Παιδαγωγός με ειδίκευση στη Περιβαλλοντική Εκπαίδευση

Περιγραφή Επαγγέλματος:
Αντικείμενο της εργασίας του είναι η οργάνωση, η υλοποίηση και η αξιολόγηση προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης σε όλα τα επίπεδα και τους τομείς της τυπικής και άτυπης εκπαίδευσης, καθώς και ο σχεδιασμός πολιτικών για τη διάδοση και τη θεσμοθέτηση της εκπαίδευσης αυτής.

Ειδικότερα, ασχολείται με την εκπόνηση συστηματικής έρευνας στο πεδίο της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης τόσο σε θεωρητικό επίπεδο, όσο και σε επίπεδο εφαρμογής, με στόχο την καταγραφή της υφιστάμενης κατάστασης, την παραγωγή νέων ιδεών και την ανάπτυξη καινοτόμων εκπαιδευτικών μεθόδων και τεχνικών. Στη συνέχεια επιχειρεί τη διάχυση των αποτελεσμάτων της έρευνας στο εκπαιδευτικό σύστημα και τους κοινωνικούς θεσμούς, και γενικότερα στους φορείς που συμμετέχουν στη διαμόρφωση, τη λήψη και τον έλεγχο αποφάσεων για την προστασία του φυσικού, ανθρωπογενούς και πολιτισμικού περιβάλλοντος.

Απώτερος σκοπός του είναι η ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και η ενίσχυση της συνειδητής συμμετοχής των πολιτών στην αντιμετώπιση της περιβαλλοντικής κρίσης και την πραγμάτωση του ιδανικού της αειφορίας. Προκειμένου να επιτύχει την πρόληψη, αντιμετώπιση και αποκατάσταση των περιβαλλοντικών ζητημάτων που σχετίζονται με πολλαπλά φαινόμενα ρύπανσης, εξάντλησης φυσικών πόρων και εξαφάνισης ειδών χλωρίδας και πανίδας κ.λπ., αναζητά κατάλληλα συστήματα και τρόπους εκπαίδευσης και αγωγής των μαθητών/πολιτών με σκοπό να τους καταστήσει ενεργούς και ικανούς να αναγνωρίζουν, να κατανοούν, να αναλύουν και να δρουν με κριτικό τρόπο σε καθημερινό επίπεδο, προς την κατεύθυνση της προστασίας του περιβάλλοντος.

Δίνει έμφαση στην καλλιέργεια της δημιουργικής σκέψης και μάθησης, η οποία αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την υιοθέτηση μη παθητικών στάσεων απέναντι στο περιβάλλον και την επινόηση και παραγωγή καινοτόμων ιδεών, πρακτικών και μέσων με κοινωνική χρησιμότητα και θετική επίδραση στο περιβάλλον. Επίσης, αξιοποιεί τα σύγχρονα πληροφοριακά και επικοινωνιακά μέσα και αναπτύσσει καινοτόμες εκπαιδευτικές εφαρμογές, ώστε να κρατήσει ενεργό το ενδιαφέρον των μαθητών και να καλλιεργήσει την κριτική τους σκέψη και ικανότητα παρουσιάζοντας ποικίλες διαστάσεις των περιβαλλοντικών ζητημάτων και ζητώντας τη συνδρομή τους για την υιοθέτηση ενεργειών περιβαλλοντικής προστασίας και επίτευξης της αειφορίας.

Για τη διευκόλυνση του έργου του αναπτύσσει συνεργασίες με ερευνητικά ιδρύματα και άλλους φορείς της χώρας και του εξωτερικού που ασχολούνται με την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, ενώ παράλληλα επιχειρεί την ανάπτυξη ενός ανθρώπινου δικτύου από ερευνητές και θεωρητικούς που προέρχονται από διαφορετικούς επιστημονικούς τομείς και είναι δυνατόν να συμβάλουν στην ενσωμάτωση της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης σε όλα τα επίπεδα των εκπαιδευτικών συστημάτων και όλες τις σφαίρες της κοινωνικής και επαγγελματικής ζωής.

Συνθήκες Εργασίας:
Οι εργασιακές συνθήκες σχετίζονται άμεσα με το φορέα απασχόλησής του. Σε περίπτωση που εργάζεται στο χώρο της εκπαίδευσης, το ωράριό του είναι συγκεκριμένο, ενώ η επαφή του με τους μαθητές διαφοροποιεί την καθημερινότητά του. Η απασχόληση σε κάποιον ερευνητικό φορέα του δίνει τη δυνατότητα να πραγματοποιεί αρκετά ταξίδια τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό και να συμμετέχει σε επιστημονικά συνέδρια και επιμορφωτικά σεμινάρια.

Ιδιαίτερα Προσωπικά Χαρακτηριστικά και Ικανότητες:
Η ενασχόληση με το συγκεκριμένο επάγγελμα απαιτεί αγάπη για τη φύση, ενεργητική συμμετοχή σε ερευνητικές δραστηριότητες και ανάπτυξη πρωτοβουλιών. Ο επιστήμονας που ασχολείται με την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση πρέπει να έχει βασικές γνώσεις από διαφορετικά επιστημονικά πεδία, όπως τα Παιδαγωγικά, η Οικονομία του Περιβάλλοντος, η Διαχείριση Οικοσυστημάτων, η Διάθεση Αποβλήτων, η Στατιστική και η Μεθοδολογία Έρευνας κ.ά.

Ακόμη, οφείλει να είναι εξοικειωμένος με τις νέες τεχνολογίες, να παρακολουθεί τις επιστημονικές εξελίξεις στον τομέα του και να ακολουθεί τον κώδικα δεοντολογίας του επαγγέλματός του.

Απαραίτητες προϋποθέσεις για την άσκηση του επαγγέλματος είναι η κριτική σκέψη, η αξιοποίηση μεθόδων και τεχνικών δημιουργικής μάθησης, η γνώση τρόπων σχεδιασμού επιμορφωτικών προγραμμάτων και εκπαιδευτικού υλικού και η εξοικείωση με τις αρχές και τις μεθόδους της περιβαλλοντικής επικοινωνίας.

Σπουδές:
Η ενασχόληση με το συγκεκριμένο επάγγελμα απαιτεί μεταπτυχιακή εξειδίκευση και ερευνητικό έργο. Σπουδές σε προπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε όλες τις παιδαγωγικές, κοινωνικές και θετικές σχολές, χωρίς να είναι δεσμευτικό το γνωστικό αντικείμενο, εφόσον η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση αποτελεί διεπιστημονικό πεδίο.

Σπουδές σε μεταπτυχιακό επίπεδο παρέχονται σε Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών, όπως για παράδειγμα αυτό του Τμήματος Επιστημών της Προσχολικής Αγωγής και του Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού του Πανεπιστημίου Αιγαίου, το οποίο  οργανώνει και λειτουργεί Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών με αντικείμενο την Περιβαλλοντική Εκπαίδευση.

Το αντικείμενο του ανωτέρω Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών είναι η μεταπτυχιακή εξειδίκευση επιστημόνων καθώς και η ανάπτυξη εκπαιδευτικής και ερευνητικής δραστηριότητας σε θέματα θεωρητικής πλαισίωσης της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, σχεδιασμού και εφαρμογής εκπαιδευτικών και επικοινωνιακών προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και σχεδιασμού πολιτικών για την ενσωμάτωση της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης στην τυπική και άτυπη εκπαίδευση.

Προσφέρονται μαθήματα, όπως Εισαγωγή στις Επιστήμες Αγωγής, Εισαγωγή στις Περιβαλλοντικές Επιστήμες, Ανάλυση Περιβαλλοντικών Ζητημάτων, Μέθοδοι Κοινωνικής Έρευνας, Περιβαλλοντική Ηθική, Μέθοδοι και Τεχνικές της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, Παραδείγματα και Μεθοδολογία Αξιολόγησης στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Σχεδιασμός Προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης με τη Μέθοδο Project, Περιβαλλοντική Επικοινωνία, Η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση ως εργαλείο της Περιβαλλοντικής Πολιτικής, Η ενσωμάτωση της Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Επικοινωνίας σε Φορείς και Επιχειρήσεις, Σχεδιασμός και Διαχείριση Προγράμματος, Εφαρμογές Νέων Τεχνολογιών στην Περιβαλλοντική Εκπαίδευση, Ξενόγλωσσα Κείμενα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης κ.ά.

Τομείς Απασχόλησης:
Μπορεί να απασχοληθεί στην ιδιωτική και δημόσια εκπαίδευση αναλαμβάνοντας την οργάνωση και την υλοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων περιβαλλοντικής αγωγής, σε ερευνητικά ινστιτούτα του εσωτερικού και του εξωτερικού, σε κέντρα κοινωνικών ερευνών, σε πανεπιστημιακά ιδρύματα, σε δήμους, σε υπουργεία, σε κυβερνητικούς φορείς και μη κυβερνητικούς οργανισμούς που επιδιώκουν την ευαισθητοποίηση των πολιτών σε θέματα περιβαλλοντικής προστασίας, ή ως ελεύθερος επαγγελματίας.

(πηγή: Ο.Α.Ε.Δ.)