Τι επάγγελμα είναι αυτό με απλά λόγια;
Ποιος σχεδιάζει και ελέγχει τις βιομηχανικές διεργασίες που μετατρέπουν τις πρώτες ύλες σε προϊόντα καθημερινής χρήσης;
Ο Χημικός Μηχανικός είναι ο επιστήμονας που σχεδιάζει, βελτιστοποιεί και ελέγχει τις χημικές και φυσικές διεργασίες στη βιομηχανία, ώστε τα προϊόντα που παράγονται να είναι ποιοτικά, ασφαλή, οικονομικά αποδοτικά και φιλικά προς το περιβάλλον. Συνδυάζει γνώσεις Χημείας, Φυσικής, Μαθηματικών και Μηχανικής για να οργανώνει παραγωγικά συστήματα μεγάλης κλίμακας.
Τι κάνει στην πράξη και πού δουλεύει;
Σχεδιάζει βιομηχανικές μονάδες και παραγωγικές διαδικασίες.
Ελέγχει και βελτιστοποιεί χημικές διεργασίες.
Υπολογίζει ενεργειακές ανάγκες και φροντίζει για εξοικονόμηση ενέργειας.
Διασφαλίζει ότι η παραγωγή πληροί ποιοτικά και περιβαλλοντικά πρότυπα.
Χρησιμοποιεί υπολογιστικά μοντέλα και εξειδικευμένο λογισμικό.
Συνεργάζεται με οικονομικούς και τεχνικούς φορείς για τον προγραμματισμό της παραγωγής.
Συμβάλλει στη διαχείριση αποβλήτων και στη μείωση της ρύπανσης.
Συνθήκες Εργασίας
Μπορεί να εργάζεται σε ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια, με καλές συνθήκες εργασίας.
Στη βιομηχανία ενδέχεται να αντιμετωπίζει απαιτητικό ωράριο και βιομηχανικό περιβάλλον.
Εργάζεται σε γραφείο, εργαστήριο ή βιομηχανικές εγκαταστάσεις.
Απαιτείται συχνά μετακίνηση σε μονάδες παραγωγής.
Η εργασία του ενδέχεται να συνδέεται με ευθύνη για θέματα ασφάλειας και περιβάλλοντος.
Ταιριάζει σε εσένα αν…
Το επάγγελμα του Χημικού Μηχανικού ταιριάζει σε νέους που έχουν ισχυρό υπόβαθρο στα Μαθηματικά και τις Φυσικές Επιστήμες,
διαθέτουν αναλυτική σκέψη και ικανότητα επίλυσης προβλημάτων,
ενδιαφέρονται για τη βιομηχανία και την τεχνολογία,
έχουν ερευνητικό και ανήσυχο πνεύμα,
επιδιώκουν να συνδυάσουν επιστήμη και εφαρμογή,
θέλουν να συμβάλουν στην παραγωγή ποιοτικών και περιβαλλοντικά ασφαλών προϊόντων.
Τι ΔΕΝ είναι αυτό το επάγγελμα
Δεν είναι αποκλειστικά εργαστηριακή χημεία.
Δεν περιορίζεται στη θεωρητική γνώση, αλλά απαιτεί εφαρμογή σε πραγματικές συνθήκες.
Δεν είναι κατάλληλο για όσους αποφεύγουν την ευθύνη και τη λήψη αποφάσεων.
Δεν αφορά μόνο τον σχεδιασμό, αλλά και τη διαχείριση και τον έλεγχο διεργασιών μεγάλης κλίμακας.
Τι σπουδάζεις για να γίνεις Χημικός Μηχανικός;
Απαιτούνται σπουδές σε Πολυτεχνικά Τμήματα Χημικών Μηχανικών των Α.Ε.Ι.
Οι σπουδές περιλαμβάνουν Μαθηματικά, Φυσική, Χημεία, Θερμοδυναμική, Μεταφορά Μάζας και Ενέργειας, Σχεδιασμό Διεργασιών, Περιβαλλοντική Μηχανική κ.ά.
Δυνατότητα συνέχισης με μεταπτυχιακές σπουδές σε τομείς όπως περιβαλλοντική τεχνολογία, νέα υλικά, βιοχημική μηχανική και ενεργειακά συστήματα.
Πού μπορείς να δουλέψεις;
Σε χημικές και πετροχημικές βιομηχανίες.
Σε βιομηχανίες τροφίμων, φαρμάκων και καλλυντικών.
Στον τομέα της περιβαλλοντικής μηχανικής και οικολογικής τεχνολογίας.
Σε εταιρείες διασφάλισης ποιότητας και περιβαλλοντικής διαχείρισης.
Σε δημόσιες τεχνικές υπηρεσίες και οργανισμούς.
Ως ελεύθερος επαγγελματίας με αντικείμενο μελέτες και συμβουλευτικές υπηρεσίες.
Στην εκπαίδευση ως καθηγητής.
Ο Χημικός Μηχανικός αποτελεί βασικό στέλεχος της σύγχρονης βιομηχανίας, συνδέοντας την επιστημονική γνώση με την παραγωγή, την οικονομία και την προστασία του περιβάλλοντος.
Λίγες ερωτήσεις για να σκεφτείς
Σου αρέσει να επιλύεις σύνθετα προβλήματα με μαθηματικό και επιστημονικό τρόπο;
Ενδιαφέρεσαι για τη βιομηχανική παραγωγή και την τεχνολογία;
Θέλεις να συμβάλεις στη δημιουργία ποιοτικών και ασφαλών προϊόντων;
Μπορείς να συνδυάζεις επιστημονική σκέψη και πρακτική εφαρμογή;
Θα ήθελες να ασχοληθείς με την προστασία του περιβάλλοντος μέσα από τεχνολογικές λύσεις;
Η περιγραφή που ακολουθεί έχει στόχο να σου δώσει ερεθίσματα για να αρχίσεις να σκέφτεσαι πώς αυτό το επάγγελμα συνδέεται με τον χαρακτήρα, τα ενδιαφέροντα και τον τρόπο που σου αρέσει να δουλεύεις.
Διάβασέ τη όχι για να αποφασίσεις άμεσα, αλλά για να γνωρίσεις καλύτερα τον εαυτό σου.
Ορισμός:
Ο χημικός μηχανικός ασχολείται με το σχεδιασμό, τη λειτουργία, την παρακολούθηση χημικών εγκαταστάσεων και την παραγωγή των αντίστοιχων προϊόντων σε βιομηχανική βάση.
Περιγραφή:
Ειδικότερα, ο χημικός μηχανικός επεξεργάζεται νέες βελτιωμένες τεχνικές για την παραγωγή χημικών προϊόντων και ερευνά για τον εντοπισμό χημικών συνθέσεων που θα δώσουν νέα βελτιωμένα προϊόντα, ελέγχει και παρακολουθεί την παραγωγή των χημικών προϊόντων σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας.
Εφαρμόζει χημικές και μηχανικές μεθόδους για τη βελτίωση της ποιότητας και της ποσότητας των παραγόμενων προϊόντων σύμφωνα με τις απαιτήσεις της σύγχρονης τεχνολογίας και επιστήμης, ασχολείται με το σχεδιασμό, τη μελέτη και την επίβλεψη των εργασιών της κατασκευής, συναρμολόγησης, τοποθέτησης και λειτουργίας των εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν οι βιομηχανίες παραγωγής χημικών προϊόντων και πραγματοποιεί μελέτες για την εγκατάσταση σύγχρονων συστημάτων αντιρρύπανσης σε διάφορες βιομηχανικές μονάδες.
Κατά την εκτέλεση της εργασίας του χρησιμοποιεί θερμόμετρα, μανόμετρα, βάνες, στρεπτό εξοπλισμό (αντλίες, συμπιεστές) και ηλεκτρονικούς υπολογιστές.
Ο χημικός μηχανικός συνεργάζεται με το χημικό και το μηχανολόγο μηχανικό στην έρευνα, το σχεδιασμό, την παραγωγή και τη διάθεση νέων προϊόντων και από την άποψη αυτή λειτουργεί και ως στέλεχος προώθησης πωλήσεων.
Προϋποθέσεις άσκησης:
Για να εργαστεί ο χημικός μηχανικός πρέπει να λάβει άδεια άσκησης επαγγέλματος από το ΤΕΕ μετά από εξετάσεις. Τέσσερα χρόνια μετά την απόκτηση της άδειας, μπορεί να υποβάλει αίτηση στη Γενική Γραμματεία Δημόσιων Έργων, προκειμένου να αποκτήσει το πτυχίο μελετητή και έτσι να έχει το δικαίωμα να ασχοληθεί με χημικές και χημικοτεχνικές μελέτες.
Εάν θέλει να ασχοληθεί επιχειρηματικά με έργα καθαρισμού και επεξεργασίας του νερού ή άλλων υγρών, στερεών και αερίων αποβλήτων, πρέπει, τρία χρόνια μετά την άδεια άσκησης επαγγέλματος να υποβάλει τα χαρτιά του για την απόκτηση του πτυχίου εργολήπτη.
Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Ο χημικός μηχανικός χρειάζεται να διαθέτει υψηλή επιστημονική κατάρτιση, ευρύ πεδίο γνώσεων, ανήσυχο και ερευνητικό πνεύμα για να ανταποκριθεί στην εργασία του αλλά και στις όλο και περισσότερο αυξανόμενες ανάγκες, που προκύπτουν από τη μόλυνση του περιβάλλοντος, αλλά και στις απαιτήσεις της οικονομίας για ολοένα και περισσότερο ανταγωνιστικά και ποιοτικά προϊόντα.
Εκτός από ακούραστος ερευνητής, ο χημικός μηχανικός πρέπει να είναι επίμονος, συνεπής και μεθοδικός για να έχει επιτυχημένη επαγγελματική σταδιοδρομία.
Σπουδές:
Ο υποψήφιος χημικός μηχανικός μπορεί να φοιτήσει στα αντίστοιχα πολυτεχνικά τμήματα Χημικών Μηχανικών των Α.Ε.Ι. Διασύνδεση με το Ελληνικό Εκπαιδευτικό Σύστημα.
Σπουδαιότητα:
Η εργασία του χημικού μηχανικού απαιτεί οργάνωση, μέθοδο και υπευθυνότητα, ιδιαίτερα όταν αυτός ασκεί ποιοτικό έλεγχο σε προϊόντα ευρείας κατανάλωσης. Σημαντικά προσόντα επίσης, είναι η ομαδικότητα και οι διοικητικές ικανότητες, εφόσον συχνά αποτελεί μέλος ή ηγείται μιας ομάδας τεχνικών.
Ακόμη, χρήσιμες είναι η ικανότητα εκτέλεσης μικροσκοπικών ελέγχων, η δεξιοτεχνία στη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών, η μηχανική, υπολογιστική ικανότητα και οι καλές γνώσεις χημείας, φυσικής και μαθηματικών. Τέλος, αν ο χημικός μηχανικός εργάζεται στην προώθηση των πωλήσεων, χρειάζεται να διαθέτει ικανότητα συνεργασίας, επικοινωνίας και άνεση στην κοινωνική επαφή, σε συνδυασμό με γνώσεις οικονομίας, μάρκετινγκ και διαφήμισης.
Περιβάλλον ενασχόλησης:
Ο χημικός μηχανικός μπορεί να εργαστεί στα Υπουργεία Δημοσίων Έργων, Γεωργίας, Βιομηχανίας Ενέργειας και Φυσικών Πόρων, στη ΔΕΗ, ΕΥΔΑΠ, στο Γενικό Χημείο του Κράτους, σε επιχειρήσεις επεξεργασίας και παραγωγής χημικών προϊόντων, σε εργοστάσια παρασκευής τροφίμων, ποτών, φαρμακευτικών προϊόντων, καλλυντικών, πλαστικών, λιπασμάτων, πετρελαίου, χάρτου. Μπορεί ακόμα να εργαστεί ως ελεύθερος επαγγελματίας για τη μελέτη και την κατασκευή βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Τέλος, μπορεί να εργαστεί ως καθηγητής στην εκπαίδευση και κατάρτιση μετά από παιδαγωγικές σπουδές.
Επαγγελματικές συνθήκες:
Ο χημικός μηχανικός έχει την ευθύνη για την ποιότητα, την ασφάλεια και την οικονομική διαχείριση της παραγωγής, γεγονός που δημιουργεί ένταση, άγχος και συχνά ακανόνιστο ρυθμό ζωής.
Κατά την εργασία του αντιμετωπίζει δύσκολες συνθήκες, όπως η σωματική κόπωση, ο θόρυβος, ο τεχνητός φωτισμός, ακόμη και διάφορους κινδύνους από αναθυμιάσεις και χημικά. Όμως, με την εφαρμογή προγραμμάτων πρόληψης ατυχημάτων και την τήρηση των κανόνων ασφαλείας, οι κίνδυνοι είναι δυνατόν να μειωθούν στο ελάχιστο.
Κατά την εργασία του χρειάζεται να ταξιδεύει για εκπαιδευτικούς και επαγγελματικούς λόγους και να μετακινείται συχνά στους χώρους εγκατάστασης και επιδιόρθωσης των εξοπλισμών. Εργάζεται συνήθως ομαδικά, σε συνεργασία με προσωπικό διαφόρων ειδικοτήτων, αλλά και ατομικά και σε βιομηχανικούς χώρους.
Γενικά σχόλια:
Ο χημικός μηχανικός πρέπει να είναι ικανός να μελετά, να σχεδιάζει και να εποπτεύει την κατασκευή βιομηχανικών μονάδων, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η καλή λειτουργία τους, να παράγονται ποιοτικά και ανταγωνιστικά προϊόντα και ταυτόχρονα, να εξοικονομείται ενέργεια και να μη ρυπαίνεται το περιβάλλον.
Ο χημικός μηχανικός δουλεύει με σύστημα και οργάνωση και διαθέτει δεξιοτεχνία στο χειρισμό ειδικών οργάνων για ελέγχους, καθώς και στη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών.