτικού και του δημόσιου τομέα ανεξάρτητα από τον κλάδο οικονομικής δραστηριότητας, για τον έλεγχο της εφαρμογής των διατάξεων της εργατικής νομοθεσίας.
Η εφαρμογή και η τήρηση κανόνων και νόμων συχνά δημιουργεί αντιδράσεις, δυσφορίες και συγκρούσεις με αντίθετες απόψεις ή και συμφέροντα, γεγονός που πολλές φορές δυσχεραίνει το έργο του. Πρόκειται για μια εργασία με γρήγορους και πιεστικούς ρυθμούς, γεγονός που συχνά συνεπάγεται πνευματική και σωματική κούραση.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Η ακεραιότητα, η αμεροληψία, η εντιμότητα, το ήθος, η επαγγελματική ευσυνειδησία και το αίσθημα ευθύνης είναι μερικά από τα χαρακτηριστικά που πρέπει να διαθέτει ο επιθεωρητής εργασίας. Ακόμη, πρέπει να τον διακρίνει οξυδέρκεια, σχολαστικότητα, συνέπεια, και κοινωνική ευαισθησία.
Ακόμη, η αντικειμενική κρίση και η αυστηρή προσήλωση στην τήρηση και εφαρμογή της εργατικής νομοθεσίας είναι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη δουλειά του. Στα επιπρόσθετα προσόντα του περιλαμβάνονται η γνώση ξένων γλωσσών και η επιδεξιότητα στη χρήση εξειδικευμένων προγραμμάτων στον Η/Υ.
Σπουδές:
Το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας (ΣΕΠΕ) στελεχώνεται με αποσπάσεις υπαλλήλων του υπουργείου Απασχόλησης του Δημοσίου, Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου, με μετατάξεις, καθώς και με νέες προσλήψεις. Το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας (ΣΕΠΕ) και τα Κέντρα Εκτίμησης Πρόληψης Επαγγελματικού Κινδύνου (ΚΕΠΕΚ) στελεχώνονται κυρίως με υπαλλήλους των κλάδων Π.Ε. Μηχανικών, Π.Ε. Ιατρών Εργασίας ή Π.Ε. Ιατρών Ειδικοτήτων ή Π.Ε. Ιατρών, Π.Ε. Θετικών Επιστημών, Π.Ε. Πληροφορικής, Τ.Ε. Τεχνολογικών Εφαρμογών, Τ.Ε. Υγείας-Πρόνοιας ή Εποπτών Δημόσιας Υγείας και Δ.Ε. Τεχνικών (Οδηγών).
Τέλος, η αρχική εκπαίδευση (θεωρητική και πρακτική) πριν αναλάβει ο υπάλληλος καθήκοντα Επιθεωρητή Εργασίας και ενταχθεί στο ΣΕΠΕ δεν μπορεί να είναι μικρότερη από τρεις μήνες.
Τομείς Απασχόλησης:
Εργάζεται σε ειδικές υπηρεσίες του υπουργείου Απασχόλησης, όπως είναι το Σώμα Επιθεωρητών Εργασίας, τα Κέντρα Εκτίμησης Πρόληψης Επαγγελματικού Κινδύνου κ.ά.